Perşembe günü, yaptırım listesinde yer alan ve İran’la ilişkili olduğu düşünülen en az iki gemi Hürmüz Boğazı’nı aşarak Basra Körfezi’ne giriş yaptı. Bu geçişler, ABD’nin deniz trafiğine yönelik kısıtlamalarına rağmen, gemilerin özellikle Birleşik Arap Emirlikleri çıkışlı yeni rotalar üzerinden ilerlediğine işaret ediyor.
Gemi trafiği yakın takibe alındı
Bölgedeki gelişmeler, hem gemi sahipleri hem de emtia traderları tarafından anlık olarak izleniyor. Tahran ve Washington yönetimlerinin, küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri üzerindeki denetimi nasıl uyguladığı dikkatle analiz ediliyor. ABD müdahalesinin başlamasının ardından boğazdan geçen gemi sayısı sınırlı kalırken, geçişlerin yavaşladığı belirtiliyor. Bunun temel nedeni ise gemilerin güvenli seyir için hem ABD hem de İran denetimlerinden geçmek zorunda kalması.
Yaptırım listesindeki gemiler geçiş yaptı
Gemi takip verileri, sıvılaştırılmış doğalgaz taşıyan G Summer’ın Çarşamba günü İran’a bağlı Larak ve Keşm adaları arasından geçerek Basra Körfezi’ne ulaştığını ortaya koydu. Aynı şekilde, İran bağlantısı nedeniyle Washington tarafından kara listeye alınan Hong Lu isimli ham petrol tankeri de kısa süre sonra aynı güzergâhı izledi. Dökme yük gemisi Rosalina’nın da farklı bir rota üzerinden bölgeye giriş yaptığı tespit edildi.
Petrol akışında risk artıyor
Uygulanan çifte abluka, geçişleri tamamen durdurmasa da ciddi ölçüde yavaşlatmış durumda. Özellikle İran’a ait petrol tankerlerinin boğazdan çıkışına dair herhangi bir hareketin gözlenmemesi, enerji arzı açısından risk oluşturuyor. Savaş dönemlerinde günlük yaklaşık 1,7 milyon varil seviyesinde olan petrol akışının sekteye uğrayabileceği değerlendiriliyor.
Taraflardan çelişkili açıklamalar
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, Çarşamba günü yaptığı açıklamada hiçbir geminin ablukayı aşamadığını ve dokuz geminin ABD güçlerinin talimatıyla geri döndüğünü bildirdi. Buna karşılık Tahran yönetimi, kendi petrol tankerlerinden birinin ABD kısıtlamalarını aşarak geçiş yaptığını öne sürdü. Bu karşılıklı açıklamalar, sahadaki durumun netliğine ilişkin belirsizliği artırıyor.