Çin Gümrükler Genel İdaresi tarafından açıklanan verilere göre, Çin’in ihracatı 2025 yılında yüzde 5,5 artışla 3,77 trilyon dolara ulaştı. İthalat ise 2,58 trilyon dolar seviyesinde kalarak bir önceki yıla göre değişim göstermedi. Bu performans sonucunda ülkenin dış ticaret fazlası, 2024 yılına göre yüzde 20 artarak 1,19 trilyon dolarla rekor seviyeye çıktı. Kasım ayında kümülatif olarak 1 trilyon dolar sınırını geçen fazla, yıl sonunda tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi.
Aralık ayında ihracat yıllık bazda yüzde 6,6, ithalat ise yüzde 5,7 oranında arttı. Aralık ayı dış ticaret fazlası 114 milyar dolar olarak gerçekleşirken, beklentilerin üzerinde gelen bu rakamlar, ülkenin dış ticaret performansının yılın son çeyreğinde de güçlü kaldığını gösterdi.
ABD ile ticarette sert düşüş
ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci döneminde uyguladığı ek gümrük vergileri ve korumacı politikalar, iki ülke arasındaki ticarete darbe vurdu. Çin’in ABD’ye ihracatı 2025 yılı genelinde yüzde 20, ithalatı ise yüzde 14,6 oranında azaldı. Yıl boyunca karşılıklı uygulanan tarifeler, Çin’in ABD ile ticaretini son 9 aydır aralıksız düşüş eğilimine soktu.
Buna karşın Pekin yönetimi, kayıplarını diğer pazarlara açılarak telafi etme stratejisi izledi. Çin’in en büyük ticaret ortağı olan Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) ülkelerine ihracatı yüzde 13,4, Afrika’ya ihracatı ise yüzde 25,8 oranında arttı. Avrupa Birliği’ne yapılan ihracat yüzde 8,4, Latin Amerika’ya yapılan sevkiyatlar ise yüzde 7,4 yükseliş kaydetti.
Teknoloji ve yeşil enerji ürünlerinde artış
Çin’in ihracatındaki artışta yüksek teknoloji ürünleri ve yeşil enerji sektörü önemli rol oynadı. Gümrük verilerine göre, yüksek teknolojili ürünlerin ihracatı yüzde 13 artarken; elektrikli araçlar, lityum bataryalar ve güneş panellerini kapsayan ürün grubundaki ihracat artışı yüzde 27’yi buldu. Nadir toprak elementleri ihracatı da yıl genelinde yüzde 12,9 artış göstererek 2014’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
Ticaret savaşında geçici ateşkes
İki ülke arasında Nisan ayında başlayan ve gümrük vergilerinin karşılıklı olarak yüzde 125-145 seviyelerine kadar çıktığı "tarife savaşı", Ekim ayında yapılan görüşmelerle yerini geçici bir ateşkese bıraktı. ABD Başkanı Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in görüşmesi sonrası, ABD ek vergileri bir yıl süreyle erteleme ve bazı tarifeleri düşürme kararı aldı. Ancak analistler, Trump’ın İran ile ticaret yapan ülkelere yönelik yüzde 25 ek gümrük vergisi tehdidinin, Çin ile ilişkilerde yeni bir gerilim potansiyeli taşıdığını belirtiyor.
İç talep zayıf, ihracat kritik öneme sahip
Uzmanlar, Çin ekonomisinin emlak krizinden kaynaklanan iç talep zayıflığını güçlü ihracat performansı ile dengelediğine dikkat çekiyor. Uluslararası Para Fonu (IMF), Pekin yönetimini büyümeyi iç tüketime dayalı bir modele kaydırmaya çağırırken, Çin Gümrükler Genel İdaresi Başkan Yardımcısı Vang Cün, dış ticaretin çeşitlendirilmesinin ülkenin risk direncini artırdığını vurguladı.
Analistlere göre, 2026 yılında küresel büyümedeki zayıflama ve artan korumacılık eğilimleri Çin için risk oluşturmaya devam edecek. Buna rağmen Dünya Bankası, Çin’in 2026 büyüme tahminini yüzde 4,4’e yükselterek ihracatın ve mali teşviklerin ekonomiyi desteklemeye devam edeceğini öngördü.