Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Washington’da düzenlenen imza töreninde anlaşmayı resmiyete döktü. G20 ve IMF-Dünya Bankası Bahar Toplantıları kapsamında gerçekleştirilen törende konuşan Şimşek, projenin büyüklüğüne dikkat çekerek bunun Dünya Bankası tarihindeki en büyük üçüncü finansman onaylarından biri olduğunu vurguladı.
Bu büyüklüğün, Türkiye’nin projeyi uygulama kapasitesine duyulan uluslararası güvenin açık bir göstergesi olduğunu ifade etti.
Orta koridor vurgusu ve jeopolitik önem
Konuşmasında küresel ölçekte enerji arzı ve ticaret hatlarının ciddi baskı altında olduğunu belirten Şimşek, uzun süredir devam eden yatırım eksiklikleri ve jeopolitik gerilimlerin bu tabloyu ağırlaştırdığını dile getirdi.
Bu çerçevede Orta Koridor’un kritik rolüne işaret eden Şimşek, Pekin ile Londra arasındaki en hızlı bağlantıyı sağlayan bu hattın yaklaşık 18 günlük taşıma süresiyle öne çıktığını söyledi.
Ulaştırma yatırımlarında 20 yıllık bilanço
Türkiye’nin altyapı yatırımlarını kalkınma stratejisinin merkezine yerleştirdiğini belirten Şimşek, son 20 yılda ulaştırma alanına toplam 355 milyar dolarlık yatırım yapıldığını açıkladı. Bu tutarın 180 milyar dolarlık kısmının kara yolu projelerine ayrıldığını, havalimanı altyapısının da önemli ölçüde genişletildiğini ifade etti.
Demir yolları yeni öncelik
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde demir yollarının yeni dönemin en kritik yatırım başlıklarından biri haline geldiğini belirten Şimşek, Dünya Bankası ile yürütülen iş birliğinin bu dönüşümün temel taşlarından biri olduğunu söyledi.
Bu ortaklığın sadece finansman sağlamadığını, aynı zamanda uluslararası standartların güçlendirilmesine katkı sunduğunu ve küresel yatırımcılara güven verdiğini dile getirdi.
Boğaz geçişinde kapasite devrimi
İstanbul Kuzey Demir Yolu Geçişi Projesi’nin sıradan bir altyapı yatırımı olmadığını vurgulayan Şimşek, projenin Orta Koridor üzerindeki en kritik darboğazlardan birini ortadan kaldıracağını belirtti.
Proje ile İstanbul Boğazı üzerinden geçen demir yolu yük kapasitesinin yıllık 3 milyon tondan 50 milyon tona çıkarılması hedefleniyor. Bu artışın, kıtalararası yük taşımacılığında önemli bir dönüşüm yaratması bekleniyor.
Ayrıca projenin karbon nötr taşımacılık altyapısına katkı sunarak çevresel sürdürülebilirliği destekleyeceği ifade edildi.
Çok taraflı finansman yapısı
Toplam büyüklüğü 8,1 milyar doları bulan projenin finansmanının yaklaşık yüzde 83’ünün uluslararası kuruluşlar tarafından sağlandığını belirten Şimşek, bunun çok taraflı kalkınma finansmanı açısından önemli bir örnek oluşturduğunu söyledi.
Projenin aynı zamanda 400 binden fazla kişiye daha yüksek gelirli istihdam yaratmasının beklendiğini de sözlerine ekledi.
Üç ana ticaret koridoruna entegrasyon
Dünya Bankası Operasyonlardan Sorumlu Genel Müdürü Anna Bjerde ise projenin Türkiye’nin ulaştırma altyapısı ve ekonomik büyümesi açısından kalıcı etkiler yaratacağını ifade etti.
Projenin; Orta Koridor, Kalkınma Yolu ve Türkiye-Avrupa hattı olmak üzere üç stratejik ticaret güzergahı üzerinde bağlantıyı güçlendireceğini belirten Bjerde, Boğaz geçişlerinin daha hızlı, güvenilir ve verimli hale geleceğini söyledi.
Bölgesel ekonomi ve lojistik merkez hedefi
Yaklaşık 6,75 milyar dolarlık ek finansman beklentisinin de projeye duyulan güveni ortaya koyduğunu belirten Bjerde, yatırımın imalat, tarım ve hizmet sektörlerine kadar geniş bir etki alanı yaratacağını ifade etti.
127 kilometrelik elektrikli ve yüksek kapasiteli demir yolu hattını kapsayan proje, Yavuz Sultan Selim Köprüsü üzerinden geçecek şekilde planlandı.
İstanbul Kuzey Demir Yolu Geçişi Projesi’nin, uluslararası ticaret hatlarını birbirine bağlayarak Türkiye’nin bölgesel lojistik üs olma hedefini güçlendirmesi amaçlanıyor.