İran’la olası bir savaşa karşı çıktığı bilinen ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, son günlerde savaş hakkında kamuoyundaki tartışmalardan dikkat çekici şekilde uzak kaldı. Savaş giderek daha karmaşık ve ABD Başkanı Donald Trump için daha politik açıdan riskli hale gelirken, Vance’in kendi siyasi geleceğini mi korumaya çalıştığı yoksa gerçekten Trump’la ters düştüğü mü sorularını gündeme getiriyor.
Öne çıkanlar
• Irak savaşı gazisi olan Vance geçen hafta kendisine baskı yapıldığında gazetecilere yalnızca İran’daki savaşla ilgili Trump’la yaptığı görüşmelerin “gizli” olduğunu söyledi. Ancak birçok kaynak, Vance’in Trump’a savaşa karşı çıktığını belirtiyor. Politico’nun haberine göre ismi açıklanmayan bir Trump yetkilisi Vance’in duruma şüpheyle yaklaştığını, “başarı konusunda endişe duyduğunu” ve “savaşa karşı olduğunu” söyledi.
• Beyaz Saray yapay zeka sorumlusu David Sacks bir podcast’te ABD’nin “zafer ilan edip İran’dan çıkması” gerektiğini söyledi. Bunun “bir tür ateşkes anlaşmasına ya da İran’la müzakere edilmiş bir çözüme ulaşmayı içerebileceğini” düşündüğünü ekledi.
• Trump, görüş ayrılığını kabul ederek geçen hafta bir basın toplantısında Vance’in İran’daki ABD operasyonu konusunda kendisine göre “belki daha az hevesli” ve “felsefi olarak biraz farklı” olduğunu söyledi ancak “bu konuda çok iyi anlaşıyoruz” diye ısrar etti.
• Siyasi gözlemciler, anketlerde popüler olmayan ve Trump’ın destekçileri içinde bölünmeye yol açan bu savaştan uzak durarak Vance’in 2028 başkanlık ihtimallerini korumaya çalıştığını düşünüyor.
• ABD’de eski Kongre temsilcisi Marjorie Taylor Greene, 2 Mart’ta Megyn Kelly ile yaptığı röportajda Vance’in sık sık paylaşım yaptığı X platformunda bu konuda sessiz kalmasının ardından “JD Vance nerede?” diye sordu.
• Kelly röportajının yayınlanmasından birkaç saat sonra Vance, Trump’ın İran’daki eylemlerini savundu ve bunun Afganistan ve Irak savaşlarından farklı olduğunu söyledi. Fox News’a konuşan Vance, Trump’ın İran’ın nükleer silah sahibi olmasını engellemek gibi “net bir hedefi” olduğunu ve “Donald Trump’ın bu ülkenin sonu belirsiz, yıllarca sürecek bir çatışmaya girmesine asla izin vermeyeceğini” ifade etti.
Vance daha önce İran’la savaş hakkında ne söylemişti?
Vance, ABD’nin İran’a askeri müdahalesine karşı olduğunu defalarca dile getirdi ve Trump’ın “Önce Amerika” müdahalesiz dış politika yaklaşımının önde gelen savunucularından biri oldu. Vance, 2023’te Wall Street Journal’da yayımlanan “Trump’ın En İyi Dış Politikası? Hiç Savaş Başlatmamak” başlıklı yazısında Trump’ı desteklediğini açıklayarak, “2024’te onu destekliyorum çünkü Amerikalıları pervasızca yurtdışında savaşmaya göndermeyeceğini biliyorum” dedi. O dönemde senatör olan Vance, Trump’ın ilk başkanlık döneminde savaş başlatmamış olmasını övdü. 2024 başkanlık kampanyası sırasında podcast sunucusu Tim Dillon’a konuşan Vance, “Bence çıkarlarımız İran’la savaşa girmemekten yana, değil mi? Bu kaynakların büyük bir dikkat dağıtımı olur. Ülkemiz için son derece pahalı olur” dedi. Geçen mayıs ayında Washington’daki Münih Liderler Konferansı’nda Vance, İran’a saldırmanın “herkes için çok kötü olacağını ve istediğimiz şey olmadığını, ancak İran’ın nükleer silah elde etmesi anlamına gelen C seçeneğinden daha iyi olduğunu” söyledi.