Çin'in doymak bilmeyen gümüş iştahı piyasalarda dengeleri değiştiriyor. İthalatçıların artan endüstriyel ve yatırım talebini karşılamaya yönelmesiyle dış alımlar 2026'nın başında sekiz yılın en yüksek seviyesine çıktı.
Cuma günü açıklanan gümrük verilerine göre ülke, yılın ilk iki ayında 790 tondan fazla gümüş ithal etti. Şubat ayında alınan yaklaşık 470 tonluk gümüş, bu ay için tüm zamanların en yüksek rakamı olarak kayıtlara geçti.
Güçlü iç talep, yerel fiyatları uluslararası göstergelerin oldukça üzerine taşıdı. Bu durum halihazırda düşük olan borsa stoklarını eritti ve yurt dışından ülkeye metal akışını hızlandırdı.
Gümüş fiyatları yıla daha önce hiç görülmemiş bir dalgalanmayla başladı. Çin ve diğer bölgelerden gelen spekülatif alım dalgasıyla yaklaşık yüzde 70 fırlayan fiyatlar, ocak ayı sonunda kazançlarını aniden geri verdi. Güçlü ithalat verileri, Çin'deki fiziki tüketimin ticaret akışlarındaki değişimlere rağmen sürdüğünü gösteriyor.
Güneş enerjisi sektörü ve yatırımcılar devrede
Söz konusu talep temel olarak iki farklı kanaldan besleniyor. Giderek pahalılaşan altına alternatif arayan perakende yatırımcılar gümüş külçelere yöneliyor. Diğer yandan güneş paneli üreticileri, 1 Nisan'da ihracat vergi iadelerinin kaldırılmasından önce üretimlerini öne çekiyor. Yıllık arzın yaklaşık beşte birini tüketen güneş enerjisi endüstrisi ezici bir çoğunlukla Çin'de bulunuyor.
StoneX Group Inc. EMEA ve Asya Piyasa Analizi Başkanı Rhona O'Connell, fiziki külçelere yönelik talebin çok güçlü olduğunu ve güneş pili üreticilerinin olağanüstü bir performans gösterdiğini belirterek, "Aynı zamanda, Çin borsalarındaki stoklar giderek düşüyor, bunun da kendi psikolojik etkisi var." dedi.
Metalin büyük bir kısmı, Çin anakarasına giden değerli metaller için bir geçit olan Hong Kong üzerinden ülkeye girdi. Tüccarlar bu süreçte cazip bir arbitraj fırsatından yararlanmaya çalıştı. AC Precious Metals Refinery Ltd. Genel Müdürü Stanley Cheung, bankalar tarafından ticareti yapılan büyük gümüş külçelerin bölgedeki fiyatlarının ilk iki ayda ons başına 8 dolara kadar prim çektiğini, oysa bu külçelerin genellikle Londra'daki gösterge fiyata göre iskontolu işlem gördüğünü ifade etti.
Londra piyasası talep şokuna direniyor
Çin'in yüksek ithalatı, geçen yılki tarihi sıkışmanın ardından küresel ticaret merkezine rekor seviyede gümüş girmesi sayesinde Londra piyasasını henüz bozmadı. Dünya çapında borsada işlem gören fonlarda tutulan ve bu yıl 1.900 tondan fazla düşen gümüş miktarındaki azalma da piyasada daha fazla metali serbest bıraktı.
TD Securities Inc. Kıdemli Emtia Stratejisti Daniel Ghali, Çin'deki bu güçlü gümüş talebine rağmen Londra piyasasının çok iyi davrandığını vurgulayarak, "Bir yılı aşkın bir süredir ilk kez piyasa, önemli fiyat bozulmaları veya aksaklıklar yaşanmadan bu ölçekte bir taleple yüzleşebiliyor." değerlendirmesini yaptı.
Londra'da arzın gevşemesi gümüş borçlanma maliyetinin düşmesini sağladı. Ancak fiyatlardaki dalgalanma ve başka bir sıkışmaya karşı alınan önlemler nedeniyle uzun vadeli kiralamalar hala daha pahalı kalmaya devam ediyor.
New York'tan Şanghay'a kadar büyük borsalar tarafından izlenen görünür stoklar ya düşüyor ya da uzun vadeli ortalamalarının çok altında seyrediyor. Bu tablo metalin daha geniş sistemde kıt kalmaya devam ettiğini gösterirken piyasanın endişelenmek için nedenleri bulunuyor.
İsviçreli büyük rafineri Valcambi SA'nın Operasyonlardan Sorumlu Başkanı Simone Knobloch, Çin'in hem endüstriyel tüketim hem de gümüş yatırımı açısından dünyanın en önemli pazarlarından biri olduğunu belirterek, "Piyasadan aldığımız geri bildirimler fiziki ürünlere yönelik güçlü bir ilgi olduğuna işaret ediyor." dedi.
Altına ucuz alternatif arayışı stokları üçe katladı
Gümüşün altın yerine daha ucuz bir ikame olarak gelişen iştahı, Çin'in perakende külçe ticaretinin merkezi olan Shenzhen'deki Shuibei pazarında 20 gram ile 1 kilogram arasında değişen yatırım külçelerini yaygınlaştırdı.
Guangdong Güney Altın Piyasası Akademisi Araştırmacısı Song Jiangzhen, tüketicilerin giderek altını erişilmez olarak gördüğü bir zihniyet değişikliği yaşandığını ifade ederek, "Gümüş, perakende yatırımcılar ve satıcılar arasında bir hit haline geldi." şeklinde konuştu.
Beyaz metal şu anda ons başına yaklaşık 70 dolardan işlem görürken, altın bu yılki fırtınalı rallisinin ardından ons başına 5.000 dolar civarında dalgalanıyor.
Araştırmacı Song, külçe satıcılarının bu değişimi memnuniyetle karşıladığını bildirdi. Daha ucuz külçeler finansman üzerindeki baskının azalması anlamına geliyor. Song'un tahminlerine göre birçok satıcı gümüş stoklarını artırarak Shuibei'deki toplam envanteri son aylarda üçe katladı ve yaklaşık 300 tona çıkardı.
Ancak şimdilik piyasalar biraz daha rahat nefes alıyor. Henan Jinli Gold and Lead Group Co. şirketinin Şanghay merkezli ticaret kolunda analist olan Yuan Zheng, prim tarihinin yaklaşmasıyla Çin'in gümüş priminin yumuşadığını ve güneş enerjisi talebinin yavaşladığını söyleyerek, "Yakın vadede talepten çok arzın olduğu bir duruma geçtik." dedi.
Bu durum, vitrindeki gümüş külçelerin daha az alıcı bulduğu Shenzhen'de de kendini gösteriyor. Ancak uzmanlara göre bu hikayenin sonu olmayabilir. Araştırmacı Song, perakende yatırımcıların düşüşleri satın almak yerine yükselen trendleri takip etme eğiliminde olduğunu belirterek, "Tek gereken fiyatlarda yeni bir artış." ifadesini kullandı.