Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump’ın görüştüğü milyarder yapay zeka devleri arasında varılan bir mutabakatın metnini yayımladı. Trump anlaşmayı, "ahlaken bağlayıcı" olarak nitelendirdi ancak hükümetin yeni güvenlik önlemlerini nasıl destekleyeceğine dair net bir açıklama yapmadı.
Öne çıkanlar
• Beyaz Saray Süper Zeka Mutabakatı başlıklı metin 300 kelimenin biraz üzerinde ve şirketlerin gönüllü olarak kabul ettiği “dört katmanlı kontrol ve denetim” içeriyor.
• İlki, modellerin “siber güvenlik, biyogüvenlik ve kimyasal tehditler gibi alanlardaki yeteneklerini ve uyumunu izlemek” ve “modellerin istenmeyen şekillerde teknik sistemleri ele geçirmemesini veya bunlara erişmemesini sağlamak” amacıyla “güçlü iç kontroller” uygulanmasını öngörüyor.
• İkinci bileşen, gerektiğinde sistemleri izlemek ve sorunları düzeltmek üzere şirket içi ekipler kurulmasını öngörürken, üçüncü bileşen “kontrollerin, izleme ve tespit mekanizmalarının amaçlandığı şekilde çalışıp çalışmadığına ilişkin bağımsız değerlendirmeler gerçekleştirmek üzere bağımsız bir dış denetçi veya değerlendirici” görevlendirilmesini öngörüyor.
• Son yönerge ise şirketlerin, şirket içi ekiplerden ve dış değerlendiricilerden raporlar almak ve bunlara yanıt olarak gerekli düzeltmeleri yapmak üzere “yönetim kurulundan bağımsız bir komite” oluşturması gerektiğini belirtiyor.
• Belgenin son paragrafında şu ifade yer alıyor: “Zaman içinde, bu adımların yasalar veya düzenlemeler yoluyla resmileştirilmesi anlamlı olabilir.”
• Trump, sektörden gelen ciddi uyarılara rağmen yapay zeka gelişiminin yavaşlatılması yönündeki çağrılara defalarca karşı çıkmıştı. Toplantının ardından, “Muazzam ölçüde öz düzenleme olması gerektiğine dair bir inanç var” dedi ve bunun “çok önemli” olduğunu belirtti.
• Trump daha sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, yapay zeka liderlerinin “bir bakıma neredeyse bir anayasa gibi” olan ve “gerçekten bir tür koruma” işlevi gören bir belgeyi imzaladığını söyledi. Trump ayrıca yapay zeka alanında çok fazla “öz denetim” gördüğünü ifade etti.
• Trump, kötü niyetli kişilerin yapay zekayı kötüye kullanma riskini küçümsedi. Yapay zeka için neden daha resmi güvenlik önlemleri olmaması gerektiği sorulduğunda, “Ülkemizi ve dünyayı seven insanlar var” dedi. Bir gazeteci, insanları yapay zekadan korumak için sevginin ötesinde bir şey gerekip gerekmediğini sorduğunda ise ,“Hayır” yanıtını verdi.
Toplantıya kimler katıldı?
Elon Musk, Meta’dan Mark Zuckerberg, Amazon’dan Jeff Bezos, Nvidia’dan Jensen Huang, Anthropic’ten Dario Amodei, Google’dan Sundar Pichai ve Palantir’den Alex Carp’ın yanı sıra sektörden birçok isim toplantıya katıldı. Mutabakat Trump, Musk, Zuckerberg, Huang, Amodei, Pichai ve OpenAI başkanı Greg Brockman tarafından imzalandı.
Yapay zekanın adını değiştiren kararname
Trump mutabakattan sonra yapay zekanın adını “süper zeka” olarak değiştiren bir başkanlık kararnamesi imzaladı. Bu yeniden adlandırma, yapay zekanın güvenliği konusunda artan endişelerin yaşandığı ve önde gelen yapay zeka sektörü yöneticilerinin mutabakatı imzalamalarından yalnızca birkaç saat sonra gerçekleşti.
Beyaz Saray tarafından yayımlanan başkanlık kararnamesinde, ülkenin teknoloji devlerinin geliştirdiği olağanüstü teknolojilerin, “yapay zeka” teriminin ilk kez kullanılmaya başlandığı dönemde öngörülenlerin “çok ötesine geçtiği” belirtiliyor. Kararnamede, günümüzdeki öncü yapay zeka modellerinin artık insan zekasının “belirli yönlerini” yalnızca taklit etmek veya otomatikleştirmekten çok daha fazlasını yapabildiği ifade ediliyor.
Trump’ın kararnamesi, daha önce yayımlanmış düzenlemelerin, sözleşmelerin veya belgelerin değiştirilmesine gerek olmamakla birlikte, federal departman ve kurumların resmi iletişim ve belgelerde süper zeka ifadesini kullanmasını öngörüyor.
Arka plan
Trump yönetimi, tüm kamu hizmetleri ve sosyal yardımlarla ilgili soruları, yaklaşık 20 bin devlet web sitesinden bilgi toplayarak yanıtlayan yeni bir yapay zeka destekli hükümet sohbet robotunu kullanıma sundu. Portal, Google’ın Gemini’ı ve SpaceXAI’ın Grok’u ile ortaklaşa geliştirildi.
Toplantı, sektör liderlerinin yapay zekanın tehlikeleri ve birkaç yıl içinde tamamen insan kontrolünün dışına çıkma potansiyeli konusundaki endişeleri daha yüksek sesle dile getirmesinin ardından gerçekleşti. Bu durum, yapay zekanın insanlığın yok oluşuna yol açıp açamayacağı konusunda bir tartışmayı da beraberinde getirdi.