Goldman Sachs analizlerine göre piyasa açısından en önemli risk unsurlarından biri, “trend takip eden” sistematik fonlar. Bu fonlar klasik yatırımcıların aksine şirket bilançoları veya makroekonomik veriler yerine fiyat hareketlerine odaklanarak işlem yapıyor. Piyasa düşüş trendine girdiğinde satışa yönelen bu yapı, yükseliş dönemlerinde ise alım tarafına geçiyor.
S&P 500 endeksinin kısa vadede kritik kabul edilen teknik seviyenin altına sarkmasıyla birlikte bu fonların satışa geçtiği belirtiliyor. Bankanın hesaplamalarına göre:
-
Piyasalarda yeni bir düşüş dalgası oluşursa yaklaşık 33 milyar dolar büyüklüğünde ek satış görülebilir.
-
Endeks daha düşük eşik seviyelere gerilerse, önümüzdeki bir ay içinde toplam satış hacmi 80 milyar dolara yaklaşabilir.
-
Endeks yatay seyretse bile bu fonların satış yönlü pozisyonlarını sürdürmesi bekleniyor.
Bu tablo, piyasa toparlansa bile algoritmik fonların satış baskısı yaratmaya devam edebileceği anlamına geliyor.
Likidite zayıflığı dalgalanmayı büyütüyor
Goldman Sachs trader’ları, artan oynaklığın arkasındaki ikinci büyük faktörün düşük likidite olduğuna dikkat çekiyor. Piyasada alıcı ve satıcı sayısı azaldığında, görece küçük hacimli işlemler bile fiyatlarda sert hareketlere yol açabiliyor.
Mevcut durumda S&P 500’de işlem derinliği yıl ortalamasının belirgin şekilde altında bulunuyor. Bu durum gün içinde ani yükseliş ve düşüşlerin daha kolay oluşmasına zemin hazırlıyor.
Bunun yanında opsiyon piyasasında bankalar ve aracı kurumların pozisyon yapısı da oynaklığı artıran bir görünüme bürünmüş durumda. Teknik açıdan bu durum, piyasanın hem yukarı hem aşağı yönlü hareketlerinde fiyatların normalden daha sert tepkiler verebileceği anlamına geliyor.
Bireysel yatırımcı iştahı zayıflıyor
Piyasalardaki bir diğer önemli değişim ise küçük yatırımcı tarafında görülüyor. Uzun süredir “düşüşler alım fırsatıdır” yaklaşımıyla hareket eden bireysel yatırımcıların son dönemde daha temkinli davrandığı gözleniyor.
Son haftada bireysel yatırımcıların net satış tarafında yer aldığı görülürken, özellikle kripto paralar ve kripto ile bağlantılı hisselerde satışların hız kazanması dikkat çekiyor. Bu gelişme, risk alma isteğinde belirgin bir yorgunluk oluştuğuna işaret ediyor.
Şubat ayı tarihsel olarak zayıf geçiyor
Goldman Sachs, mevsimsel piyasa davranışlarına da dikkat çekiyor. Tarihsel veriler, şubat ayının ABD borsalarında genellikle daha dalgalı ve görece zayıf performans gösterdiğini ortaya koyuyor.
Ocak ayında piyasayı destekleyen emeklilik fonu girişleri ve yoğun bireysel yatırımcı alımları şubat ayında belirgin şekilde azalıyor. Bu durum da piyasaların kısa vadede sakinleşmesini zorlaştırabiliyor.
Kısa vadeli rahatlama yanıltıcı olabilir
Cuma günü görülen güçlü yükseliş, piyasada geçici bir rahatlama yarattı. Ancak Goldman Sachs değerlendirmesine göre otomatik fon satışları, zayıf likidite koşulları ve artan oynaklık birlikte düşünüldüğünde ABD borsalarında dalgalı görünümün sürmesi daha olası görünüyor.
Bu nedenle kısa süreli toparlanmalara rağmen yatırımcıların daha dikkatli ve temkinli hareket etmesi gereken bir döneme girildiği ifade ediliyor.