Arama

ABD’ye bağımlılığı azaltmak isteyen Avrupa Palantir’e alternatif arıyor

Bazı Avrupa orduları, ABD’ye olan bağımlılığı azaltmak için yerli çözümler arıyor. Almanya, ABD’li yazlım şirketi Palantir dışındaki seçeneklerden oluşan bir aday listesi hazırlarken Fransa da 2027 ortasına kadar Arcadia sistemini hizmete sokmayı hedefliyor.

16 Kasım 2026, 13:57

Avrupa savunma bakanlıkları, kritik askeri işlevler için ABD teknolojisine ve büyük yazılım şirketi Palantir Technologies'e olan bağımlılıklarını azaltmaya çalışırken, bölgedeki giderek daha fazla sayıda şirket bu alandaki iş fırsatları için rekabet ediyor. Geçen hafta Almanya merkezli Helsing, Clarity adlı askeri istihbarat yazılımını tanıttı. Bu yazılım, tehditleri belirlemek ve hedef belirleme ile saldırılar da dahil olmak üzere atılacak adımları önermek amacıyla büyük miktarda verinin analiz edilmesine yardımcı olarak askeri karar alma süreçlerini hızlandırmak üzere tasarlanmış yapay zeka destekli sistemlere yönelik daha geniş bir pazarın parçası. Ancak bazı hükümet ve askeri yetkililere göre Avrupa, Palantir'in ölçeğine, konuşlandırma kapsamına ve operasyonel deneyimine denk düşecek nitelikte, birebir eşdeğer bir çözüme henüz sahip değil.

Bu durum Avrupa ordularını bir ikilemle karşı karşıya bırakıyor: Daha fazla özerklik vadeden ancak gelişmişlik düzeyi daha düşük olabilecek yerli sistemleri mi tercih etmeli yoksa uzun vadeli stratejik bağımlılığa ilişkin endişelere rağmen kendini kanıtlamış bir platforma mı güvenmeli?

Trump baskısı

ABD'deki Donald Trump yönetimi, Washington'ın bölgedeki askeri varlığını azaltması ve transatlantik NATO ittifakı üzerinde baskı oluşturmasıyla birlikte, Avrupa'yı kendi güvenliği konusunda çok daha fazla sorumluluk üstlenmeye zorluyor. Avrupalı yetkililer Elon Musk'ın ABD merkezli şirketi SpaceX'in hakim olduğu uydu iletişimi de dahil olmak üzere, çeşitli askeri kabiliyet alanlarında özerklik ve kapasite arasında benzer tercihlerle karşı karşıya.

Ukrayna geçen hafta, SpaceX'e erişiminde yeni ve önemli kesintiler yaşandığını bildirdi. Bu kesintiler, tüm cephe hattını ve Ukrayna'nın Rusya işgali altındaki bölgelerini etkiledi. Avrupa'nın özerkliğini güçlü biçimde savunan Fransa, Arcadia adlı, yapay zeka destekli egemen bir askeri platform geliştiriyor. Fransa Savunma Tedarik Ajansı Başkan Yardımcısı Alexandre Lahousse, Reuters'a verdiği demeçte platformun birden fazla tedarikçiyi içereceğini söyledi. Lahousse, ajansın yıl sonuna kadar en azından bazı sözleşmeleri imzalamayı ve 2027 yılının ortasına kadar sahada konuşlandırılabilecek operasyonel bir sürümü hazır hale getirmeyi planladığını belirtti.

Avrupa merkezli seçenekler

Gelecek yıldan itibaren yapay zeka tabanlı bir askeri veri entegrasyon platformunu devreye almayı hedefleyen Almanya da yerli ve diğer Avrupa merkezli seçenekleri değerlendiriyor. Konuyla ilgili bilgi sahibi bir kişi, Almanya'nın kısa listesini Palantir'in yer almadığı birkaç çözümle sınırlandırdığını söyledi. Söz konusu kişi, değerlendirmeye alınan çözümlerin Palantir'in kabiliyetlerine denk olmayacağını ancak yeterli düzeyde olacağını, ulusal veri egemenliğini güvence altına alacağını ve ihtiyaç duyulan kapasitenin yaklaşık yüzde 80'ini bir yıl içinde karşılayabileceğini belirtti.

Hollanda halihazırda bazı Palantir yazılımlarını kullanıyor ancak iki yıl içinde Avrupa menşeli bir alternatife geçmek istediğini söylüyor. Hollanda Savunma Tedarik Bakanı Derk Boswijk, Hollanda ordusunun potansiyel tedarikçilerle görüştüğünü ve muhtemelen Hollandalı ve diğer Avrupalı sağlayıcıların bir arada yer aldığı bir çözüm talep edeceğini söyledi. Boswijk, "Yapay zeka ve karar alma konusunda Avrupa'da çok fazla bilgi birikimimiz var. Ancak bu bilgi birikimi oldukça parçalı ve sorun da bu" dedi.

NATO'nun Maven sistemini devreye alması

Palantir'in Maven Smart System sistemi, Ukrayna tarafından Rusya'ya karşı yürütülen savaşta yaygın biçimde kullanılırken Pentagon da bu sistemi temel askeri yazılımı olarak benimsedi ve bu yıl İran'la yürüttüğü savaşta kullandı. NATO'nun en üst düzey komutanı ABD Hava Kuvvetleri Generali Alexus Grynkewich, bu yaz Reuters'a verdiği demeçte, "Henüz bu kadar farklı veri kümesini bir araya getirebilen ve bu verileri esnek bir şekilde anlamlandırmamızı sağlayan başka bir sistem bulamadım" dedi.

NATO'nun askeri karargahı geçen yıl Palantir'in Maven Smart System sistemini benimsedi ve haziran ayında sistemin ittifak genelinde rutin operasyonel kullanım için hazır olduğunu açıkladı. Almanya Kara Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Christian Freuding Berlin'de düzenlenen bir konferansta, orduların veri güvenliği, yapay zeka sistemlerini kimin eğiteceği ve farklı platformların birbiriyle sorunsuz çalışmasının nasıl sağlanacağı da dahil olmak üzere pek çok soruyla boğuştuğunu söyledi. Freuding, "İttifaklar halinde savaşırken birlikte çalışabilirlik meselesi gündeme geliyor. Biz de her zaman ittifaklar halinde savaşıyoruz" dedi.

NATO yetkilileri daha önce Rusya kaynaklı tehdidin arttığı konusunda uyarılarda bulunmuş ve Moskova'nın 2029 gibi erken bir tarihte müttefik topraklarına geniş çaplı bir saldırı düzenleyebileceğini belirtmişti. Moskova ise saldırgan niyetleri olduğu iddialarını reddediyor. Helsing, Rusya ile yaşanabilecek bir çatışma durumunda ön cephede çatışmaya girme olasılığı en yüksek Bundeswehr birliklerinden biri olarak görülen Alman ordusunun Litvanya tugayına, Clarity yazılımının ilk sürümünü birkaç ay içinde sağlayabileceğini söyledi.

Askeri yazılım alanındaki diğer Avrupalı üreticiler arasında, SitaWare ürünü Bundeswehr ve NATO'nun bazı birimleri tarafından kullanılan Danimarkalı Systematic'in yanı sıra Fransa'nın Thales ve Safran gibi geleneksel savunma şirketleri ile Paris merkezli Comand AI gibi girişimler de bulunuyor. Palantir ise NATO tarafından kullanılan askeri yapay zeka sisteminin herhangi bir "kapatma anahtarına" sahip olmadığı konusunda Avrupalıları rahatlatmaya çalıştı. Palantir'in Uluslararası Operasyonlardan Sorumlu Başkanı Louis Mosley şirketin ürünlerine Avrupa'da, özellikle de İngiltere'de talep olduğunu söyledi. İngiltere Savunma Bakanlığı, geçen yıl ABD merkezli şirketle üç yıllık kurumsal bir anlaşma imzalamıştı. Mosley ayrıca Almanya'yı Palantir yazılımını benimsemeye ikna etmeyi hala umduğunu belirterek, sistemin bugün kullanılabilir durumda olan ve savaş alanında test edilmiş kabiliyetlere sahip olduğunu savundu.
 


Sayfa Sonu

Yüklenecek başka sayfa yok