İsviçre'nin Bürgenstock kentinde gerçekleştirilen temasların ardından sürece aracılık eden Katar ve Pakistan'dan dikkat çekici bir açıklama geldi. Tarafların, iki ay içerisinde kapsamlı bir anlaşmaya ulaşılmasını hedefleyen bir yol haritası üzerinde mutabakata vardığı bildirildi.
Yapılan ortak açıklamada, teknik düzeydeki görüşmelerin hafta boyunca devam edeceği ifade edilirken, sürecin koordinasyonu için üst düzey bir komitenin oluşturulacağı duyuruldu. Görüşmelere ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile İranlı temsilcilerin katıldığı belirtildi.
Hürmüz Boğazı üzerindeki riskler sürüyor
Diplomatik ilerlemelere rağmen bölgedeki jeopolitik riskler tamamen ortadan kalkmış değil. İran'ın hafta sonu Hürmüz Boğazı'nı yeniden kapattığını açıklaması piyasaları tedirgin ederken, Trump da boğazın tekrar kapanması halinde askeri seçeneklerin değerlendirileceğini yineledi.
Buna karşın İsviçre'deki görüşmelerde Hürmüz Boğazı konusunda belirli bir uzlaşının sağlandığı yönündeki haberler, enerji piyasalarında rahatlama yarattı ve petrol fiyatlarının geri çekilmesine zemin hazırladı.
Brent petrolde yön aşağı döndü
Uluslararası piyasalarda referans kabul edilen Brent petrol, Asya seansının ilk bölümünde yükseliş kaydetse de diplomatik gelişmelerin ardından kazançlarını koruyamadı. Ağustos vadeli Brent petrol kontratı yüzde 1,7 değer kaybederek varil başına 78,66 dolara indi.
ABD tipi ham petrol (WTI) ise gün içerisinde yüzde 3'e yaklaşan yükseliş yaşamasına rağmen bu hareketin büyük kısmını geri verdi. WTI, işlemlerde yaklaşık yüzde 1 artışla 77,52 dolar seviyesinde bulundu.
Arz görünümüne ilişkin soru işaretleri devam ediyor
Geçtiğimiz hafta taraflar arasında imzalanan mutabakat zaptı; çatışmaların sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın yeniden ulaşıma açılması ve bölgesel ateşkesin en az 60 gün süreyle uzatılması gibi maddeler içeriyor.
Bununla birlikte Tahran yönetimi, Washington'ın özellikle Lübnan'da kalıcı ateşkes sağlanması konusunda yeterli çabayı göstermediğini savunuyor. İranlı yetkililer ayrıca son temasların nükleer program gibi daha kapsamlı başlıklardan ziyade mevcut anlaşmanın uygulanmasına odaklandığını vurguluyor.
Stoklar azalırsa fiyatlar yeniden yükselebilir
Quantum Strategy'den David Roche, Ortadoğu kaynaklı petrol arzının depolardaki ve tankerlerdeki rezervler de dikkate alındığında savaş öncesi seviyelere yakın seyrettiğini belirtti.
Ancak mevcut arz görünümünün üretimdeki artıştan değil, mevcut stokların kullanılmasıyla sağlandığına dikkat çeken Roche, rezervlerin erimesi halinde piyasalarda yeniden arz sıkışıklığı yaşanabileceği ve bunun fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabileceği uyarısında bulundu.
Goldman Sachs'tan uzun vadeli petrol talebi yorumu
Goldman Sachs analistleri ise Ortadoğu'da yaşanabilecek kalıcı arz kesintilerinin enerji dönüşümünü hızlandırabileceği görüşünde. Bankaya göre petrol arzına yönelik risklerin artması, elektrikli araç kullanımının daha hızlı yaygınlaşmasına neden olabilir.
Analistler, bu dönüşümün uzun vadede petrol talebini aşağı çekebileceğini ve bunun da ham petrol fiyatları üzerinde kalıcı bir baskı unsuru oluşturabileceğini değerlendirdi.