ABD'li çip üreticisi Intel, yapay zeka patlamasında üretimdeki hakimiyetini yeniden kazanma stratejisinin bir parçası olarak İrlanda'daki fabrikasını genişletmek amacıyla 5 milyar euro (5,7 milyar dolar) harcıyor.
Intel tarafından yapılan resmi açıklamada, söz konusu yatırımın Dublin'in eteklerinde yer alan Leixlip kampüsündeki kapasiteyi artıracağı belirtildi. Bu adımın, şirketin veri merkezi işlemcilerinin üretimini artırma çabasının bir parçası olduğu ifade edildi. Yatırım, şirketin amiral gemisi olan Xeon sunucu işlemcileri gibi ürünlerin kapasitesini ölçeklendirirken, araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetlerini de geliştirecek.
Şirketin İdari Başkan Yardımcısı Naga Chandrasekaran, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, bu hamlenin Intel Foundry müşterilerine yapılan teslimatları artırma planının bir parçası olduğunu belirtti. Chandrasekaran, diğer teknoloji şirketleri için mikroçip üreten imalat koluna atıfta bulunarak bu bölümün, Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) gibi rakiplerle mücadeleyi kızıştıran geri dönüş stratejisinin kilit bir parçası olduğunu vurguladı.
Trump ve Apple ile iş birliği beklentisi
Intel, geçmişteki bazı başarısız girişimlerin ardından döküm işi (foundry) için yeni müşteriler bulma sürecinin henüz erken aşamalarında bulunuyor. ABD Başkanı Donald Trump, haziran ayında yaptığı bir açıklamada, çip üreticisinin Amerikan topraklarında yarı iletkenler tasarlamak ve üretmek için Apple Inc. ile birlikte çalışacağını söylemişti. Böyle bir anlaşmanın somutlaşması halinde, Intel'e daha fazla müşteri çekebileceği belirtiliyor.
Şirket, nisan ayında Apollo Global Management'a sattığı İrlanda fabrikasının yarısını 14,2 milyar dolar ödeyerek geri almıştı. Bu durum, çip üreticisinin işine duyduğu güvenin arttığını ve ürünlerinin yapay zeka altyapısına yönelik harcama çılgınlığında daha büyük bir rol oynayabileceğine olan inancını yansıtıyor.
Leixlip kampüsüne yapılan bu sermaye enjeksiyonu, teknoloji firmalarından gelen doğrudan yabancı yatırımlara büyük ölçüde bağımlı olan İrlanda için de büyük bir önem taşıyor. İrlanda mali denetleme kurumunun analizine göre, sadece üç şirket ülkenin kurumlar vergisi gelirinin neredeyse yarısını oluşturuyor.
"Amerika önce" politikası ve İrlanda ekonomisi
İrlanda'nın az sayıdaki çok uluslu şirkete olan bağımlılığına ilişkin endişeler son yıllarda daha da arttı. Trump yönetimi, İrlanda'nın ABD aleyhine dış ticaret fazlası verdiğini savunarak ülkeyi eleştirmişti. Yönetim, "Amerika önce" politikasının bir parçası olarak ABD'li firmaların karlarını yeniden ülkeye çekme sözü vermişti.
Chandrasekaran gazetecilere verdiği demeçte, "Bu yatırımla ilgili olarak, ABD hükümetinin Intel'in küresel bir şirket olduğunu anladığını ve hem ABD'deki kaynaklarımıza hem de diğer bölgelere yatırım yapmaya devam etmemiz gerekeceğini bildiğini düşünüyorum." ifadesini kullandı.
Apple, Meta Platforms Inc. ve Microsoft Corp. gibi dev şirketlerin teknoloji üssü olan İrlanda, aynı zamanda yapay zekayla ilgili istihdam kesintilerine karşı da büyük bir riskle karşı karşıya bulunuyor. Meta, yapay zeka verimliliğine yatırım yaparken, planlanan küresel ortalamanın iki katına çıkarak İrlanda'daki iş gücünün yaklaşık yüzde 20'sini tasfiye etmişti.
Avrupa'nın çip üretim merkezi büyüyor
Intel, 1989 yılında İrlanda'yı Avrupa'daki merkezi üssü olarak seçtikten ve 1993 yılında buradaki ilk fabrikasını açtıktan sonra ülkede yaklaşık 5 bin kişiye istihdam sağlıyor. Yapılan bu yeni yatırımın Leixlip'te birkaç yüz istihdam yaratması bekleniyor.
Şirketin ABD dışındaki tek büyük üretim tesisi İsrail'de bulunuyor. Açıklamada, İrlanda'daki genişlemenin mevcut üretim tesislerinin modernize edilmesini ve yeni üretim ekipmanlarının kurulmasını içerdiği belirtildi.
Küresel bir rekabetin yaşandığı bu dönemde yapılan hamleyi değerlendiren İrlanda Başbakanı Micheal Martin, "Bu yatırım İrlanda'ya yönelik güçlü bir güvenoyudur." değerlendirmesini yaptı.