İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik başlattığı saldırılar küresel piyasalarda şok etkisi yarattı. Olayların ABD saatiyle cuma akşamına denk gelmesi nedeniyle piyasaların önemli bir kısmı kapalı kaldı. Ancak açık olan işlemlerde ve emtia fiyatlarında ciddi hareketlilikler gözlendi. Savaş sonrası özellikle altın ve petrole talep arttı.
Altın fiyatlarında sert yükseliş
Küresel piyasalarda ons altın fiyatı 27 Şubat kapanışında 5,277.90 seviyesine ulaştı. Ons altın fiyatı yüzde 1.75 oranında artarak 90.64 puanlık bir yükseliş yaşadı. İç piyasada da altın fiyatları saat 11.45 itibarıyla yüzde 4'ün üzerinde değer kazandı.
Cumhuriyet altını yüzde 4,18 artışla 49.465,00 liradan alınıp 50.686,00 liradan satılmaya başlandı. Yarım altın 24.809,00 liradan alınırken satış fiyatı 25.463,00 lira oldu. Çeyrek altının alış fiyatı 12.404,00 lira, satış fiyatı ise 12.739,00 lira olarak belirlendi.
Reşat altını yüzde 4,25 yükselişle 49.497,47 liradan alınıp 50.718,95 liradan satıldı. Kulplu reşat altının alış fiyatı yüzde 4,26 artışla 49.499,69 lira, satış fiyatı 50.721,20 lira oldu. Yüzde 4,20 değer kazanan 22 ayar altın gramı ise 6.923,10 liradan alınıp 7.356,60 liradan satıldı.
Brent petrol fırladı ve OPEC+ acil toplanıyor
Dün 72.87 seviyesinden kapanan Brent petrol fiyatları da saldırı sonrası hızla tırmandı. Velocity üzerindeki son verilere göre 28 Şubat saat 01.00 itibarıyla fiyat 73.610 dolar oldu. Brent petrol yüzde 3.32 oranında artarak 2.366 dolarlık bir yükseliş kaydetti.
İsrail'in saldırısının ardından küresel enerji manzarası cumartesi günü şiddetli bir şekilde değişti. Bloomberg'e konuşan OPEC+ delegeleri, "Artan savaş riski nedeniyle pazar günkü acil toplantıda daha büyük bir brent petrol vadeli işlem arz artışını değerlendireceğiz." dedi.
Bu eksen kayması küresel piyasalar için bir likidite tamponu sağlamayı amaçlıyor. Genişleyen bölgesel savaş hayaleti şu anda dünyanın en hayati petrol transit rotalarını tehdit ediyor.
Diplomasiden sıcak çatışmaya geçiş
Reuters haber ajansı Tahran genelinde patlamalar yaşandığını bildirdi. İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, "Bu hamle İran'ın nükleer ve füze altyapısını çökertmek için gerekli bir operasyondu." açıklamasını yaptı. Petrol devleri Orta Doğu'daki çatışmanın patlamasıyla piyasaları sakinleştirmek için harekete geçti.
Bu askeri eylem şubat ayında açılan kısa diplomasi penceresini fiilen paramparça etti. Saldırı aynı zamanda İran'ın komşu Körfez ülkelerindeki ABD üslerine misilleme yapma riskini artırdı. Tahran yönetimi enerji tesislerini de hedef alabileceği tehdidini daha önce kamuoyuna duyurmuştu.
Hürmüz Boğazı endişesi büyüyor
Saldırı öncesinde Suudi Arabistan liderliğindeki ittifakın nisan ayından itibaren ılımlı üretim artışlarına başlaması bekleniyordu. Ancak İsrail ile İran arasındaki çatışmanın sıcak bir aşamaya geçmesiyle grup baskı altında kaldı. OPEC+ fiyat artışını önlemek için yoğun bir mesai harcıyor.
Böyle bir fiyat artışı küresel ekonomik büyümeyi rayından çıkarabilir. Tüccarlar için temel endişe artık sadece çatışma tehdidi değil. Hürmüz Boğazı'nın abluka altına alınması veya bölgesel işleme tesislerinin zarar görmesi en büyük tehlike olarak görülüyor.
OPEC+ piyasayı ek varillerle doldurma istekliliğinin sinyalini veriyor. Birlik bu hamleyle enerji fiyatlarını mevcut jeopolitik kaostan ayırmaya çalışıyor. Yatırımcılar şimdi önerilen mega artışın piyasayı sakinleştirmeye yetip yetmeyeceğini görmek için pazar günkü resmi duyuruyu bekliyor.