Yemek odaklı turizm, her zaman gezginleri farklı destinasyonlara yönlendiren önemli bir unsur oldu ve insanların yaklaşık yüzde 71 ila yüzde 80'i, yerel mutfağın seyahat edecekleri yeri seçmelerinde büyük ölçüde etkili olduğunu veya birincil belirleyici olduğunu söylüyor. 2026 Food Travel Monitor raporuna göre turistlerin yüzde 75'i artık kendisini gastronomi gezgini olarak tanımlıyor ve yiyecek ile içeceğin önemine 10 üzerinden 8,2 puan veriyor. Bu şimdiye kadarki en yüksek seviye.
Bazı ülkeler, ulusal kimlikleri, tarihleri ve küresel kültürel etkileri mutfaklarından ayrı düşünülemediği için dünya genelinde evrensel bir üne sahip. İtalya, Fransa, Japonya, Meksika, Hindistan ve Tayland; yemekle özdeşleşen önde gelen ülkeler olarak öne çıkıyor ve küresel gastronomi sıralamalarında ve gastronomi turizminde sürekli olarak üst sıralarda yer alıyor.
Yalnız seyahat edenlere özel turlar hazırlayan bir tur operatörü olan Solos, gezginlerin yemek aracılığıyla bir destinasyonla bağ kurabilecekleri daha sıra dışı destinasyonlara yönelik talebin arttığını gözlemledi. Gezginler, gastronomi açısından zaten popüler olan destinasyonlarda farklı bölgeleri keşfederek bir ülkenin başka neler sunabileceğini deneyimlemek istiyor. Solos, gezginlerin Balkan baharatlarının bölgesel yemekler üzerindeki benzersiz etkisini ve Makedonya'nın şarap bölgesi üzerindeki etkisini deneyimlediği Kuzey Yunanistan'a yönelik yoğun bir talep gördü.
Gastronomi turizmi ne kadar popüler hale geldi?
Adventure Travel Trade Association'a göre gastronomi turizmi, yalnızca doğa yürüyüşlerinin gerisinde kalarak seyahat sektörünün en hızlı büyüyen segmentlerinden biri. Solos'ta Ürün ve Operasyonlar Başkanı olan Hannah Siddiqui, gastronomi odaklı turlara yönelik artan talebe yanıt olarak geçen yıl 10 yeni tur başlattıklarını ve böylece gastronomi unsurları içeren toplam 50 farklı turları olduğunu belirtti.
Yemek odaklı destinasyonlar, yalnız seyahat edenler için de mükemmel seçenekler. Gastronomi merkezli destinasyonları ziyaret etmek yalnızca yeni yemekleri denemekle ilgili değil. Yemek, doğası gereği insanları bir araya getiriyor. Yalnız seyahat edenler, gastronomi merkezli bir destinasyonun sunduğu sürükleyici deneyime ilgi duyuyor. Yalnız seyahat edenlerin, bölgelerinin kültürel yemek geleneklerini paylaşmaya istekli yerel halkla etkileşime girme ve restoran menülerindeki özel yemekler ile yerel favorileri keşfetmeleri için onlardan rehberlik alma olasılığı yüksek. Sürükleyici deneyimler arasında, örneğin Güney Kore'de kimchi yapmayı öğrenmek gibi bazı yemek pişirme dersleri de bulunabiliyor. Bu aynı zamanda diğer yalnız gezginlerle kaynaşmak için harika bir yol.
İtalya, gastronomi turizmi içinde hala en popüler destinasyon olmayı sürdürüyor. Kuzey Yunanistan'ın gastronomi sahnesi de beklenmedik lezzetler sunuyor. Yunanistan'ın ikinci büyük şehri olan Selanik, hala Osmanlı İmparatorluğu'nun güçlü etkisini taşıyan yemeklerle dolu. Gezginler, Yunanistan'ın daha popüler güney bölgelerinde bulunamayacak birçok yöresel ve karakteristik yemekle karşılaşabiliyor. Şehirde Balkan etkileri de oldukça belirgin. Örneğin koulouri neredeyse her sokak köşesinde satılıyor. Bunun yanı sıra kremayla doldurulmuş sıcak bougatsa (geleneksel kahvaltılık tatlı bir börek) da oldukça popüler.
Güney Kıbrıs Rum Kesimi'nde ise birçok gezgin Yunan, Türk ve Orta Doğu etkilerinin harmanlandığı bir Akdeniz mutfağıyla karşılaşabiliyor. Adanın çeşitli tarihsel geçmişi mutfağına da yansıyor. Öne çıkan yemekler arasında, közlenmiş etler ve yerel zeytinyağından oluşan meze tabakları bulunuyor. Denize yakın konaklayanlar ise bu geleneksel yemeklerin deniz ürünleriyle yorumlanmış çeşitlerini deneyimleyebilir. Güney Kıbrıs aynı zamanda hızla şarap tutkunları için popüler bir destinasyon haline geliyor. Kendine özgü kadim yerli üzüm çeşitlerine ev sahipliği yapan Güney Kıbrıs, dünyanın en eski şarap üretim bölgelerinden biri.
İtalya'da Roma ve Napoli'nin ötesine odaklanıyorlar
Gastronomi keşiflerine çıkan gezginler, yemek aracılığıyla yerel kültürle bağ kurmak için daha az bilinen yerleri ararken, İtalya gibi köklü yemek kültürlerine sahip ülkelerde yeni şehirler keşfetmeye yönelik bir eğilim de artıyor. İtalyan yemek şehirleri denildiğinde Roma ve Napoli çoğu kişinin aklına ilk gelen yerler olsa da Puglia, gezginler için hızla aranan bir gastronomi destinasyonuna dönüşüyor. Yemek, Puglia halkının geleneklerinin her zaman merkezinde yer aldı ve Amerikalı gezginler de bunu yakın zamanda keşfetmeye başladı. Bölgenin en ikonik yemekleri, yerel malzemeleri dönüştürmeye büyük önem veren “cucina povera” (yoksul mutfağı) geleneğinden doğdu.
Orecchiette Puglia'nın imza makarnası. Orecchiette con cime di rapa (şalgam yaprakları, sarımsak, hamsi, acı biber ve zeytinyağıyla hazırlanan bir yemek) mutlaka denenmesi gereken yerel bir spesiyal. Makarnayı sıfırdan nasıl yapacağınızı size öğretecek yerel birini bulabilirseniz deneyim daha da güzel hale gelebilir. Sokaklarda orecchiette makarnasını elleriyle yapan kadınlara sık sık rastlayabilirsiniz.
Güney Kore'nin imza yemekleri arasında, ince dilimlenmiş ve marine edilmiş dana etinden yapılan bulgogi ile fermente lahana ve diğer sebzelerden hazırlanan bir garnitür olan kimchi bulunuyor. İtalya, yabani trüf mantarı avcılığıyla ünlü. Gastronomi meraklıları için buldukları trüf mantarlarını bölgenin imza yemeklerinden birine dönüştürmek ekstra ödüllendirici olabilir. Bunlardan biri, tereyağı, Parmigiano ve trüf mantarıyla harmanlanan ince bir makarna olan Tagliolini al tartufo.
Kuzey Yunanistan'da kaçırılmaması gereken yerel lezzetler arasında trigona panoramatos (Selanik'in vazgeçilmezlerinden; çıtır yufka külahlarının şerbete batırılıp kremalı muhallebiyle doldurulmasıyla hazırlanıyor), pastourkoulouri ve sıcak bougatsa bulunuyor. Bougatsa, geçmişi Osmanlı İmparatorluğu dönemine uzanan geleneksel bir tatlı. İrmik kremasıyla doldurulmuş, kare şeklinde yufkadan oluşuyor ve üzerine pudra şekeri ile tarçın serpilerek servis ediliyor.