Rakiplerini kıskandıracak şekilde neredeyse 50 yıldır tüketiciler kağıt mendil alırken bakkallardan “Selpak” istediler. Selpak, Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri’nin Selin ve Solo gibi 25 markasından biri. 1969’da Yalova’da “İpek Kağıt” markasıyla temelleri atılan şirket, markalı temizlik kağıtları pazarında sektör lideri ve cirosunun yüzde 80’ini de bu kategoriden elde ediyor.
Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri CEO’su Bülent Kozlu, “Türkiye’deki her 10 evden sekizinde markalarımıza rastlanıyor. Temizlik kağıtları ana işimiz ama bulunduğumuz diğer kategorilerde pazarda ilk ikiden biriyiz” diyor.
Bu yılın ilk sekiz ayında 16 milyar liralık büyüklüğe ulaşan Türkiye temizlik kağıtları pazarı, kişisel bakım alanında en yüksek paya sahip kategori. Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri bu alanda pazar liderliğini son iki yılda yüzde 22’den 26’ya çıkardı. Hedefleri iç pazarda liderliklerini korurken globalleşme alanında adımlarını hızlandırmak. Şirket, 2022’de Fas’ta yaptığı yatırımlar ve Türkiye’de kapasite artışı yatırımları ile toplam üretim kapasitesini yüzde 55 artırdı. Bu yılı 500 milyon euro ciro ile kapatmayı hedefliyorlar.
Bölgesel güç
Şirket, 2012’de dünyanın en büyük kağıt üreticilerinden Georgia-Pacific ile işbirliklerinin sonlanmasının ardından coğrafi genişleme çalışmaları önünde bir kısıtlama kalmayınca yeni pazarlarda yatırımlarına hız verdi. Kozlu, “Gelecekteki hedefimiz, temizlik kağıtları alanında bölgesel oyuncu olmak. Bunu da gelişen pazarlara ve çevre ülkelere yayılarak gerçekleştirmeyi planlıyoruz” diyor. Halen toplam satışlarının üçte biri yurt dışından geliyor. Kozlu’nun uzun vadede hedefi bu rakamı yüzde 50’nin üzerine çıkarmak. Globalleşme hedefleri sadece mevcut pazarlarda büyümekle sınırlı değil; daha fazla ülkeye ihracat yapmak ve yeni üretim tesisleri açmak öncelikleri arasında.
Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri, son üç yılda 100 milyon euro yatırım yaptığı Fas’a ilk olarak 2014’te ihracatla adım atmıştı. 2022’deki fabrika yatırımları, Eczacıbaşı Topluluğu’nun Afrika kıtasındaki ilk yatırımı olma özelliğini de taşıyor. Ardından Fas’ın temizlik kağıtları kategorisindeki lider şirketi Jeesr Industries’i satın aldılar.
Pandoo, Dalaa by Wooly ve Sany gibi Fas’ta yaygın kullanılan temizlik kağıt markalarını üreten Jeesr Industries’in Barşid’deki fabrikası 30 bin ton yarı ürün üretimi ve çevrim kapasitesine sahip.
İlk adım Fas
Jeesr’in bölgedeki büyüme stratejilerine önemli katkılar sağlayacağını vurgulayan Kozlu, Fas’taki yatırımlarla bölgesel pazarlarda önemli bir güç elde ettiklerini söylüyor. Kozlu, “Fas’taki büyüme, sadece bu pazarla sınırlı değil. Buradan edindiğimiz deneyim, ilerleyen yıllarda daha fazla coğrafyaya yansıyarak şirketimizin küresel stratejisinin temel taşlarını oluşturacak” diyor. Halen 60 ülkeye ihracat yapan şirket, yeni yatırımlarıyla bu sayıyı artıracak.
Jeesr Industries, Fas’ta 20 yıldan uzun bir süredir faaliyet gösteriyor. Pazardaki gücü ve deneyimi Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri’nin ülkede pazar payını hızla artırmasını sağladı. Fas’ın Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri’nin toplam cirosu içindeki payı yüzde 15 seviyesinde ve bu pay sürekli artıyor. Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri, üç katlı Selpak markalı tuvalet kağıdını Fas’a tanıtmasından kısa bir süre sonra ürün yumuşaklığıyla fark yaratarak ülkenin tuvalet kağıdı pazarında yüzde 20 pazar payına ulaşmış. Jeesr Industries’in satın alınmasının ardından kağıt havlu ve ıslak mendil dahil tüm kategorilerde lider konuma ulaştılar.
Kozlu, “Fas, sadece Türkiye’den sonraki en büyük pazarımız değil, bölgesel büyüme stratejilerimizin de merkezlerinden biri. 40 milyonluk nüfusu ve istikrarlı büyüyen ekonomisiyle Afrika ve Orta Doğu’nun gelecek vadeden ülkelerinden olan Fas, Avrupa ve Afrika pazarlarına yakınlığı ile stratejik bir ticaret merkezi. Bu da yeni pazarlara erişim anlamına geliyor. Son 10 yılda Afrika kıtasının tonaj olarak en hızlı büyüyen ülkelerinden Fas’ta ev dışı kullanım pazarı da dahil olmak üzere yıllık 78 bin ton kağıt tüketiliyor” diyor.
Fas’ın yanı sıra Irak, Azerbaycan, Gürcistan, Danimarka ve Birleşik Arap Emirlikleri de Eczacıbaşı için büyüyen pazarlar arasında. Kozlu, ihracatta nihai ürünlerle sınırlı kalmadıklarını, yarı ürünler de sattıklarını söylüyor. Selülozun işlenmiş halinin kağıt yarı ürünü olarak dev rulolar halinde satıldığını ifade eden Kozlu, Romanya, Sırbistan, Yunanistan ve İngiltere’nin bu alanda öne çıkan pazarları olduğu bilgisini veriyor.
Sürdürülebilir adımlar
Sürdürülebilirlik, Eczacıbaşı Tüketim Ürünleri’nin stratejik önceliği. Kozlu, “Tüm üretim süreçlerimizde çevreye duyarlı ve kaynakları verimli kullanan bir yaklaşımı benimsiyoruz” diyerek sürdürülebilir ormancılık, su, enerji, plastik yönetimi alanlarında atılan adımlara değiniyor. Şirket, FSC (Forest Stewardship Council) sertifikalı ormanlardan elde edilen selüloz gibi sürdürülebilir kaynaklardan yararlanıyor. Son 10 yılda yaptığı yatırım ve projelerle su yoğunluğunda yüzde 40 oranında iyileşme sağlayan şirket, bu yıl Yalova tesisinde su geri kazanım sistemini devreye alarak toplam taze su tüketimini yüzde 20 azaltacak.
Kozlu, enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji yatırımlarının da şirketin sürdürülebilirlik stratejisinin parçası olduğunu söylüyor. Şirketin Türkiye’deki fabrikalarında kullanılan elektriğin tamamı yenilenebilir kaynaklardan sağlanıyor. Fabrika çatılarının güneş panelleriyle kaplandığını söyleyen Kozlu, bu sayede 2023’de 8 milyon kWh enerji tasarruf edildiğini vurguluyor.
Plastik atıkların azaltılması konusunda da önemli projelere imza atan şirket, Selpak Professional Sıfır Atık Mavi Projesi ile kıyı temizliğinde toplumsal sorumluluk üstlendi. Şirket son dört yılda plastik kullanımını da 165 ton azalttı.