Elektrik Yangınları ve Hasarlarından Korunma Derneği (ELYAK) Genel Başkanı Evren Yurttaş, elektrik sistemlerinden kaynaklanan yangınların ekonomik etkisine dikkat çekti. Yurttaş, aşırı gerilim sönümleyici ve nötr-toprak regülatörleri gibi koruyucu sistemlerin kullanılmaması durumunda Türkiye’de her 10 yılda yaklaşık 25 milyar dolar, dünya genelinde ise 2 trilyon dolar seviyesinde ekonomik kayıp yaşandığını ifade etti.
Elektrik yangınlarının, dünyadaki toplam yangınların yüzde 25-40’ını oluşturduğunu belirten Yurttaş, orman yangınları ve sabotaj gibi faktörler dışarıda bırakıldığında oranın yüzde 60-80 seviyesine kadar yükseldiğini söyledi. Yurttaş, gelişmiş ülkelerin bile bu alanda kalıcı çözüm üretemediğini belirterek, yangınla mücadelede köklü bir yaklaşım değişikliğine ihtiyaç olduğunu vurguladı. Yangınla mücadelede yalnızca müdahale ve hasar sonrası süreçlere odaklanmanın yeterli olmadığını dile getirdi.
Önleyici mühendislik çözümleri ve teknoloji yatırımları
Yurttaş, CEO’su olduğu Trimbox’ın 2007 yılında elektrik kaynaklı hasar ve yangın risklerini önlemeye yönelik mühendislik çözümleri geliştirmek amacıyla kurulduğunu aktardı. Şirketin geliştirdiği ve uluslararası literatürde Surge Suppression Devices (SSD) olarak bilinen, Türk mevzuatında ise Aşırı Gerilim Sönümleyici olarak tanımlanan teknolojiler sayesinde yangınların yüzde 85-95 oranında oluşmadan engellenebildiğini söyledi.
Küresel büyüme ve Nasdaq hedefi
Trimbox’ın 6 ülkede ofisi bulunduğunu belirten Yurttaş, ABD, Suudi Arabistan, İngiltere ve Afrika’daki ofisleri yerel üretim merkezlerine dönüştürmeyi planladıklarını açıkladı. ABD’de kurulacak üretim tesisinin bu yıl hayata geçirilmesinin hedeflendiğini belirten Yurttaş, bu yatırımın aynı zamanda teknoloji transferi niteliği taşıyacağını ifade etti.
Yurttaş, şirketin 2027 yılının üçüncü çeyreğinde Nasdaq Teknoloji Borsası’nda bir Amerikan markası olarak işlem görmesini planladıklarını söyledi.
Yangın çıkmadan önlemek ana hedef
Elektrik kullanılan tüm alanların potansiyel hedef pazar olduğunu dile getiren Yurttaş; sanayi tesisleri, AVM’ler, hastaneler, oteller, veri merkezleri, kamu kurumları, deniz araçları ve büyük konut projelerinin öncelikli alanlar arasında yer aldığını belirtti.
Yangın riskine karşı en doğru yaklaşımın yangının hiç başlamamasını sağlamak olduğunu vurgulayan Yurttaş, Tümbifed Enerji ve Altyapı Komisyonu Başkanlığı ve ELYAK Genel Başkanlığı görevleri kapsamında uluslararası yangın zirveleri düzenlediklerini söyledi. İlk zirvenin 17 Aralık’ta Uludağ’da gerçekleştirildiğini ve üç dilde belgesel haline getirildiğini belirten Yurttaş, ikinci zirvenin 17 Şubat’ta Ankara’da yapılacağını, ardından 9 Nisan’da Dubai ve 3 Haziran’da New York’ta etkinliklerin devam edeceğini sözlerine ekledi.