ABD Hazine Bakanlığı pazartesi günü ülkenin mali durumuna ilişkin güncel verileri açıkladı. Açıklanan verilere göre, haziran ayında federal bütçe açığı 120 milyar dolar seviyesine ulaştı.
Bu durum, haziran 2025 döneminde elde edilen 27 milyar dolarlık bütçe fazlasından keskin bir dönüşe işaret etti. Trump yönetimi, geçen yılki bu bütçe fazlasını gümrük vergisi politikasının başarısının bir kanıtı olarak sunmuştu.
İadeler mayıs ayında başladı
Hazine Bakanlığı, haziran ayında 23,6 milyar dolar brüt gümrük vergisi tahsilatı yapıldığını bildirdi. Buna karşılık, aynı dönemde 49,2 milyar dolar tutarında vergi iadesi gerçekleştirildi. Bu durum, gümrük kaleminde ilgili ay için net 25,6 milyar dolarlık nakit çıkışına yol açtı.
Söz konusu iade ödemeleri, ABD Yüksek Mahkemesi'nin şubat ayında aldığı kararın ardından mayıs ayında başladı. Mahkeme, Başkan Donald Trump'ın Uluslararası Acil Ekonomik Güç Yasası (IEEPA) kapsamında uygulamaya koyduğu küresel gümrük vergilerini yasa dışı bularak iptal etmişti.
Haziran ayında yapılan iadeler, mayıs ayında geri ödenen 22 milyar dolarlık tutarın iki katından fazla bir seviyeye ulaştı. Mayıs ayındaki iadeler, gümrük dengesinde 42 milyon dolarlık hafif bir nakit çıkışıyla sonuçlanmıştı.
Karşılaştırmalı bütçe dengesi
Trump'ın gümrük vergisi uygulamalarının hız kazandığı haziran 2025 döneminde, net gümrük tahsilatı 26,6 milyar dolar olarak gerçekleşmişti. Bu gelişmeyle birlikte tahsilat tutarı bir mali yılda ilk kez 100 milyar dolar sınırını aşmıştı.
Dönemin ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, bütçe sonuçlarının ABD'nin Trump'ın gümrük vergisi gündeminin "meyvelerini topladığını" gösterdiğini söylemişti.
Ancak bu gümrük ajandası şu sıralar belirsiz bir süreçten geçiyor. Geçici olarak uygulanan yüzde 10 oranındaki küresel gümrük vergisinin süresi 24 Temmuz'da doluyor. Trump yönetimi ise zorla çalıştırma karşıtı yasaların gevşek uygulanması ve aşırı endüstriyel kapasite gerekçeleriyle yeni vergiler hazırlıyor.
Yargıdan gecikme uyarısı
Federal bir yargıç, hükümetin tüm yasa dışı gümrük vergilerinin iade edilmesine yönelik karara yaptığı itirazın ödemeleri geciktirdiği konusunda uyarıda bulundu. Mayıs ve haziran aylarında yapılan iadeler, Gümrük ve Sınır Muhafaza dairesi tarafından tahsil edilen ve iadeye tabi olan 166 milyar dolarlık IEEPA tabanlı vergilerin yaklaşık 71 milyar dolarlık kısmını oluşturdu. Bu miktar, toplam tutarın yüzde 42'sine karşılık geliyor.
Bir ABD Hazine Bakanlığı yetkilisi, gümrük vergisi iadelerinin gelecekte izleyeceği seyre ilişkin yorum yapmaktan kaçındı.
Gelirler düşüşe geçti
Haziran ayındaki gümrük vergisi iadeleri, toplam bütçe gelirlerinin geçen yılın aynı ayına kıyasla 31 milyar dolar veya yüzde 6 oranında azalarak 496 milyar dolara gerilemesinde etkili oldu. Haziran ayı, üç aylık vergi ödeme son günleri nedeniyle normal şartlarda yüksek gelir elde edilen önemli bir dönem olarak kabul ediliyor.
Haziran ayındaki bütçe giderleri, haziran 2025 dönemine göre 117 milyar dolar veya yüzde 23 artışla 616 milyar dolara yükseldi. Ancak Hazine Bakanlığı, takvim kaymaları sebebiyle haziran 2025 dönemindeki sosyal yardım ödemelerinin 97 milyar dolar daha düşük göründüğünü belirtti.
Düzeltilmiş verilere göre, haziran ayı bütçe açığı bir önceki yılın düzeltilmiş bütçe açığı olan 67 milyar dolara kıyasla 53 milyar dolar veya yüzde 79 oranında artış gösterdi.
Hazine'nin kamu borcu için haziran ayındaki brüt faiz giderleri 41 milyar dolar veya yüzde 28 artışla 185 milyar dolara ulaştı. Bu yüksek maliyet, federal güven fonlarının elde ettiği faiz gelirlerinin 10 milyar dolar veya yüzde 17 artışla 70 milyar dolara yükselmesiyle kısmen dengelendi.
2026 mali yılının ilk dokuz ayında bütçe açığı 29 milyar dolar veya yüzde 2 artarak 1,367 trilyon dolara ulaştı. Bu dokuz aylık dönemde bütçe gelirleri 143 milyar dolar veya yüzde 4 artışla 4,151 trillion dolara yükselirken, bütçe giderleri de 172 milyar dolar veya yüzde 3 artışla 5,518 trilyon dolara ulaştı.
Mali yılın başından bu yana iadeler düşüldükten sonra elde edilen net gümrük gelirleri 163 milyar dolar oldu. Bu tutar, 2025 mali yılının aynı döneminde 108 milyar dolar olarak gerçekleşmişti.