Nintendo Switch 2’den Samsung Galaxy telefonlarına kadar çeşitli teknoloji ürünleri bir anda daha pahalı hale geldi. Bunun başlıca nedeni ise hızla büyüyen yapay zeka sektörü. Yapay zeka veri merkezleri için bellek çiplerine olan talebin patlaması, tüketici ürünleri için kalan arz üzerinde ciddi bir baskı oluşturdu.
Öne çıkanlar
• Nintendo, amiral gemisi oyun konsolunun fiyatını artıran son oyun şirketi oldu. Şirket, hayal kırıklığı yaşayan tüketicilere Switch 2’nin ABD fiyatının eylül ayında 50 dolar artacağını duyurdu. Bu gelişme, büyük rakibi Sony’nin PlayStation konsollarının fiyatını artırmasından sadece birkaç hafta sonra geldi.
• Nintendo, fiyat artışı açıklamasında belirsiz şekilde “piyasa koşullarını” gerekçe gösterdi. Ancak Japon oyun şirketi cuma günü yayımladığı mali raporda, 2027 mali yılı için kar düşüşü beklediğini açıkladı ve bunun nedenleri arasında “bellek gibi bileşenlerin daha yüksek fiyatlarını” gösterdi.
• Reuters’ın haberine göre bellek çiplerinin maliyeti son aylarda hızla yükseldi ve 2026’nın ilk çeyreğinde iki katına çıktı. Bunun nedeni, yapay zeka veri merkezlerinden gelen devasa talebin tüketici ürünleri için ayrılan arzı kısıtlaması.
• Yarı iletken şirketi Synopsys’in CEO’su Sassine Ghazi, bellek çipi arzının büyük bölümünün “doğrudan yapay zeka altyapısına gittiğini ancak pek çok başka ürünün de belleğe ihtiyaç duyduğunu” söyledi. Bunun diğer sektörleri adeta “aç bıraktığını” ifade etti.
• Video oyun haber sitesi Polygon daha önce, büyük bellek çipi üreticilerinin ürünlerini yapay zeka veri merkezlerine satmaya teşvik edildiğini bildirmişti. Çünkü bu satışlardan, tüketici ürünlerinde kullanılacak bellek donanımını satmaya kıyasla çok daha fazla gelir elde edebiliyorlar.
• Ghazi ayrıca, bellek çipi şirketlerinin üretim kapasitelerini artırmak için çalıştığını ancak üretimdeki artışın mevcut kıtlığı dengelemesinin en az iki yıl sürebileceğini belirtti.
Hangi ürünler daha pahalı hale geldi?
Başlıca oyun konsollarının çoğunun fiyatı son sekiz ay içinde arttı. Nintendo’nun Switch 2’si, Sony’nin PlayStation’ı ve Microsoft’un Xbox’ı zamlandı; Switch ve PlayStation ise son altı hafta içinde yeni fiyat artışları açıkladı. Sony’nin son PlayStation zammı, amiral gemisi konsolunun her sürümünün fiyatını 100 ila 150 dolar artırdı. Bu ABD Başkanı Donald Trump’ın gümrük tarifelerinin tedarik zinciri üzerinde baskı oluşturmasının ardından bir yıl içindeki ikinci zam oldu.
Bilgisayarlar da bu durumdan etkilendi. Microsoft, nisan ayında Surface dizüstü bilgisayar ve tablet serisi için büyük bir fiyat artışı duyurdu. Microsoft’un açıklamasına göre 13 inçlik Surface Pro artık 1.499 dolardan başlıyor; bu da piyasaya çıktığındaki 999 dolarlık fiyatına göre 500 dolarlık bir artış anlamına geliyor. Apple ise bu ayın başlarında, 256 GB depolama alanına sahip ve 599 dolar fiyatlı en ucuz Mac Mini masaüstü bilgisayar sürümünü satıştan kaldırdı. Böylece 799 dolar fiyatlı 512 GB’lık model en ucuz seçenek haline geldi.
Bu karar, görevden ayrılan Apple CEO’su Tim Cook’un nisan ayındaki mali sonuç toplantısında yaptığı uyarının ardından geldi. Cook, bellek kıtlığı nedeniyle şirketin “özellikle bazı Mac modellerinde büyük tedarik kısıtlamaları yaşayacağını” ve “önemli ölçüde daha yüksek bellek maliyetleri” beklediklerini söylemişti. Meta da nisan ayında Quest sanal gerçeklik başlıklarının fiyatlarını 50 ila 100 dolar artırdı. Şirket, “yüksek performanslı VR donanımı üretmenin maliyetinin ciddi şekilde arttığını” belirtti ve özellikle bellek çiplerini gerekçe gösterdi.
Bellek çipi sıknıtısı ne kadar sürecek?
Bazı tahminlere göre kıtlığın en az 2027 sonuna kadar sürmesi bekleniyor, hatta yıllarca devam edebilir. Samsung yöneticilerinden biri, nisan ayındaki mali toplantıda bellek krizinin 2027’de daha da kötüleşebileceği uyarısında bulundu ve “2027 için arz-talep farkının, 2026’ya kıyasla daha da büyümesinin beklendiğini” söyledi. Güney Koreli milyarder ve SK Group Başkanı Chey Tae-won ise mart ayında daha karamsar bir uyarı yaptı. Yarı iletken üreticisi SK Hynix’in de sahibi olan grubun başkanı, kıtlığın beş yıl daha sürebileceğini söyledi. Chey, SK Hynix gibi bellek donanımı üreticilerinin üretimi artırmak için çalıştığını ancak üretim kapasitesinin talebi karşılayabilecek seviyeye ulaşmasının 2030 yılına kadar sürebileceğini belirtti.