Elektrikli otomobil dünyasının öncüsü ve üreticilerinin başında gelen Tesla, 2025 yılının ilk çeyreğinde şaşırtıcı sonuçlar açıkladı. Dünyanın en değerli otomotiv markası olan Tesla, her yeni modeliyle heyecan fırtınası yaratmayı başarsa da 2025 ilk çeyreğinde 2024’ün aynı dönemine göre araç teslimatında yüzde 13 düşüş yaşadı ve 336 bin 681 adette kaldı. Yaklaşık 50 bin adetlik satış kaybı, Tesla tarihindeki en yüksek düşüşlerden biri anlamına geliyor.
Tesla’nın ilk çeyrekteki toplam geliri yüzde 9,2 düşüşle 19,34 milyar dolar seviyesine inerken otomobil satışlarından gelen gelir yüzde 20 azalarak 14 milyar dolara indi. Daha da önemlisi, kârlılığın yüzde 71 oranında azalması. İlk çeyrek kârı 409 milyon dolara düşen Tesla’nın borsadaki değeri, Trump’ın zaferini ilan ettiğinde hızla yükselerek zirve yaptığı aralık ayı değerine göre yaklaşık yüzde 45 düşüş yaşadı.
Tesla’nın ilk çeyrekteki kârının emisyon kredisi satışı sayesinde gerçekleşmesi de işin başka bir yönü. 595 milyon dolar seviyesinde emisyon vergi kredisi satan Tesla, bu satış olmasaydı zarar açıklayacaktı. Üstelik Tesla’nın bazı araçlarında km/mil göstergesinin fazla gösterdiği, bu sayede enerji tüketimini düşük gösterdiği, emisyon hesaplamalarında hata olduğu konularının gündemde olduğunu da atlamayalım. Eğer olması gerekenden daha fazla emisyon vergi kredisi satışı gerçekleşiyorsa Tesla için yeni bir sıkıntılı dönem başlayabilir.
Anavatanında Tesla ilk çeyrekte yaklaşık yüzde 8,6 oranında satış kaybetti. Tesla’dan yapılan açıklamada satış ve gelir kaybının, yenilenen Model Y’nin üretimiyle ilgili tedarik sorunları, satış fiyatlarındaki indirimler ve artan operasyon maliyetlerinden kaynaklandığı söylendi. Tesla’dan yapılan açıklamada uygun fiyatlı modellerle ilgili çalışmaların sürdüğü ve 2025 yılının ikinci yarısında üretimin başlayacağı, “Cybercab” adını taşıyan otonom taksinin 2026’da seri üretime geçeceği ve insansı robot Optimus için çalışmaların devam ettiği vurgulandı.
Satışların düşüşüyle ilgili olarak Model Y’nin yenilenme sürecinde üretimin bir süre durması sebep olarak gösterilse de Avrupa Birliği pazarında ilk çeyrekte Model Y satışlarının yüzde 49, Model 3 satışlarının yüzde 13 düşmesi sadece model yenileme dönemiyle açıklanamıyor. Elon Musk’ın Almanya seçimleri sırasında yaptığı açıklamalar Almanya’da ciddi tepki topladı ve satışlar ilk çeyrekte yaklaşık yüzde 62 düştü. Hatta bazı Tesla sahipleri araçlarına “Tesla’yı Musk çıldırmadan önce aldım” benzeri cümleler yazılı etiketler yapıştırdı. Almanya’daki tüketicilerin tepkisi diğer ülkelere de yayıldı. İngiltere dışında tüm Avrupa ülkelerinde Tesla satışlarının düşmesiyle markanın ilk çeyrekte bir önceki yıla göre satış kaybı yüzde 37 oldu. Üstelik bu kayıp, Avrupa pazarında elektrikli otomobil satışlarının arttığı dönemde yaşandı.
Tesla’da yaşanan tüm bu kayıpların başlıca sebebi Elon Musk’ın siyaset sevdasına da bağlanabilir. ABD seçimlerinde Trump’ın en büyük destekçilerinden biri olan ve seçim kazanıldıktan sonra DOGE (Department of Government Efficiency) yani devlet kurumlarının verimliliğini arttırmaya yönelik bakanlığın başına geçen Musk hem siyasi olarak taraf olmasıyla hem de yaptığı uygulama ve açıklamalarla tepki çekti. ABD’de Tesla araçlara, Tesla satış noktalarına ve şarj istasyonlarına saldırılar bile yaşandı. Siyasi bir figür olmanın zararlarını yaşayan Musk, yaptığı açıklamada mayısta hükümetteki görevine ayırdığı süreyi haftada bir ya da iki güne düşürüp tekrar Tesla ile ilgileneceğini söyledi.
Türkiye’de durum ne?
Tesla Türkiye pazarına girdiğinden beri Togg’un ardından ikinci sırada olmayı başarıyor. Avrupa pazarının aksine Türkiye’de satış sorunu yaşamayan Tesla, 25 Nisan’da “Juniper” adıyla anılan yeni Model Y’nin satışına başladı ve birkaç dakika içinde ilk parti tükendi. Yüzde 10 ÖTV bareminde tutulan fiyatıyla Model Y’nin Türkiye pazarında satış sorunu yaşamayacağı ortada. Ancak yüzde 40 dilimine girerse Model Y’nin satışları Türkiye’de de dramatik şekilde düşebilir.