ABD Gümrük ve Sınır Muhafaza Birimi (CBP), ABD Başkan Donald Trump'ın anayasal yetkisi olmadan uyguladığına karar verilen gümrük vergilerinin iadesi için adım attı. Birim, iade sistemini pazartesi günü yerel saatle 08.00'de çevrim içi portal üzerinden erişime açıyor. Bu hamle, ABD tarihindeki en büyük gümrük vergisi iadesi sürecinin ilk aşamasını oluşturuyor.
CBP kayıtlarına göre, 330 bini aşkın ABD'li ithalatçı 53 milyondan fazla sevkiyat için toplam 166 milyar dolar gümrük vergisi ödedi. Kurum, 14 Nisan itibarıyla 56 bin 497 ithalatçının elektronik ödeme sistemine kayıt yaptırdığını açıkladı. Bu şirketlerin faizlerle birlikte toplam 127 milyar dolar iade almaya hak kazandığı belirtildi.
İade sürecinin ilk aşaması
Sistemin ilk aşaması tüm ödemeleri kapsamıyor. CBP, ilk fazın yalnızca tasfiye edilmemiş girişler ve tasfiyesinin üzerinden 80 gün geçmemiş işlemlerle sınırlı olduğunu duyurdu. Konsolide Yönetim ve Girişlerin İşlenmesi (CAPE) adı verilen program, giriş bazında değil, faizler dahil tüm iadeleri konsolide etmek üzere tasarlandı.
Onaylanan talepler için iadelerin 60 ila 90 gün içinde yapılması bekleniyor. Ancak şirketlerin beyannamelerde hata yapması durumunda bu sürenin uzayabileceği belirtiliyor.
Armanino şirketinden Nghi Huynh, doğruluğun kritik olduğunu ve yanlış verilerin başvuruların reddedilmesine yol açabileceğini söyledi. Ice Miller şirketinden Meghann Supino ise sistemin açıldığı ilk gün bazı aksaklıklar yaşanabileceğini belirterek başvuru yapacak ABD'li şirketlerden sabırlı olmalarını istedi.
Şirketler ve tüketicilerin beklentileri
Küçük işletmeler de nakit akışını rahatlatmak için bu iadeleri bekliyor. Nikaragua ve Dominik Cumhuriyeti'nden puro ithal eden Brad Jackson, geçen yıl 34 bin dolar gümrük vergisi ödediğini aktardı. Jackson, birkaç ay sürecek bir geri ödeme sürecinin şirketlerin çözmeye çalıştığı nakit akışı sorununu gidermeyeceğini ifade etti.
Sistem, iadeleri doğrudan vergiyi ödeyen ABD'li işletmelere yapacak. Bu şirketlerin iadeleri tüketicilerle paylaşma zorunluluğu bulunmuyor. Ancak Costco ve Essilor Luxottica gibi şirketlere karşı Amerikalı tüketicilere ödeme yapmaları için açılan toplu davalar sürüyor. Öte yandan FedEx, iadeleri aldığında müşterilerine geri ödeme yapmayı planladığını açıkladı.
Siyasi belirsizlikler süreci etkileyebilir
Devasa geri ödemelerin büyüklüğü ve hızı konusunda Washington'daki siyasi tartışmalar da devam ediyor. Beyaz Saray Ulusal Ekonomi Konseyi Direktörü Kevin Hassett, dağıtılacak iade miktarını önemli ölçüde azaltabilecek alternatif otoriteler olabileceğine dikkati çekti.
Hazine Bakanı Scott Bessent, iade sürecinin aylar veya yıllar sürebilecek bir karmaşaya dönüşebileceği tahminini yaptı. ABD Başkanı Donald Trump ise davaların iki ila beş yıl sürebileceğini savundu.
Tüm bu tartışmalara ve karmaşık yasal süreçlere rağmen CBP, ABD tarihindeki en büyük gümrük vergisi iadesi sürecini beklenenden daha hızlı bir şekilde başlatmış oldu.