Binance’in 49 yaşındaki milyarder kurucusu Changpeng Zhao (CZ), bir anı kitabı yazdı. Kitap, kripto dünyasındaki yükselişi ve düşüşünü kendi açısından anlatmak ve dönüşünün sinyallerini vermek isteyen bir adım olarak yorumlandı. Freedom of Money: A Memoir of Protecting Users, Resilience, and the Founding of Binance adlı kitap 364 sayfa uzunluğunda, İngilizce ve Çince olarak yayımlandı.
Kitap, Zhao’nun Çin’in kırsal kesimlerinden Kanada’ya, ardından Tokyo, New York ve Şanghay’daki işlerine ve nihayetinde olağanüstü bir hızla dünyanın en büyüğü haline gelen kripto borsası Binance’i kurmasına uzanan yolculuğunu anlatıyor. Zhao ayrıca Binance’in ABD yetkilileriyle uzun süren mücadelesini, şirketin kara para aklamayı teşvik ettiği gerekçesiyle ödediği rekor 4,3 milyar dolarlık uzlaşmayı, Kaliforniya’daki dört aylık hapis cezasını (kitabı yazmaya burada başladığını söylüyor) ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından yakın zamanda affedilmesini de aktarıyor.
“Parayı umursamıyorum”
Zhao’nun çizdiği parlak ve ilham verici portre, başarısından felsefi olarak etkilenmemiş bir adamı gösteriyor. Forbes, servetini yaklaşık 110 milyar dolar olarak tahmin ediyor ve bu da onu Forbes Milyarderler Listesi’nde Bill Gates’in önüne yerleştiriyor. Ancak Zhao’ya göre zenginlik hiçbir zaman amaç değildi. Zhao kitapta, “Parayı umursamıyorum. Gücü umursamıyorum. Şöhreti umursamıyorum. Mirasımı bile umursamıyorum” ifadelreini kullanıyor. Özverisinin kanıtı olarak Giggle Academy gibi hayırsever girişimlerini gösteriyor. Ayrıca kitabın önsözünü Binance’in kurucu ortaklarından ve üç çocuğunun annesi Yi He’nin yazdı. Yi He, Binance küresel bir dev haline geldikten sonra bile Zhao’nun Amazon’dan sipariş ettiği kıyafetleri giymeye devam ettiğini, toplantılara bisikletle gittiğini ve eski bir Toyota minibüs kullandığını söylüyor.
Bununla birlikte kitap, Zhao’yu dünyanın güç çevreleri içinde sağlam bir yere oturtma çabası da taşıyor. Zhao, Suudi Arabistan’ın fiili lideri Veliaht Prens Muhammed bin Selman’dan Bhutan kralına kadar siyasi liderler ve kraliyet üyeleri tarafından karşılandığı dünya seyahatlerinden bahsediyor. Kitap için Ray Dalio ve Larry Fink ile birlikte övgü yazıları da bulunuyor.
Sonraki anekdotlar da aynı amaca hizmet ediyor. Binance, 2022’de X’e 500 milyon dolar yatırım yaptı ve bu karar, çok az finansal analiz ve Elon Musk ile yapılan kısa bir konuşmanın ardından alındı. Şirketin yeniden yapılanması sayesinde Binance’in SpaceX’te küçük bir paya sahip olduğunu ve SpaceX’in yakında 2 trilyon dolara varan astronomik bir değerlemeyle halka arz olacağını ekliyor. Bahreyn Merkez Bankası başkanı ChatGPT’nin ülkede engellendiğinden şikayet ettiğinde, Zhao’nun Sam Altman ile iletişime geçerek sorunu ertesi gün çözdüğünü de anlatıyor.
Forbes, anı kitabında birçok kez yer alıyor, bazen bir onay göstergesi, bazen de bir şikayet kaynağı olarak. Zhao, 2017’de Hong Kong’da yapılan ve onu Binance kapüşonlusu ile kapağa taşıyan bir fotoğraf çekimini hatırlıyor ve bir arkadaşına dönüp “Bu zengin olduğum anlamına mı geliyor?” diye sorduğunu aktarıyor. 2022’de Forbes’a 200 milyon dolarlık bir yatırım yapmayı düşündüğünü ancak bunun gerçekleşmediğini yazıyor. Ayrıca 2020’de yayımlanan ve Binance’in ABD yetkililerinden kaçınmak için bir plan yaptığı iddiasını içeren “Tai Chi” makalesine de değiniyor. Zhao, bunun kendisine karşı kurulan sistemin bir parçası olduğunu, savcıların gazeteciyi bilgilendirmiş olabileceğini ve daha sonra bu yazıyı soruşturma başlatmak için kullanmış olabileceklerini öne sürüyor. Binance, makale nedeniyle Forbes’a iftira davası açmış ancak üç ay sonra davayı geri çekmişti.
ABD yetkilileriyle gerilim
Zhao’ya göre ABD’deki çeşitli kurumlar tarafından açılan dava, Binance’in yaptıklarından ziyade neye dönüştüğüyle ilgiliydi. Kitapta, “Nedense Adalet Bakanlığı, Binance ve bana karşı ceza mahkumiyeti elde etmeye takıntılıydı. Neden? Bana ya da avukatlarıma mantıklı gelmedi. Sadece sektörde en büyük olmamız dışında” ifadeleri yer alıyor. Ancak ABD hükümeti daha somut iddialar ortaya koydu: Binance’in, Hamas’ın El Kassam Tugayları, El Kaide ve IŞİD ile bağlantılı işlemler de dahil olmak üzere şüpheli işlemleri önlemek veya bildirmek için gerekli programları uygulamada başarısız olduğu ve İran, Kuzey Kore ve Suriye gibi yaptırım altındaki bölgelerdeki kullanıcılarla ABD’li kullanıcılar arasında işlemleri yürüttüğü iddia edildi. Yetkililere göre borsa, terör örgütleri, fidye yazılımı yapan hackerler, çocuk istismarı materyalleri, dolandırıcılık ve diğer suçlarla bağlantılı 100 binden fazla şüpheli işlemi bilerek bildirmedi. Zhao, 2023 yılı boyunca bir düzineden fazla avukatla her gün görüşmeler yaptığını ve ABD Adalet Bakanlığı’nın başlangıçta 6,8 milyar dolarlık ceza talep ettiğini yazıyor. Nihai uzlaşma miktarı olan 4,3 milyar dolar.
ABD hapishane tarihinin en zengin mahkumu
Hapishane bölümleri kitabın en canlı kısımlarından. Zhao, medyada ABD hapishane tarihinin en zengin mahkumu olarak anıldığı için şantajdan korktuğunu ancak kimsenin WSJ veya Bloomberg okumadığını ya da onu tanımadığını fark ettiğini söylüyor. Yemekler, günlük rutinler ve mahkumiyetin getirdiği özel zorlukları da anlattı. İki kişiyi öldüren ve 30 yıl ceza alan hücre arkadaşını şu sözlerle anlatıyor: “Kısa sürede onun en ölümcül özelliğinin cinayet mahkumiyeti değil, horlaması olduğunu keşfettim. Gök gürültüsünden bile daha yüksek sesle horluyordu; sesi, sürekli akan tuvaletlerin gürültüsünü bile bastırıyordu.”
Zhao, af talep ettiğine dair haberleri reddediyor ve sadece bu yönde haberler okuduktan sonra başvuru yaptığını söylüyor. Başvurunun 14 Nisan 2025’te yapıldığını, iki hafta sonra Trump ailesinin kripto girişimi World Liberty Financial’ın yeni stablecoin’inin Binance’in 2 milyar dolarlık yatırım turunda kullanıldığını ve bunun kripto topluluğunda güven yarattığını belirtiyor. Zhao’nun affı, cezasını tamamlamasından yaklaşık bir yıl sonra, 21 Ekim 2025’te verildi.