Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan mart ayı tüketici fiyat endeksi, beklentilerin altında kalarak piyasalarda sürpriz yarattı. Aylık enflasyon yüzde 1,94 seviyesinde ölçülürken, yıllık enflasyon yüzde 31,53 düzeyinden yüzde 30,87 seviyesine geriledi. Piyasa anketlerinde yüzde 2,35 ile yüzde 2,4 arasında değişen aylık beklentiler karşısında bu rakam olumlu karşılandı.
İş Yatırım, savaş ve petrol şoku yaşanmasaydı mart enflasyonunun yüzde 1,55 civarında olabileceği değerlendirmesini yaptı. Alt kalemlere bakıldığında dayanıklı mal grubu aylık enflasyonunun yüzde 0,81 seviyesinde kaldığı ve lokanta otel grubunda bu oranın yüzde 1,68'e gerilediği belirtildi.
Akbank ise manşet enflasyondaki yavaşlamanın ana kaynağının gıda grubu olduğuna dikkat çekti. Gıda grubunda aylık enflasyon yüzde 1,8 olarak hesaplanırken, yıllık enflasyon yüzde 32,4'e indi. Ancak her iki banka da mevcut görünümün nisan ayında bozulabileceği uyarısında bulundu.
Enerji fiyatları ve savaş senaryoları tahminleri yükseltti
Jeopolitik gelişmeler sonrasında artan uluslararası enerji fiyatları, akaryakıt fiyatlarında ciddi artışlara neden oldu. Akbank raporunda, eşel mobil sistemi sayesinde fiyat artışlarının tüketiciye yansımasının sınırlandığı, aksi takdirde mart ayında akaryakıt zammının yüzde 23 civarında olacağı ifadesini kullandı. İş Yatırım da benzer şekilde, eşel mobil sistemi olmasaydı yıl sonu enflasyon tahminlerinin yüzde 29 civarında olacağını belirtti.
Değişen küresel koşullar nedeniyle bankalar yıl sonu projeksiyonlarını güncelledi. İş Yatırım, mart-aralık dönemi için ortalama Brent petrol fiyat tahminini 85 dolardan 88 dolara çıkarırken, yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 26'dan yüzde 26,5 düzeyine revize ettiğini açıkladı. Kurum, savaş öncesi enflasyon beklentisinin yüzde 24,5 olduğunu hatırlattı.
Akbank ise Brent petrol fiyatının yıl ortalamasında 95 dolar, Dutch LNG fiyatının ise 50 euro seviyesinde seyredeceği bir senaryo hazırladı. Elektrik ve doğal gazda yüzde 20 artış varsayımını koruyan Akbank, büyüme tahminini yüzde 4'ten yüzde 3'e düşürürken, yıl sonu enflasyon öngörüsünü 3 puanlık artışla yüzde 28'e çıkardı. Banka, yıl sonu dolar kuru tahminini 50,7 olarak sabit tuttu.
Nisan ayında gıda ve ulaşım zamları etkisini gösterecek
Beklentilerden olumlu gelen mart verilerine rağmen nisan ayına yönelik tablo karamsar çizildi. Mart sonunda sanal market fiyatlarında görülen yükselişin nisan enflasyonuna sarkması bekleniyor. Ayrıca 1 Nisan itibarıyla ekmek fiyatlarına yapılan yaklaşık yüzde 16,6 oranındaki zamların doğrudan yansıyacağı kaydedildi.
Akbank raporunda çiğ süt alım fiyatlarındaki olası artışların ile jet yakıtı ve gübre gibi emtia fiyatlarındaki yükselişin enflasyonist baskıları artıracağı öngörüldü. İş Yatırım, akaryakıt zamlarının enerji dışı mal ve hizmetlere geçişinin zaman aldığını belirterek, nisan ayında manşet enflasyonun yüzde 3 civarına yükseleceğini tahmin ettiğini duyurdu. Yurt içi üretici fiyat endeksinde de aylık bazda yüzde 2,30 artış izlendi.
Merkez Bankası karar alma sürecinde zorlanabilir
İş Yatırım, beklentinin altında kalan mart verisinin Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası yönetimi için nisan toplantısında faizleri sabit tutma yönünde bir gerekçe sunabileceğini bildirdi. Ancak kurum, nisan enflasyonunun yüzde 3 civarında gerçekleşmesi halinde Merkez Bankasının temkini elden bırakmaması gerektiğini vurguladı.
Veri bazlı karar alan Merkez Bankasının enflasyon seyrine göre 1 haftalık repo faizini 300 baz puan artışla yüzde 40 düzeyine yükseltebileceği tahmini paylaşıldı. İş Yatırım, savaşın sertleştiği senaryolarda bu kararın daha kolay alınabileceğini belirterek, yıl sonu politika faizi beklentisini 100 baz puan artışla yüzde 32'den yüzde 33'e güncellediğini aktardı.
BBVA'dan Türkiye için faiz kararı beklentisi