Uluslararası danışmanlık ve denetim şirketi PwC, iş dünyasının nabzını tutan 29. Küresel CEO Araştırması'nın sonuçlarını yayımladı. 95 ülke ve bölgeden 4 bin 454 CEO’nun katılımıyla, 30 Eylül - 10 Kasım 2025 tarihleri arasında gerçekleştirilen dev anket, liderlerin giderek artan belirsizlik ortamında şirketlerini yönetmeye çalıştığını ortaya koydu.
Rapor, CEO'ların kısa vadeli büyüme beklentileri konusunda son yılların en karamsar tablosunu çizdiğini gösteriyor. Şirketlerinin önümüzdeki 12 aydaki gelir artışı beklentisine "çok" veya "son derece" güvenen CEO'ların oranı yüzde 30’a geriledi. Bu oran geçen yılki araştırmada yüzde 38, 2022 yılındaki zirve döneminde ise yüzde 56 seviyesindeydi.
Yapay zekada "yatırım çok, getiri yok" dönemi
İş dünyasının bir numaralı gündem maddesi olan yapay zeka (AI), araştırmanın en çarpıcı bulgularından birini oluşturdu. CEO'lar, henüz somut bir getiri elde edemeseler bile yapay zeka yatırımlarına hız kesmeden devam ediyor.
Ankete katılan CEO'ların yüzde 56'sı, son 12 ayda yapay zeka yatırımlarından ne gelir artışı ne de maliyet düşüşü anlamında herhangi bir finansal fayda sağlamadıklarını belirtti. Şirketlerin yüzde 30'u yapay zeka sayesinde gelirlerinin arttığını, yüzde 26'sı ise maliyetlerinin düştüğünü bildirdi. Hem gelir artışı hem de maliyet tasarrufu sağladığını belirtenlerin oranı ise sadece yüzde 12'de kaldı.
PwC Küresel Başkanı Mohamed Kande, Davos'taki basın toplantısında durumu, "Yapay zeka işe yarıyor ve kalıcı olacak. Artık dünya genelindeki şirketler için yapay zekayı benimsemek bir zorunluluk, asıl soru bunun nasıl yapılacağı" sözleriyle özetledi.
Tehditler artıyor: Siber risk ve gümrük duvarları
CEO'ların güvenini aşağı çeken faktörlerin başında makroekonomik oynaklık, siber riskler ve jeopolitik çatışmalar geliyor. Siber riskler, CEO'ların gündeminde makroekonomik dalgalanmalarla birlikte en üst sıraya yerleşti. Yöneticilerin yüzde 31'i, şirketlerinin önümüzdeki yıl siber tehditlerden kaynaklanacak önemli bir finansal kayba "yüksek veya aşırı derecede" maruz kalabileceğini belirtti.
Ticaret savaşları ve ABD Başkanı Donald Trump'ın getirdiği gümrük tarifeleri de endişe kaynağı olarak masada. CEO'ların yaklaşık üçte biri (yüzde 29), gümrük tarifelerinin önümüzdeki 12 ay içinde şirketlerinin net kar marjını düşüreceğini öngörüyor. Yöneticilerin yüzde 20'si ise şirketlerinin tarifelerden kaynaklı finansal kayıplara karşı yüksek derecede risk altında olduğunu düşünüyor.
Yeni sektörlere kaçış ve yatırımın yeni rotası
Şirketler, mevcut sektörlerindeki daralmayı aşmak için yeni alanlara yöneliyor. CEO'ların yüzde 40'ından fazlası, son beş yılda şirketlerinin yeni sektörlerde rekabet etmeye başladığını ifade etti. Önümüzdeki üç yıl içinde büyük satın almalar planlayanların yüzde 44'ü, bu anlaşmaları kendi sektörleri dışında yapmayı hedefliyor.
Küresel sermayenin rotasında da değişim sinyalleri var. CEO'ların yüzde 51'i önümüzdeki yıl uluslararası yatırım yapmayı planlıyor. Yatırım destinasyonlarında ABD yüzde 35 ile liderliğini pekiştirirken, Hindistan'a yönelik ilgi dikkat çekici bir sıçrama yaptı. Geçen yılki ankette yüzde 7 olan Hindistan'ı tercih edenlerin oranı bu yıl yüzde 13'e yükseldi. Almanya ve İngiltere yüzde 13, Çin ise yüzde 11 ile diğer popüler yatırım merkezleri oldu.
Liderler "mikroskop" ile yönetiyor
Rapor, CEO'ların zaman yönetimi konusunda "acil olanın tahakkümü" altında kaldığını gösteriyor. Başarılı liderlerin yakın vadeli tehditleri görmek için bir "mikroskop", uzun vadeli fırsatları tespit etmek içinse bir "teleskop" kullanması gerektiği belirtilse de, mevcut durum kısa vadeye odaklanıldığını işaret ediyor.
CEO'lar zamanlarının neredeyse yarısını (yüzde 47) bir yıldan kısa vadeli sorunlara harcadıklarını belirtiyor. Beş yıldan uzun vadeli stratejik konulara ayrılan zaman ise sadece yüzde 16 seviyesinde.
İklim riski ve güven sorunu
İklim değişikliği de finansal bir risk kalemi olarak öne çıkıyor. CEO'ların yüzde 42'si, şirketlerinin iklim değişikliğinden kaynaklı finansal kayıplara karşı en azından orta derecede risk altında olduğunu ifade etti.
Öte yandan, şirketlere duyulan "güven" konusu da alarm veriyor. Yöneticilerin üçte ikisi (yüzde 66), son 12 ayda iş operasyonlarının en az bir alanında paydaş güveniyle ilgili sorunlar yaşandığını bildirdi.