ABD’de 14 Haziran Pazar günü Beyaz Saray'ın bahçesinde düzenlenecek bir UFC dövüşüyle 80. yaş gününü kutlayacak olan Donald Trump, Pew Research Center analizine göre dünyadaki en yaşlı devlet liderleri arasında yer alıyor.
Öne çıkanlar
• Veriler, Birleşmiş Milletler'e üye 186 devlet arasındaki liderlerden yalnızca 16'sının Trump'tan daha yaşlı olduğunu gösteriyor. Listenin başında 93 yaşındaki Kamerun Devlet Başkanı Paul Biya ve 90 yaşındaki Suudi Arabistan Kralı Salman bin Abdülaziz El Suud bulunuyor.
• Dünyanın en yaşlı 10 liderinden yedisi Afrika ülkelerinden geliyor: Kamerun, Malavi, Fildişi Sahili, Ekvator Ginesi, Zimbabve, Kongo Cumhuriyeti ve Uganda.
• Trump'tan daha yaşlı olan 16 devlet liderinin yaklaşık yarısı, vatandaşlarının siyasi hakları ve sivil özgürlükleri temel alınarak Freedom House tarafından "özgür olmayan" olarak tanımlanan ülkeleri yönetiyor.
• Pew'in 2023 yılında yaptığı bir araştırma, ülke tarihindeki göreve başlayan en yaşlı başkan olan Trump'ın, Amerikalıların liderleri için tercih ettiği yaşta olmadığını ortaya koydu. Katılımcıların en büyük bölümü (yüzde 49), ideal ABD başkanının 50'li yaşlarda biri olması gerektiğini söylerken, bunu 60'lı yaşlardaki bir kişi (yüzde 24) takip etti. Katılımcıların yalnızca yüzde 3'ü başkanın 70 yaşında veya daha yaşlı olmasını tercih ettiğini belirtti. Amerikalıların büyük çoğunluğu (yüzde 79) seçilmiş görevliler için yaş sınırı getirilmesini desteklediğini ifade etti ancak ABD yasalarında şu anda belirlenmiş bir üst yaş sınırı bulunmuyor.
• Dünyanın en genç lideri olan Nepal Başbakanı Balen Shah 36 yaşında. Aynı zamanda bir rap sanatçısı olan Shah, gençlerin öncülük ettiği protestoların önceki hükümetin devrilmesine yardımcı olmasının ardından seçildi.
Arka plan
Trump'ın yaşı ve görevi yerine getirme yeterliliğine ilişkin endişeler, Ocak 2025'te 78 yaşındayken göreve başlayan en yaşlı ABD başkanı olmasından bu yana gündemde. Trump'ın elindeki morlukları, şişmiş ayak bileklerini ve boynundaki döküntüleri birçok haberde görüntülendi. Trump'ın ofisi, kendisine ileri yaşlarda yaygın görülen bir dolaşım sistemi rahatsızlığı olan kronik venöz yetmezlik teşhisi konulduğunu doğruladı. Ancak Beyaz Saray, bu sağlık sorunlarının iyi huylu olduğunu ve Trump'ın görevini yerine getirebilecek durumda olduğunu vurguladı.
Trump ayrıca, sağlık kontrollerinin sonuçlarını gizli tutmayı tercih etmesi nedeniyle daha fazla şeffaflık çağrısıyla karşı karşıya kaldı. İkinci döneminde dört kez fiziksel muayeneden geçti. ABD'de geçmişte başkanlar sağlık durumları hakkında düzenli olarak kamuoyuna bilgi verir ve tıbbi muayene raporlarını yayımlarken, Trump'ın raporlarının çoğu zaman ayrıntı bakımından sınırlı olduğu belirtiliyor. Eleştirmenler ayrıca Trump'ın başkanlık görevini yerine getirecek bilişsel yeterliliğe sahip olmadığını öne sürüyor. Buna gerekçe olarak dil sürçmeleri, sıra dışı kamuoyu açıklamaları, gece geç saatlerdeki sosyal medya paylaşımları, mizacına ilişkin endişeler ve yorgunluk belirtileri gösteriliyor. Bu belirtiler arasında, kamuya açık etkinliklerde uyuklar gibi görünmesi de yer alıyor. Bunun en son örneğinin, 8 Haziran gecesi Madison Square Garden'da oynanan NBA Finalleri'nin üçüncü maçında görüldüğü belirtiliyor. Trump ise uyumadığını, sadece gözlerini uzun süre kapattığını ve bunun "çok rahatlatıcı" olduğunu söyledi.