Arama

Gözetim şirketi gizlilik tartışmalarının odağında

ABD'de suçları çözme vaadiyle kurulan ve 8,3 milyar dolar değerlemeye ulaşan yapay zeka destekli kamera ağı Flock Safety, veri gizliliği ihlalleri ve sivil gözetim eleştirileri nedeniyle büyüyen bir tepki dalgasıyla karşı karşıya kaldı.

25 Ağustos 2026, 14:06

eçtiğimiz yıl 13 Aralık'ta Brown Üniversitesi'nde iki kişinin ölümü ve sekiz kişinin yaralanmasıyla sonuçlanan silahlı saldırı, polis için içinden çıkılmaz bir vakaydı. Müfettişlerin elinde isim veya plaka yoktu, sadece Florida plakalı gri bir Nissan aracın tarifi bulunuyordu. Providence polisi bu bilgiyi 70'ten fazla Flock Safety kamerası ağı üzerinden arattı. Aracın 1 Aralık'tan itibaren bölgeden 14 kez geçtiği tespit edildi. Providence polis şefi, "Flock'lar üzerinde aracı bulabildik, asıl plakayı elde ettik ve bunun kiralık bir araç olduğunu öğrendik." dedi. Polis, sistem sayesinde şüpheliyi saldırıdan bir haftadan kısa bir süre sonra New Hampshire'daki bir depoda yakaladı.

Aynı sıralarda Florida'da Memur Christopher Goodson, Flock sistemini tamamen farklı bir amaç için kullanıyordu. Goodson, bir suçluyu değil ayrı yaşadığı eşini takip ediyordu. Departmanının sisteme erişimini kullanan polis memuru, Eylül 2024 ile Haziran 2026 arasında eşinin aracına yönelik 700'den fazla yetkisiz sorgulama yaptı. Bu ihlallerin ortaya çıkmasının ardından memur geçen hafta tutuklandı.

Gözetim ağı 49 eyalete yayıldı

Flock Safety, dokuz yıldır suçları çözme vaadiyle ABD tarihindeki en kapsamlı gözetim ağını kurdu. Güneş enerjisiyle çalışan kameralar 49 eyaletteki 5 binden fazla bölgede araçların plaka, marka, model, renk ve belirleyici özelliklerini kaydediyor. Kolluk kuvvetleri, bu veriler içinde doğal dil tanımlamaları kullanarak binlerce yargı bölgesinde aynı anda arama yapabiliyor.

Pratik olarak Flock sözleşmesi olan herhangi bir polis departmanı, bir kişinin nereye, ne zaman ve ne sıklıkla araç kullandığını haritalandırabiliyor. Şirket, verilerin müşterilere ait olduğunu ve genellikle 30 gün içinde silindiğini iddia ediyor.

Ancak Fortune dergisinin incelemesine göre durum her zaman böyle işlemiyor. Los Angeles Polis Departmanı (LAPD) müfettişlerinin hazırladığı denetim raporunda, en az bir Flock sözleşmesinin şirkete verileri beş yıl boyunca saklama ve kendi takdirine bağlı olarak herhangi bir amaçla kullanma izni verdiği ortaya çıktı.

Şirketin değeri 8,3 milyar dolara ulaştı

Tartışmalara yanıt veren Flock CEO'su Garrett Langley, şirketin suçları çözmek için kurulduğunu belirtti. Langley, "Flock her gün aksi takdirde çözülemeyecek suçların çözülmesine yardımcı oluyor. Kayıp çocukların bulunmasından cinayetlerin ve şiddet suçlarının çözülmesine kadar müfettişlere daha önce sahip olmadıkları ipuçları sağlıyor." dedi. CEO, teknoloji ve yönetim kararlarının temelinde bu etkinin yattığını sözlerine ekledi.

Silikon Vadisi'nin dev risk sermayesi şirketleri a16z ve Tiger Global tarafından desteklenen girişim, bugüne kadar oldukça kazançlı bir tablo çizdi. Şirket, nisan ayında 8,3 milyar dolar değerlemeyle 500 milyon dolar yatırım aldığını duyurdu. Bugüne kadar toplam 1,2 milyar dolar fon toplayan girişim, 2026'nın ilk yarısında yıllık 500 milyon dolar yinelenen geliri aştı.

Görüntü, silah sesi algılama, insansız hava araçları ve yapay zeka destekli arama yazılımları alanına da genişleyen şirket, yeni gelirlerinin yarısından fazlasının plaka okuyucu dışı ürünlerden geldiğini doğruladı.

Halka açık tepkiler ve sözleşme iptalleri artıyor

Büyüyen gözetim ağı, halk arasında ciddi bir tepkiye yol açtı. İnsanlar New York'ta kameraları elektrikli testereyle kesti, Kaliforniya'da üzerlerine boya attı ve Idaho'da bir kamyonetle cihazlara çarptı. NPR verilerine göre Flock kameraları bugüne kadar en az 36 eyalette tahrip edildi. Vandallık olayları sorulduğunda Langley, bu kişilerin muhtemelen ağır bir suç işlediklerinin farkında olmadıklarını belirtti.

Washington Post'un araştırması, sistemin eski veya mevcut romantik partnerleri takip etmek için kullanıldığı 50'ye yakın polis suistimali vakasını ortaya çıkardı. Adalet Enstitüsü (IJ) ise ülke çapında 150'den fazla belgelenmiş kötüye kullanım vakasının yer aldığı halka açık bir veri tabanı tutuyor. IJ yetkilileri, polislerin arama yaparken nadiren belirli bir neden göstermek zorunda olması sebebiyle gerçek sayının çok daha yüksek olabileceğini söylüyor.

Tepkiler nedeniyle Boston, Flagstaff ve Santa Clara gibi şehirler sözleşmelerini iptal etti. San Francisco Standard'ın raporuna göre, Ağustos 2021 ile Mayıs 2026 arasında 28 eyalette toplam 82 Flock sözleşmesi sonlandırıldı. Bunun 39'u sadece bu yılın ilk beş ayında gerçekleşti. İptallere rağmen CEO Langley işlerin etkilenmediğini savundu. Langley, "Müşteri tabanımızı müşteri kayıp oranımızın 10 katı hızda büyütüyoruz ve kurumlar topluluklarını daha güvenli hale getirmek için her geçen gün daha fazla Flock'a yöneliyor." değerlendirmesini yaptı.

Veri paylaşımı ve yasal boşluklar

Gizlilik savunucuları, gevşek veri saklama politikalarının verileri aylarca veya yıllarca aranabilir kıldığını belirterek bu durumdan endişe duyuyor. Şirket geçen hafta varsayılan saklama süresini yedi güne indirmeyi önerdi. Ancak Demokrasi ve Teknoloji Merkezi'nden Tom Bowman, bu politika değişikliklerinin karar hakkını yine müşteriye bıraktığına dikkat çekti. Bowman, "Bu sadece bir öneri ve yasal olarak bağlayıcı değil." ifadesini kullandı.

Los Angeles Polis Departmanı'nın denetim raporu da Bowman'ın endişelerini doğruladı. Raporda, sözleşmelerden birinin şirkete anonimleştirilmiş görüntüleri makine öğrenimi algoritmalarının eğitimi için kullanma hakkı verdiği ortaya çıktı. Üstelik raporda verilerin departmandan veya şehirden ücret talep edilmeksizin beş yıl boyunca saklanacağı belirtildi. Bu süre, şirketin standart 30 günlük politikasından 60 kat, kamuoyuna duyurduğu yedi günlük süreden ise 260 kat daha uzun.

Demokrasi ve Teknoloji Merkezi'nden Bowman, otomatik plaka tanıma sistemlerinin sadece bir konumu değil, insanların hareket kalıplarını takip edecek kadar yaygınlaştığını belirtti. Bowman, "İnsanların nerede uyudukları, nerede çalıştıkları gibi tüm günlük yaşamlarını esasen yeniden inşa edebilirler." dedi.

Verilerin yargı bölgeleri arasında paylaşılması ise bir başka tartışma konusu yarattı. Mayıs 2025'te Teksas'ta bir şerif yardımcısının kürtaj yaptırdığından şüphelenilen bir kadını ülke çapında Flock üzerinden arattığı tespit edildi. Wisconsin'de ise polisler, esrarın yasal olduğu Michigan'a sık seyahat eden bir adamın aracını sistem üzerinden bularak arama yaptı. Gizlilik savunucuları, polisin sadece cüzdanını çıkarıp bu verileri satın alarak anayasal sınırları aşabildiğini ve bu yasal boşluğun kapatılması gerektiğini savunuyor.


Sayfa Sonu

Yüklenecek başka sayfa yok