Dünya Bankası Enerji Sektörü Yönetim Destek Programı ve Küresel Şebeke Dışı Güneş Enerjisi Birliği (GOGLA) ortaklığında hazırlanan yeni bir rapor, dünya genelinde elektriğe erişimi olmayan yüz milyonlarca insan için güneş enerjisinin önemini ortaya koydu.
Araştırmaya göre, güneş enerjisi dünya çapında eklenen yeni elektrik kapasitesinde en büyük payı alıyor. Ancak şebekeden bağımsız güneş enerjisi ürünleri birçok kişi için hala ulaşılamaz fiyatlarda seyrediyor.
Raporda, şebekeden bağımsız güneş enerjisinin önemine dikkat çekilerek, "Şebekeden bağımsız güneş enerjisi, elektriğe erişimi olmayan en az 398 milyon insan için hala en düşük maliyetli çözümdür. Ayrıca şebekenin ulaşamadığı topluluklara hizmet vererek şebekeyi güçlü bir şekilde tamamlar." değerlendirmesi yapıldı.
En son hazırlanan Şebekeden Bağımsız Güneş Enerjisi Pazarı Trendleri Raporu'na göre, yüz milyonlarca insana elektrik sağlamak için önümüzdeki dört yılda yaklaşık 11,4 milyar dolarlık yatırıma ihtiyaç duyuluyor. Bu tahmini yatırımın her yıl yaklaşık 1,3 milyar doları hibe ve teşviklerden, 1,6 milyar doları ise öz sermaye, borç ve alacak finansmanından oluşuyor.
Bunun yanı sıra rapor, 2030 yılına kadar enerji dönüşümü için yıllık ortalama 3 ila 5 trilyon dolar arasında yatırıma ihtiyaç duyulduğunu vurguluyor.
Güneş enerjisi ek gelir yaratıyor
Raporda yer alan verilere göre, şebekeden bağımsız güneş enerjisi ürünlerini kullananların sayısı 2025 yılına kadar olan iki yıllık dönemde yüzde 26 artarak 149 milyon kişiye ulaştı.
Son 15 yılda bu ürünler, müşteriler için yaklaşık 28 milyar dolarlık ek gelir ve tasarruf sağladı. Bu durum güneş enerjisinin sadece aydınlatma değil, aynı zamanda ekonomik bir fayda sunduğunu da gösteriyor.
Afrika'da satışlar üç ülkede yoğunlaştı
Sahra Altı Afrika'da güneş enerjili ev sistemleri satışları belirli ülkelerde yoğunlaşıyor. 2025 yılında bu satışların yüzde 47'si Kenya, Nijerya ve Zambiya'da gerçekleşti. Ancak Batı ve Orta Afrika'nın geri kalan büyük bölümünde satışlar çok az büyüme kaydetti.
Rapora göre elektriği olmayan evlerin yaklaşık üçte biri, ev tüketim harcamalarının yüzde 5'ine kadarını ayırarak kullandıka öde sistemiyle giriş seviyesi bir güneş enerjili ev sistemi alabiliyor. Diğer bir üçte birlik kesim ise bütçelerini zorlayarak ve harcamalarının yüzde 10'unu ayırarak bu sistemlere erişebiliyor.
GOGLA İcra Direktörü Sarah Malm, şebekenin ulaşmadığı yerlerde sistemin başarısına vurgu yaparak, "Şebekeden bağımsız güneş enerjisi büyük ölçekte hizmet verebileceğini kanıtladı. Hükümetler, yatırımcılar ve kalkınma ortakları ona dönüştüğü altyapı muamelesi yapana kadar, yüz milyonlarca insan elektrik için olması gerekenden daha uzun süre bekleyecek." ifadelerini kullandı.