Amerikan Rüyası, herkesin zirveye ulaşabileceğine dair cesur inanç üzerine kurulu. ABD’de her ilkokul çocuğuna, herkesin ülkenin başkanı olabileceği fikri aşılanır. Ya da bir hip-hop süperstarı. Ya da uzay yolculuğu yapan bir milyarder. Bu idealin her zaman kahramanları oldu: Amerika’nın ilk finansal sistemini kuran yetim göçmen Alexander Hamilton’dan, genç yaşta bir tekstil fabrikasında çalışmaktan devasa bir çelik imparatorluğu kurmaya yükselen Andrew Carnegie’ye kadar. 1917’de ABD’de kurulan Forbes dergisinin temelini oluşturan konu da bu oldu. Bu yüzden Forbes, Amerika’nın 250. kuruluş yıldönümü için yaşayan en büyük 250 kendi kendini yaratmış Amerikalıyı sıraladı.
Bu isimleri belirlemek için önce Forbes, 109 yıllık arşivini girişimci kapitalizm hikayelerini taradı. Ardından mevcut muhabirlerinden fikirler aldı. ChatGPT ve Gemini üzerinden yüzlerce sorgu çalıştırarak yapay zekadan da yararlanıldı. Yoksulluktan zenginliğe ulaşan milyarderlere özellikle ağırlık verirken, aynı zamanda “zenginliği” yalnızca para ile değil, etki ve nüfuzla ölçülen öncü bilim insanları, ABD Yüksek Mahkemesi yargıçları ve diğer isimler de listeye dahil edildi.
Sonrasında isimler uzman bir jüriye sunuldu: Kauffman Foundation CEO’su DeAngela Burns-Wallace; Inovalon kurucusu Keith Dunleavy; Forbes eski yayıncısı Rich Karlgaard; New Mountain Capital kurucusu ve CEO’su Steven Klinsky; Block’un (eski adıyla Square) kurucu ortaklarından Jim McKelvey ve NextLadder Ventures CEO’su Ryan Rippel. Liste sıralanırken kullanılan önemli bir kaynak da Forbes’un Self-Made Score’u oldu. Bu puanlar her bireyin kat ettiği “mesafeyi” ölçen 1’den 10’a kadar bir sıralama. Bu sıralamaya göre yalnızca dokuz veya on puan alanlar listeye girebildi.
Eren Özmen de liste
1980'lerin başında, Eren Özmen yüksek öğrenim görmek için için Türkiye'den ABD'ye gitti. Özmen, 1985 yılında Nevada, Reno Üniversitesi'nden (UNR) İşletme Yönetimi (MBA) yüksek lisans derecesini aldı ve kısa bir süre sonra, 1988 yılında Sierra Nevada Corporation'a katıldı. Eren Özmen ve eşi Fatih Özmen 1994 yılında Sierra Nevada Corporation şirketini satın aldılar. Forbes 250 Kendi Kariyerini İnşa Eden En Ünlü Amerikalılar listesinde 101. sırada yer alan Özmen'in ABD'ye ilk geldiği yıllarda ofis temizliği yaptığı ancak kendi servetini inşa eden bir isim olduğu hatırlatıldı. Forbes Türkiye'nin 2026 Türk Dolar Milyarderleri listesinde Özmen 4,9 milyar dolarlık servetiyle dördüncü sırada yer alırken eşi Fatih Özmen de 4,7 milyar dolar ile beşinci sırada bulunuyor.
250 ismin yer aldığı Forbes Kendi Kariyerini İnşa Eden En Ünlü Amerikalılar listesinden öne çıkan bazı isimler:
Oprah Winfrey, 72
Genç bir annenin çocuğu olarak doğan Winfrey, Mississippi kırsalında, evinde tesisat bile olmayan bir çiftlikte büyüdü. 9 yaşında kuzeni tarafından tecavüze uğradı, 14 yaşında doğum yaptı ancak oğlu kısa süre sonra hayatını kaybetti. Bir devlet programı sayesinde varlıklı banliyö okuluna gitti ve burada hitabet ve münazara yeteneğini keşfetti. Bu da ona yarı zamanlı bir radyo işi ve daha sonra Tennessee Eyalet Üniversitesi'nde burs kazandırdı. 1984’te Chicago’da zor durumdaki bir sabah talk show’unu devraldı ve sonunda bunu ulusal bir medya markasına dönüştürdü.
Harold Hamm, 80
Oklahoma’da çiftçilik yapan bir ailenin 13. çocuğu olan Hamm’ın en eski anısı, çıplak ayakla domates toplamak. Daha sonra petrol sahalarına su taşıyan bir kamyon şirketi kurdu, ardından 1971’de ilk kuyusunu açmak için kredi aldı. Kaya petrolü çıkarma alanındaki öncülerden biri olarak ABD’yi dünyanın en büyük petrol üreticisine dönüştürmeye katkı sağladı.
David Steward, 74
Babası, sekiz çocuğunu geçindirebilmek için tamircilik, hademelik ve çöp toplayıcılığı yaptı. Ayrımcılığın hakim olduğu Missouri’de büyüyen Steward, gençken kasabasındaki yüzme havuzlarının entegrasyonu için mücadele eden bir grubun parçasıydı. Lise basketbol takımına sonradan katıldı ve üniversite bursu kazandı. Daha sonra dünyanın en büyük BT hizmet şirketlerinden biri olan World Wide Technology’yi kurmasına rağmen, zaman zaman maaş almadan çalıştı ve bir keresinde arabasının haczedildiğine tanık oldu.
Thomas Peterffy, 81
1965’te 21 yaşındaki Peterffy, Komünist Macaristan’dan kaçarak neredeyse parasız şekilde John F. Kennedy Havalimanı’na geldi ve babasının yanında yaşamayı umuyordu. Yalnızca 100 dolarla geri çevrildi, programcı olarak iş buldu ve sonunda Amerikan Borsası’nda bir yer edinecek kadar birikim yaptı. Daha sonra şirketi Interactive Brokers ile otomatik dijital işlemlerin öncülerinden biri oldu.
LeBron James, 41
Genç annesi düzenli bir iş ya da istikrarlı bir ev bulmakta zorlandı; bu da onun üç yıl içinde onlarca kez taşınmasına yol açtı. 9 yaşında, babasız büyüyen Ohio doğumlu James, yerel bir futbol antrenörünün ailesinin yanına taşındı ve burada basketbolla tanıştı. 2003’te liseden doğrudan profesyonelliğe geçerek seçildi ve aktif bir NBA oyuncusu olarak milyarder olan ilk isim oldu.
Jan Koum, 50
16 yaşında Ukrayna’dan Kaliforniya’daki Mountain View’a göç eden Koum, annesiyle birlikte devlet yardımıyla küçük bir iki odalı daireye taşındı. Kurucu ortaklarından olduğu WhatsApp’ı Meta’ya satma anlaşmasını, bir zamanlar gıda kuponu almak için sıraya girdiği binada imzaladı.
Dolly Parton, 80
Country şarkıcısı, 11 kardeşiyle birlikte Tennessee’de suyu ve elektriği olmayan bir kulübede yoksul bir şekilde büyüdü. Liseden sonra Nashville’e taşındı ve şarkı yazarlığı yeteneğiyle Kitty Wells ve Hank Williams Jr. gibi isimlere hit şarkılar yazarak kendi başına bir yıldız olmadan önce başarı yakaladı.
Bill Clinton, 79
Babası doğmadan önce ölen Clinton, yoksulluk ve aile içi şiddetin olduğu bir ortamda büyümesine rağmen küçük yaşlardan itibaren ABD başkanı olmayı hedefledi. Daha sonra Georgetown University’de burs kazandı, prestijli bir Rhodes bursu elde etti ve Yale Hukuk Fakültesi’ne gitti. Hukuk profesörü oldu, ardından Arkansas başsavcısı, vali ve sonrasında ABD’nin 42. başkanı seçildi.
Diane Hendricks, 79
Hendricks, 17 yaşında anne oldu ve bu nedenle okulu bırakmak zorunda kaldı. Daha sonra çocuğunu geçindirmek için Playboy Bunny olarak çalıştı ve ikinci eşi Ken ile tanıştı. Çift, dünyanın en büyük inşaat malzemeleri şirketlerinden biri olan ABC Supply’i birlikte kurdu ve 2007’de Ken’in bir inşaatı kontrol ederken çatıdan düşerek hayatını kaybetmesine kadar birlikte yönetti.
J.D. Vance, 41
Ohio’nun Rust Belt bölgesinde büyüyen Vance, babasının yokluğu ve annesinin uyuşturucu bağımlılığı nedeniyle maddi sıkıntılar ve aile istikrarsızlığı yaşadı. 19 tabancaya sahip olan ve sert ama sevgi dolu bir disiplin uygulayan büyükannesi tarafından büyütüldü. Deniz piyadesi olarak Irak Savaşı’nda görev yaptı, ardından Yale’den hukuk diploması aldı ve girişim sermayedarı oldu. Anı kitabı Hillbilly Elegy ulusal çapta dikkat çekti; 2022’de Senato’ya seçildi ve 2025’te ABD başkan yardımcısı oldu.
Jay-Z, 56
Brooklyn’in kötü şöhretli Marcy konutlarında büyüyen Jay-Z, müzisyen olmadan önce uyuşturucu satıcısıydı. İlk albümü için kimse ona plak anlaşması teklif etmediğinde kendi müzik şirketini kurdu.
Ralph Lauren, 86
Bir moda imparatoru haline gelmeden önce Lauren, göçmen ebeveynleri ve üç kardeşiyle birlikte Bronx’ta iki odalı bir dairede yaşıyordu.
Arnold Schwarzenegger, 78
Avusturya’nın küçük bir kasabasında yoksul bir ailede dünyaya gelen Schwarzenegger, film yıldızı olmadan önce bile vücut geliştirme sporuyla uğraşmanın yanı sıra tuğla örme ve spor broşürleri satarak kazandığı ek gelirle apartmanlar satın aldı.
Barbra Streisand, 83
EGOT ödüllü sanatçı, babasının vefatının ardından Brooklyn'deki bir apartman dairesinde tek başına yaşayan annesi tarafından büyütüldü.
Eren Özmen, 67
1980'lerin başında Türkiye'den ABD'ye giden ve neredeyse hiçbir şeyi olmayan Özmen, eğitim masraflarını karşılamak için baklava sattı ve ofis temizliği yaptı.
Kendi servetini kendi inşa eden dünyanın en zengin 50 kadını
Serena Williams, 44
Tenis tarihinin en baskın oyuncusu, Kaliforniya’nın Compton kentindeki bir işçi sınıfı mahallesinin halka açık kortlarında yetişti.
Cher, 79
Zorlu bir hayat süren, gezgin bir bekar anne tarafından büyütülen Cher, müzik dünyasına adım atmadan önce liseyi yarıda bıraktı.
Halle Berry, 59
Oscar ödüllü aktris, tek başına bir anne tarafından büyütüldü ve 20'li yaşlarında bir evsizler barınağında yaşadı.
Selena Gomez, 33
Aktris ve güzellik sektörünün önde gelen isimlerinden biri olan Gomez, benzin parasını bulmak için bozuk para toplayan genç bir anne tarafından büyütüldü.
Martha Stewart, 84
Modellik yaparak Barnard Üniversitesi'ndeki eğitim masraflarını karşılayan “eğlence kraliçesi”, catering işini kurmadan önce borsa simsarıydı. Beş ay hapis yatmasına rağmen, yaşam tarzı imparatorluğunu genişletmeye devam ediyor.