Gelecek ocak ayında ilk televizyon yayınının üzerinden tam 100 yıl geçmiş olacak. İnsanlık tarihi için aslında kısa sayılacak süreçte, “görüntülü kutu” bir yayın izleme cihazı olmaktan çıkıp, çok işlevli bir medya merkezi haline geldi.
İnternet entegrasyonunun izleyicilerin tüm deneyim ve alışkanlarını değiştirdiğini gören iki Türk girişimci televizyona çok daha farklı bir gözle bakıyor. 40 yaşın altındaki genç mühendislere göre televizyonlar artık “Herkesin evine girmiş bir reklam paneli”. MediaQX’in kurucu ortakları Arda Taşçı ve Can Kenanoğlu herkes için reklam pastasındaki en güzel dilimin hangisi olduğunu biliyor…
Taşçı ve Kenanoğlu TV’deki dalgalı ve karmaşık izlenme yarışında reklamverenlere yüksek bütçeli TV reklam yatırımları için ihtiyaç duydukları en önemli girdiyi sağlıyor: Bilgi. Yatırımcıların değerlendirme süreçlerinde kampanyalarını optimize etmelerini ve yatırım getirilerini artırmalarını sağlayan işte bu ‘bilgi’. MediaQX reklam ve satın alma yolculuğunu birbirine anlamlı bir şekilde bağlayarak avantaj sunuyor. Yaptıkları analizler ile farklı sektörlerde medya planlamasında yüzde 19 verimlilik artışı sağlarken web sitesine etki eden TV erişiminin maliyetini de yaklaşık yüzde 50 azaltıyorlar. Müşterileri arasında özellikle beyaz eşya, turizm, perakende ve bankalarla fintekler öne çıkıyor. Taşçı, “Tüketici televizyonda bir reklamı gördükten sonra, web sitesine gidip gitmediğini, sitede hangi ürünleri gezdiğini, sepetine atıp atmadığını hatta satın alıp almadığını takip edebiliyoruz” diyor. Peki ama nasıl?
Şirketin CEO’luğunu da üstlenen Can Kenanoğlu ve CTO’su Arda Taşçı, MediaQX’de gelişmiş veri analitiği ve teknolojinin gücünden yararlanıyor. Aslında bildiğimiz reklamcılığın verimliliğini geliştirerek dönüştürmeye çalışıyor. MediaQX’de, 2017’den bu yana 1 milyon haneden veri toplayan bir sistemleri var. Kendilerini “data” ya da “medya zekası” şirketi olarak tanımlıyorlar. Kurdukları yapı ile medya satın almanın doğasını bile değiştirebilirler.
Koç çatısından bağımsız şirkete
Taşçı ile Kenanoğlu’nun yolu 2018 yılında Arçelik’te çalışırlarken İnternet’e bağlı cihazlar üzerine iş modeli ve teknoloji geliştirirken kesişti. İkili televizyon dünyasında yapılabilecek birçok iş fikri düşünmeye başladı. Televizyondan veri toplama üzerine yoğunlaştılar. İlk olarak televizyonlardan topladıkları veriler ile Türkiye’nin Başkanlık seçimi için yaptıkları tahminler şaşırtıcı ve etkileyiciydi. Hesapladıkları sonuçlar ile binde sadece beş yanılgı payı ile sonucu bildiler. 2018’den 2020 yılına kadar araştırmaları sürerken Koç Holding çatısı altında küçük bir girişim olarak ilerlediler. Polat Şen de bu iki genç girişimciyi destekleyerek ilk sponsorları olmuş.
2022 yılında Koç çatısı altından ayrılarak kurdukları bağımsız girişim şirketlerinde, 2023 Aralık ayında ilk grup dışı satış yaptılar. Neden Koç Holding çatısı altında değil de bağımsız olarak ilerledikleri konusunda Taşçı, “Orada kalsak sınırlı bir data seti içinde kalacaktık. Amacımız inovatif bir iş modeli oluşturmak ve bunu ayırmaktı. Biz dijitalde büyümek istiyoruz” diyor. MediaQX, şimdilik sadece Arçelik, Beko ve Grundig markalı TV panelleri üzerinden bilgi topluyor. Zaten ilk projeleri de onların reklamlarının ölçümlenmesi ve doğru hedeflenmesi üzerineydi. Pandemide televizyon izleyicisi hiç olmadığı kadar artarken yeni dizilerin çekilememesi, programlar yapılamaması MediaQX açısından oldukça verimli bir süreci başlatmış.
Şirketler reklam yatırımları yapmak istiyor ancak pazarlama ekipleri nereye, nasıl reklam vermesi konusunda net bir çalışma ortaya koyamıyorlar. Ortada duran koca reklam pastasının nasıl pay edileceği kararlaştırılamıyor… MediaQX burada devreye giriyor ve hedef odaklı, maliyet açısından daha optimize reklamlar için reklamverenlere ne yapmaları gerektiği konusunda yön gösteriyor.
Diğer yandan pandemide e-ticaret sektörü de gelişti. İkili burada da hızlı davranarak şirketlere; hangi televizyon kanalına, hangi programa, haftanın hangi günü, saati reklamı yerleştirilirse web sitesindeki trafiği daha hızlı artırabileceklerine dair analizler sunuyor. Öyle ki o dönem direkt televizyon reklamları ile beko.com.tr ve arcelik.com.tr’nin trafiğinde 2,5 kat artış sağlıyorlar.
İlk hedef 800 milyon tl ciro
Yurt dışı bağlantılarını sıkı tutmaya çalışan ikili, Almanya’da da bir şirket açmış. Kenanoğlu artık şirket için televizyon dünyasının zenginliği açısından önemli bir nokta olan Almanya’da yaşıyor. Almanya’daki şirketin çoğunluk hissesi Koç Holding’e ait. 16 kişilik ekibin üçü orada çalışıyor. “Türkiye data açısından önemli bir pazar. Burada yürüme dönemini atlattık, şimdi Almanya’da koşmaya başlayacağız” diyor Taşçı.
Arda Taşçı, ciro ürettiklerini ancak henüz kâr etmediklerini söylüyor. Can Kenanoğlu ise yeni geliştirdikleri teknolojiler ile birlikte 2026 yılı sonunda 800 milyon TL ciro rakamı hedeflediklerinin bilgisini veriyor. Ancak doğası gereği kâr marjının yüksek olduğu bir iş olacak.
Anlık izleme ve sonuç alma avantajı sayesinde şirketin ilk müşterileri Koç Grubu markaları haricinde İş Bankası, Acun Medya’nın kanalı TV8 ve yapım şirketi OGM oldu. TV8 yayınlarında ağırlıklı olarak yer alan “celebrity” ve “kahraman” kişileri anlık takip ederek izlenmelerde nasıl bir düşme ya da yükseliş olduğunu görebiliyorlar. Şehir ve lokasyon bazında da izlenme oranları ölçebiliyorlar. “Bir veri işi yapıyorsanız büyüklerle çalışacaksınız” diyor Kenanoğlu. Hedeflerinde beIN Media Group, Wedotv, Danz gibi global aktörlerle iş birliği yapmak var.
“Türkiye’de rakibimiz yok”
Anlattıklarına göre Türkiye’de bu işe eğilen girişim sayısı az. Can Kenanoğlu televizyonun kendi işletim sistemi üzerinden ya da uygulama varsa ondan veri toplanabildiğini söylüyor. Verileri MediaQX modelinde toplayan Türkiye’de Tvekstra ve Admongrel adlı şirketler var. “Ancak bizim gibi detaylı içerik analitiği sunabilen, reklamlarının, spotlarının testlerini yapabilen, bunların farklı mikro davranışlar özelinde erişimini ölçümleyebilen bir rakibimiz yok. Çünkü Türkiye’de böyle bir veri de pek yok, genelde kapalı devre kullananlar oluyor. Burada biz açığız” diye ekliyor Arda Taşçı. Ayrıca benzer kuruluşların ölçümlemediği tematik kanalları da incelemeleri büyük avantaj sağlıyor.
MediaQX’in globalde rakibi, Alphonso ile 2008 yılında San Francisco’da kurulan Samba TV. Televizyon üreticisi olarak ise LG ve Samsung kendi kapalı mecralarını kullanıyor.