Borçlanma maliyetleri ABD'de 2007 yılından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Bu durum, merkez bankasının enflasyonist şoku kontrol altına alamayacağı yönündeki korkuları artırdı. ABD 30 yıllık Hazine tahvili getirisi Fed kararının ardından 0,14 yüzde puan yükseldi. Getiri oranı yüzde 5,23 seviyesine fırladı.
Bu artış, Orta Doğu'daki çatışmaların tetiklediği yükselen petrol fiyatlarının kalıcı bir enflasyona yol açabileceği endişelerini yansıtıyor. Piyasadaki bu hareket, Donald Trump'ın Nisan 2025'teki "kurtuluş günü" duyurusundan bu yana görülen en büyük sıçrama oldu.
Fed faiz oranlarını üst üste beşinci kez sabit bıraktı
Federal Açık Piyasa Komitesi, ana faiz oranını üst üste beşinci toplantıda yüzde 3,50 ile 3,75 aralığında sabit bıraktı. Fed Başkanı Kevin Warsh, fiyat artışlarını yavaşlatma mücadelesinde asla taviz vermeyeceklerini vurguladı. Warsh, tahvil getirilerindeki artışın aslında para politikasını sıkılaştırdığını savundu.
Toplantı sonrası konuşan Warsh, aradan geçen dönemde finansal piyasa fiyatlarının duraklamadığını söyledi. Warsh, fiyatların enflasyon verilerine ve güçlü ekonomik büyümeye tepki verdiğini, nominal ve reel faizlerin arttığını ifade etti.
Piyasalar, çarşamba günü Fed'in faiz artırma ihtimalini kabaca üçte bir olarak öngörüyordu. Bu yüksek ihtimal, bazı yatırımcıları sürpriz bir faiz artırımı beklentisine itmişti. Faizleri sabit tutma kararı dünyadaki en büyük borç piyasasında bazı yatırımcıları tedirgin etti.
DRW Trading stratejisti Lou Brien, Warsh'ın enflasyon cevabının işi piyasaya devrettikleri izlenimi verdiğini belirtti. Brien, bunun piyasa için yeterince iyi bir cevap olmadığını ifade etti. PGIM baş ekonomisti Robert Sockin ise basın toplantısındaki en büyük başarısızlığın faizlerin neden artırılmadığının açıklanmaması olduğu değerlendirmesini yaptı.
Sockin, uzun vadeli tahvil getirilerindeki sıçramanın gerçek bir endişe kaynağı olacağını söyledi. Yetkililerin inandırıcılıklarını kaybetmekten korkacaklarını belirten Sockin, önümüzdeki haftalarda şahin tutumlarını iki katına çıkaracaklarını sözlerine ekledi.
Karara içeriden itiraz geldi ve borsalar düştü
Borçlanma maliyetleri artarken hisse senedi piyasaları sert bir düşüş yaşadı. Geniş çaplı S&P 500 endeksi yüzde 1,5 değer kaybetti. Tahvil getirilerindeki artışlara karşı hassas teknoloji hisseleriyle dolu Nasdaq 100 endeksi ise yüzde 2,1 geriledi.
Çarşamba günkü faiz kararına üç komite üyesi itiraz etti. Dallas Fed'den Lorie Logan, Cleveland'dan Beth Hammack ve Minneapolis'ten Neel Kashkari faizlerin derhal artırılması gerektiğini savundu. Bu itiraz, artan petrol fiyatlarının enflasyonu yeniden tetikleyebileceği bir dönemde geldi.
Barclays analisti Marc Giannoni, komitenin şahin bir bekletme kararı verdiğini belirtti. Giannoni, verileri beklemek yerine derhal faiz artırımı isteyenlerden gelen ciddi direnişe dikkat çekti. Warsh ise enflasyonla mücadele kararlılıklarından geri adım atmayacaklarını ve inandırıcılıklarının sorumluluklarını yerine getirmelerine bağlı olduğunu söyledi.
Savaş petrol fiyatlarını ve enflasyon baskısını artırıyor
Fed'in haziran toplantısından bu yana İran'daki çatışmaların alevlenmesiyle benzin ve dizel fiyatları hızla yükseldi. Hürmüz Boğazı'ndaki trafik durma noktasına geldi. ABD Başkanı Donald Trump, askeri tesislere yönelik saldırının ardından İran'a ağır bir darbe indireceği uyarısında bulundu.
Merkez bankacıları enflasyonun daha az dalgalı bileşenlerine odaklanmayı tercih ediyor. Ancak bazı ekonomistler enerji fiyatlarındaki artışın maliyetleri genele yaymasından korkuyor. Savaş, Trump'ın gümrük tarifelerinin ve yapay zeka patlamasının yarattığı enflasyonist baskıları da şiddetlendirdi.
Warsh, mayıs ayında yüzde 4,1 olarak gerçekleşen enflasyonu kontrol altına almak için ne gerekiyorsa yapmaya hazır olduklarını vurguladı. Fed, yüzde 2 hedefine beş yılı aşkın süredir ulaşamıyor.
NYU ekonomi profesörü Simon Bowmaker, faizlerin ne zaman artırılacağı konusundaki bölünme derinleşirken Warsh'ın büyük bir zorlukla karşı karşıya olduğunu belirtti. Bowmaker, her Fed başkanının bir noktada test edildiğini ve Warsh'ın bu testi çok yakında vereceği izlenimine kapıldığını ifade etti.