Tahıl fiyat endeksi martta aylık bazda yüzde 1,5 artış kaydetti. Özellikle buğday fiyatları, ABD’deki kuraklık koşulları ve Avustralya’da artan gübre maliyetlerinin ekim beklentilerini zayıflatması nedeniyle yüzde 4,3 yükseldi.
Mısır fiyatlarında sınırlı bir artış gözlenirken, pirinç fiyat endeksi aynı dönemde yüzde 3 oranında geriledi.
Bitkisel yağlarda enerji etkisi
Bitkisel yağ fiyatları, enerji piyasalarındaki hareketliliğin etkisiyle güçlü bir artış gösterdi. Endeks martta yüzde 5,1 yükselirken, yıllık bazda artış yüzde 13,2’ye ulaştı.
Palm, soya, ayçiçeği ve kolza yağlarında görülen fiyat artışında, petrol fiyatlarındaki yükselişin biyoyakıt talebini artıracağı beklentisi belirleyici oldu.
Et ve süt ürünlerinde sınırlı artış
Et fiyat endeksi mart ayında yüzde 1 oranında yükseldi. Avrupa Birliği’nde domuz eti fiyatları mevsimsel talep beklentisiyle artarken, Brezilya’da sığır eti fiyatları arz daralmasına bağlı olarak yükseldi. Buna karşılık kümes hayvanları ve koyun eti fiyatlarında düşüş görüldü.
Süt ürünleri fiyat endeksi de yüzde 1,2 artış kaydetti. Okyanusya’da arzın azalması süt tozu fiyatlarını yukarı çekerken, Avrupa Birliği’nde üretim artışı ve zayıf talep peynir fiyatlarını aşağı yönlü etkiledi.
Şeker fiyatlarında sert yükseliş
Şeker fiyat endeksi mart ayında yüzde 7,2 ile dikkat çekici bir artış gösterdi. Brezilya’da şeker kamışının daha fazla etanol üretimine yönlendirileceği beklentisi, fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu.
Üretim ve stok görünümü
FAO’nun projeksiyonlarına göre, 2026 yılında küresel buğday üretiminin yüzde 1,7 azalarak 820 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Hindistan’da rekor üretim öngörülürken, Avrupa Birliği, Rusya ve ABD’de düşüş tahmin ediliyor.
Öte yandan, küresel mısır üretiminin Arjantin, Brezilya ve Güney Afrika’da güçlü seyretmesi bekleniyor.
2025 yılına ilişkin veriler ise arz tarafında görece rahat bir tabloya işaret ediyor. Küresel tahıl üretimi 3 milyar 36 milyon ton ile yıllık bazda yüzde 5,8 artarken, pirinç üretimi yüzde 2 artışla 563,3 milyon tonla rekor kırdı.
Toplam tahıl tüketimi 2 milyar 945 milyon ton olarak hesaplanırken, stoklar yüzde 9,2 artışla 951,5 milyon tona ulaştı. Stok/kullanım oranının yüzde 32,2 seviyesinde olması, küresel arz koşullarının güçlü olduğunu gösteriyor.