Fon piyasasını 2024’ten bu yana sürprizli, öngürülemez, zor diye tanımlamak mümkün. Son iki yıla “faizler düşecek” iyimserliği ile başlandı ancak beklentilerin aksine nisan ayında Merkez Bankası’ndan gelen faiz artırımı piyasalara damgasını vurdu.
Döviz kurlarında ani fiyat hareketleri, hedeflenen seviyelerin üzerinde kalan enflasyon ve ardından Merkez Bankası’ndan gelen yüksek oranlı faiz artırımları fon piyasasını olumsuz etkiledi. Uzun dönemli tasarruf aracı olan Bireysel Emeklilik Sistemi’ne (BES) katılan yatırımcılar ve BES portföylerini yönetenler de bundan nasibini aldı. “2024 zordu, 2025 çok daha zor geçecek” diyen fon yöneticilerine göre Türk Lirası’na yatırım cazip olmaya devam edecek.
Merkez Bankası’nın 17 Nisan’daki Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizini 350 baz puan artırarak 46’ya yükseltmesi “yüksek faiz sürecek” genel görüşünü destekliyor. Profesyonel para yöneticileri ve ekonomistlerin “büyük sürpriz” dediği bu faiz kararıyla Merkez Bankası 2025 yılında sıkı para politikasını daha da sıkılaştıracağı konusunda piyasalara çok net mesaj vermiş oldu. Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan da sıkı para politikası vurgusu yapmayı sürdürüyor. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki son sunumunda enflasyonda düşüş eğiliminin belirginleştiğini ancak nisan ayında piyasalarda yaşanan gelişmelerin etkisiyle beklentilerdeki iyileşmenin duraksadığını vurguladı: “Beklentiler, dezenflasyon süreci açısından risk unsuru olmaya devam etmektedir” dedi.
2025 TL yılı olacak
Yılın ilk yarısını geride bıraktığımız 2025 yılı adeta 2024’ün tekrarı gibi. Merkez Bankası’nın nisan ayındaki 350 baz puanlık şok faiz artışı ve “sıkı para politikası sürecek” mesajı bu yıl da “yatırımın adresi TL olacak” beklentisini kuvvetlendiriyor. Yıllık enflasyonun yüzde 35, politika faizinin yüzde 46 seviyesinde olması TL enstrümanları seçeceklere en azından yılın ilk yarısında enflasyonun bir hayli üzerinde reel getiri fırsatı sunuyor.
Durum böyle olunca fon piyasasında yatırımcılar TL ağırlıklı fonlara yöneldi. Görünen o ki yılın ikinci yarısında da para piyasası ve Özel Sektör Tahvili (ÖST) fonlarına olan ilgi devam edecek. TL’ye yatırım yapan fonlarda büyük pay sahibi olan mevduat faizlerinin yüzde 50 hatta üzerine çıkması ise getirileri pozitif etkileyecek.
Borsa İstanbul’da ise hisse bazlı hareketler daha ön plana çıkacak. Bu dönemde borcu değil nakdi olan faaliyet dışı kârını yükseltebilecek şirketlerin hisse senetleri daha şanslı görünüyor. Şimdilik görünen o ki, yüksek enflasyon ortamına bağlı olarak gerileyecek olan büyüme verileri özellikle reel kesimdeki firmaları tıpkı 2024 yılında olduğu gibi olumsuz etkileyecek. Borsa şirketlerinin açıklanan üç aylık bilançolarındaki kötü gidişat da bu beklentileri kuvvetlendiriyor. Yakın vadede özellikle borçluluğu yüksek olan firmalar yükselen kredi faizleri nedeniyle zorlanacak. Bu yüzden hisse senedi seçimi her zamankinden daha önemli olacak.
Mali piyasaların kilidi olan Merkez Bankası’ndan yakın vadede faiz artışı beklenmiyor. Temmuz ayında kredi notu güncellemesi yapacak olan uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch, bu konuda çok net: “TCMB’den bir faiz artışı beklemiyoruz.” Uluslararası yatırım bankalarının görüşü de aynı yönde. Hatta yeni şoklar yaşanmazsa temmuz ayında faiz indirimi bekleniyor. Goldman Sachs ve Morgan Stanley son paylaşımlarında Merkez Bankası’nın faiz indirimlerine temmuz ayından itibaren devam edeceğini öngörüyor. Yurt içinde de son günlerde benzer görüş hâkim. Tabii burada enflasyonun seyri faiz indiriminde en önemli kriter olacak.
Yurt dışı gündeme dikkat
Yurt içinde TCMB’yi radarına alan portföy yöneticileri, yurt dışında ise öncelikle ABD ve ABD kaynaklı gelişmeleri izleyecek. Özellikle ABD’nin başlattığı ticaret savaşlarının Çin ve AB ülkelerindeki yansıması, buna bağlı küresel büyüme ve enflasyondaki gelişmeler büyük önem taşıyacak. Aynı zamanda Fed dahil büyük merkez bankalarının faiz indirimleri kritik önemde. Görünen o ki; 2025 yılını dünya ülkeleri hem jeopolitik belirsizlikler hem de stagflasyon (durgunluk) riskiyle geçirecek. Bu da ons altının gücünü koruyacağı beklentisini şimdilik destekliyor.
2025’in ikinci yarısı da hem iç hem küresel piyasalardan kaynaklanan çok sayıda risk ve belirsizliklerle geçecek gibi görünüyor. Bu da tıpkı 2024’te olduğu gibi bu yıl da finansal piyasalarda zaman zaman büyük fiyat dalgalanmaları yaratacak. Özellikle kripto, hisse senedi, borçlanma araçları bu dalgalara en açık piyasalar…
BES yatırımlarının uzun vadeli planlanması gerektiğini hatırlatan portföy yöneticilerine göreyse, 2025 yılında yatırımcılar risklerini iyi ölçmeli, sert fiyat dalgalanmaları karşısında panik işlemlerle zararlarını artırmamalı. Riskli enstrümanlara yatırım yapanlar ise portföylerinin bir bölümünü yüksek faiz getirisi sağlayan TL cinsi yatırım araçları ile hedge etmeli…
2024 gibi zor bir yılda BES fonlarıyla getiri şampiyonu olan portföy yöneticilerinden derlediğimiz 2025 yılı beklentileri yatırım dünyasına ilişkin önemli ipuçları veriyor. Stratejilerinin temelinde ise bu çok bilinmeyenli yılda muhafazakar olmak var.
Strateji rehberi
Ne kadar söylense az; BES hakkında bilinmesi gereken en önemli şey bunun uzun vadeli bir yatırım olduğu. İkinci adımda hangi yatırım enstrümanlarını seçeceğinizi belirlemeniz gerek. Son yıllarda tüm emeklilik şirketleri katılımcılarına plan satıyor ve müşterilerine risk algılarına göre değişen fon sepetlerinden oluşan bir menü sunuyor. Biraz zaman ayırıp bu planlar içindeki yatırım araçlarını ve planın geçmişteki performansını incelemelisiniz. Bu verilere TEFAS (Tefas.org) üzerinden kolaylıkla ulaşabiliyor ve her bir fon sepetinin son beş yıllık performansları kıyaslanarak incelenebiliyor. Doğru fonu seçmezseniz getiriniz de düşük kalabilir hatta zarar edebilirsiniz. Bilmeniz gereken ilk şey bu. Diğerlerini beş maddede özetledik:
Yasaya göre ödediğiniz katkı paylarının fonlar arasındaki dağılım oranını veya tutarlarını yılda 12 kez değiştirebileceğini artık herkes biliyor. Daha az bilinen, BES firmasının da değiştirilebileceği... İlk şirketinizde ikinci yılınızı doldurduktan sonra birikiminizi başka bir BES firmasına aktarabiliyorsunuz. İlk aktarımdan sonra her yıl başka şirkete taşıma hakkınız da var.
Bireysel Emeklilik şirketleri ilk kez hesap açan müşterilerine Risk Profili Analizi yapıyor. Katılımcıların birkaç soruya verdiği yanıtlarla risk alma ve getiri beklentileri belirleniyor ve emeklilik şirketi buna göre bir BES plan önerisi sunuyor. Daha risk severler için hisse fonları, muhafazakâr yatırımcılar için para piyasası fonları gibi... Ancak son kararı yine siz veriyorsunuz. Karar verirken BES’in uzun dönemli bir yatırım aracı olduğunu unutmamak gerek. Teknik olarak sisteme girenlerin en az 10 yıl kalmayı hedeflemesi gerekiyor. Eğer günlük dalgalanmaları yakalama hayaline kapılırsanız zarar etme olasılığınız çok yüksek.
Finansal piyasaları olgun ve daha az volatil ülkelerde katılımcıların ne kadar risk alması gerektiğine ilişkin bazı formüller uygulanıyor. En yaygın kullanılanı “100 – yaş” formülü. Örneğin 25 yaşındaysanız (100-25=75) formülüne göre yüzde 75’i hisse senedi gibi hem riski hem getirisi yüksek fonları seçebilirsiniz. 50 yaşındaysanız portföyünüzdeki riskli enstrümanların oranı yüzde 50’lerde olmalı. Türkiye gibi mali piyasaları sert dalgalanmalar yaşanan bir ülkede bu yöntemi uygulamak biraz riskli. Onun yerine hisse senedinin yanı sıra mevduat, repo, bono gibi sabit getirili enstrümanlarla getiri ve risk dengesi kurmak tercih edilebilir. Türkiye özelinde verilebilecek en iyi tavsiye ise 20 - 30 yıl BES ödemesini sürdürecek olan gençlerin daha riskli (risk algınıza göre hisse oranı daha yüksek ama yine yüzde 75 kadar yüksek değil), uzun süre prim ödeyen yaşı 50 ve üzeri katılımcıların ise risk oranı daha düşük (sabit getirili enstrüman ağırlıklı) planları seçmesi.
Diyelim ki işler istediğiniz gibi gitmedi ve paraya ihtiyacınız var. İlk tepkiniz BES fonunuzu bozdurmak olmamalı. 2024 yılında hayata geçen kısmi çekme hakkı ve BES teminatlı krediler sizin için iyi bir alternatif olabilir. 1 Temmuz 2024’te hayata geçen kısmi çekme hakkı, evlilik, konut alımı, eğitim ve doğal afet halleri kapsamında katılımcıların BES sözleşmelerini sonlandırmadan ve mevcut haklarını koruyarak, BES birikimlerinin en fazla yüzde 50’sini çekme hakkı getirdi. Ancak bu haktan yararlanacak katılımcıların sistemde en az beş yıl kalması ve aynı zamanda ilgili yılın asgari brüt ücretinin en az beş katı kadar (130 bin 25 TL) katkı payı ödemesi şartı var. Buradaki tek istisna doğal afet durumu. Afetzedeler için tarih ve miktar şartı yok.
Yine 2024 yılında hayata geçen BES teminatlı krediler de kısa süreli nakit ihtiyacı karşılamak için iyi bir alternatif. Bankadan kredi çekmek istiyorsunuz ancak size limit vermiyorlar. Bu durumda BES kapsamındaki birikimlerinizi bankaya teminat olarak gösterip kredi çekebilirsiniz. Üstelik teminatlı kredi olduğu için piyasadaki tüketici kredi faizlerine göre daha cazip faiz oranlarıyla. Kullanabileceğiniz kredi tutarı ise BES hesabınızdaki birikime göre belirleniyor. Yasal düzenlemeye göre teminata alınacak birikimleriniz talep edeceğiniz kredi tutarının 1,2 katı olmalı. Örneğin 100 bin TL’lik bir kredi talebiniz için en az 120 bin TL’lik BES birikiminiz olmalı.
Bireysel emeklilik sisteminden “üç beş yıl kalıp çıkarım” demek zarar etmenize neden olabilir. Çünkü kanunla belirlenen süreçleri tamamlamadan sistemden ayrılanların tasarruflarından çok sayıda kesinti yapılıyor. Örneğin üç yıldan önce sistemden ayrılanlar yüzde 30’luk devlet katkısından yararlanamıyor. Devlet katkısından yüzde 100 yararlanmak için kişinin 10 yıl sistemde kalıp 56 yaşını doldurması şart. Bu şartlardan birini sağlamak da yeterli olmuyor. Örneğin 10 yıl sistemde kalan ancak 56 yaşını doldurmayanlar için devlet katkısı yüzde 60’la sınırlı.
Kesintiler bununla da bitmiyor. Emekli olmadan sistemden ayrılmanız durumunda (sistemde kaldığınız süreye göre) yüzde 10 ila 15 arasında stopaj ödemeniz gerekiyor.
Sistemden erken ayrılanların ödeyeceği bir diğer kesinti ise giriş aidatı. Sistemde üç yıldan az kalmanız durumunda BES hesabınızı açtığınız tarihte geçerli olan brüt asgari ücretin yüzde 75’i kadar ceza ödemek zorunda kalıyorsunuz. Bu kesinti yıllara göre kademeli biçimde azalıyor. Örneğin, sistemde 10 yıl ve üzeri kalanlar 56 yaşını doldurmasa bile bu ödemeyi yapmıyor.
BES’in en az 10 yıl süreyle ve 56 yaşına kadar sistemde kalanların maksimum kâr ve maksimum devlet katkısından yararlandığı bir sistem olduğunu hatırlatalım.
Beş yılın performansı
Forbes Türkiye Emeklilik Fon Raporu’nda BES fon pazarının en aktif fon gruplarını yakın ve uzun vadeli getirileri ile son beş yıldaki performanslarını listeledik.
Rapor zor bir yıl olan 2024’te neredeyse tüm fon gruplarının bir önceki seneye göre getiri performanslarındaki düşüşü ortaya koydu. Burada tek istisna likit TL enstrümanlara yatırım yapan para piyasası fonlarında yaşandı. Bu fonlara yatırım yapanlar son beş yılın en yüksek ortalama getirilerini elde etti. Bu başarıda 2024 boyunca yüksek seyreden TL faizleri etkiliydi. 2022 ve 2023 yılında BES yatırımcısına yüksek getiri imkanı sağlayan hisse fonları ise borsadaki sert dalgalanmalardan nasibini aldı. 2024 yılını enflasyonun altında bir getiri olan yüzde 31,6 oranında yükselişle tamamlayan BİST 100 Endeksi BES fonlarının getirilerini de aşağı çekti. 2022 ve 2023 yıllarında yüzde 200’lerin üzerinde yükseliş yakalayan hisse fonlarında ortalama getiriler yüzde 50’lerde gerçekleşti. En başarılı fonlardaki yükseliş yüzde 70’i aşamadı.
Fon piyasasının 2025 yılına da tıpkı 2024’e benzer şekilde yüksek TL faizleri damgasını vuracak gibi görünüyor. Bu yüzden fon gruplarına göre sıralamalarımızı BES fonlarının 2024 yılı getirilerine göre yaptık. Ancak unutmayın BES yatırımı uzun vadeli bir yatırım. Bu nedenle sıralamalarımızda sadece bir yıllık getirilere değil son beş yıldaki ortalama getirilere ve yine beş yılın sonunda yatırımcılara sağladığı yıllık bileşik getirilere yer verdik…
Kategorileri ayırarak hazırladığımız fon tabloları daha yüksek getiri arayışındakiler için bir rehber niteliğinde.
NOT: BES fon tablomuzda fon bazında son beş yıllık getirilere yer verdik. Sıralamamızı 2024 yılına göre yaptık. 15 Mayıs 2025 tarihi itibarıyla fonların son bir yıllık getirileri ve aynı zamanda son beş yılın ortalama getirisi de yer aldı. Tablonun son sütununda ise 1000 TL’sini beş yıl boyunca aynı fonda değerlendirenlerin TL bazında kazançları yayınlandı.
Şampiyonlar
Türkiye BES’le 2001 yılında tanıştı. 2023 yıl sonunda 8,76 milyon olan sistemdeki katılımcı sayısı, son verilere göre 9,7 milyon kişiye ulaştı. Otomatik Katılım Sistemi’ndeki kişi sayısı ise 7,6 milyon oldu. BES fonlarındaki büyüme ise çok daha dikkat çekici. 2024 Nisan ayında 889,4 milyon TL olan BES fon büyüklüğü şimdilerde 1,5 milyar TL’ye çıktı.
BES şirketleri ve BES fonlarını yöneten portföy yönetim şirketleri arasındaki rekabet de giderek kızışıyor. Ancak getiri tablolarında da göreceğiniz gibi her fon her yıl aynı başarıyı elde edemiyor. Yine de son beş yıllık bileşik getirilerine baktığımızda önemli sayıda fonun katılımcılarına enflasyonun üzerinde getiri sağladığı görülüyor. En başarılı fonlarda getiri oranları yüzde binlere ulaşıyor.
İşte istikrarlı getiri sağlayarak yatırımcılarını sevindiren fonların yöneticileri ve stratejileri…
Yağız Oral
TEB Portföy Genel Müdürü
Bnp Paribas Cardif Emeklilik Oks Agresif Değişken Emeklilik Yatırım Fonu (BPI)
5 Yıllık ortalama getiri (%) 89,72
2024 getirisi (%) 94,6
Genel strateji
BES fonlarının yönetiminde birinci önceliğimiz her fonun kendi karşılaştırma ölçütüne veya benzer fonlara göre daha iyi bir performans elde etmesini sağlamak.
2024 stratejisi
2024 yılı BNP Paribas Cardif Emeklilik OKS Agresif Değişken Emeklilik Fonumuzu (BPI) TL bazlı varlıklarda değerlendirdiğimiz bir sene oldu. Hisse pozisyon ağırlığını 2024’te yaşanan finansal piyasalardaki dalgalanmalarda doğru zamanlama ile yönetmeyi başardık. Özellikle yılın ilk yarısında hisse ağırlığını yüksek tutup, ikinci yarıda ise hisse portföyü içerisinde sektörel ve şirket bazlı seçici davranışımızı sürdürüp olumlu şekilde ayrıştık. Bu sayede BPI fonumuz yılı yüzde 95’lik getiri ile tamamladı.
Fark
BES fonlarının yönetiminde fark yarattığımızı düşündüğümüz üç ana başlık var. Bu başlıkları özetlemek gerekirse; öncelikle doğru hisse seçimi ve bu sayede diğer fonlardan olumlu ayrışma diyebiliriz. Bunun dışında seçici yaklaşımla halka arzlara katılmamız ve taktiksel olarak hisse ağırlığımızı (artırma/azaltma) doğru bir zamanlama ile yönetmemiz diye özetleyebilirim. Tüm bunlar fon getirilerimizi pozitif yönde etkiliyor.
2025 beklentileri
2025 yılında da geçen yıl olduğu gibi TL varlıkların yabancı para varlıklardan daha iyi performans göstermesini bekliyoruz. Bu açıdan, fonlarımızda kendi fon sınırlamaları içerisinde kalarak TL enstrümanların ağırlıklarını yüksek tutma eğiliminde olacağız. Bunun dışında, büyüme beklentilerini ve ekonomik konjonktürün öne çıkardığı sektörleri göz önüne alarak hisse tarafında dinamik portföy çeşitlendirmesi uygulamaya devam edeceğiz.
Eyüp Gülsün
Garanti BBVA Portföy Yönetim Kurulu Başkan Vekili ve Genel Müdürü
Garanti Emeklilik ve Hayat Birinci Fon Sepeti
5 Yıllık Ortalama Getiri (%) 60,72
2024 Getirisi (%) 56,56
Genel strateji
Bireysel Emeklilik (BES) fonlarında amacımız, uzun vadeli getiri potansiyeli sağlayabilmek. Karşılaştırma ölçütüne göre yönettiğimiz fonlarda ise yönetilebilir riskle, kıstas (benchmark) üzerinde performans elde etmeyi hedefliyoruz.
2024 stratejisi
2024 fon yönetimi açısından değişken piyasa koşullarının ve belirsizliklerin öne çıktığı bir yıl oldu. Türkiye’de uygulanan makro politikaların ortodoks yaklaşıma dönmesi ve kur oynaklığının azalması ile birlikte yabancı yatırımcıların pozisyon arttırdığı bir dönem yaşadık. TL’deki reel değer kazancı ve risk primindeki gerilemeye karşılık bono ve hisse senedi fiyatlamaları arzu edilen seviyeye gelemedi ve yatırımcılar bu enstrümanlardan yeterli katkıyı alamadı. Bu duruma neden olan en büyük faktörün yılın ikinci yarısında enflasyonun yüksek kalması olduğunu söyleyebiliriz. Fonlarımızın portföylerinde kısa vadeli, yüksek TL faizlerine daha fazla yer vererek getirimizi arttırmaya ve taktik varlık dağılımlarında daha aktif bir yönetimle hem yurt dışı, hem yurt içi dalgalanmalardan faydalanmaya çalıştık.
Fark
Fon sepeti fonu gibi çoklu varlık içeren fonlarda, fark yarattığımız tarafın; makro gelişmeleri yakından takip ederek, fon portföyündeki stratejik dağılımımızı buna göre konumlandırmak ve yılın ikinci yarısında yaşanan oynaklık karşısında pozisyon değişimlerine uyum sağlamak olduğunu düşünüyorum.
2025 beklentisi
Bu yılın büyük bölümünde, 2024’te olduğu gibi yüksek TL faizlerinin piyasalarda etkili olarak, yatırım tercihlerini şekillendireceğini ve TL varlıklara ilginin devam edeceğini düşünüyoruz.
Enflasyonun seyrine göre, faiz indirim patikası şekillenecektir. Ancak indirimlere rağmen, TL faizler reel olarak getiri yaratacağı için para piyasası enstrümanları bir süre daha cazip kalmaya devam edecek. Yılın ikinci yarısında ise, TL bono ve hisse senetlerine olan ilginin artabileceğini öngörüyoruz. Petrol fiyatlarındaki düşüşün kalıcı olması durumu yurt içi varlıklar için pozitif bir durum yaratacaktır.
Yurt dışında ise özellikle ABD’de Trump yönetiminin gümrük vergilerini arttırması ile küresel mali piyasalarda olumsuzluk ve panik havası yaşanıyor. Bu durum varlık değerlemelerini cazip hale getirmiş olsa da, vergi artışının kalıcı olup olmayacağı ve küresel büyümeye ne kadar etki edeceği konularının netleşmesi, yatırım kararlarımızı belirleyen ana unsurlardan birisi olacak. Biz bu yıl da belirttiğim makro çerçeveye uygun varlık dağılımları ve hisse seçimleriyle yönettiğimiz BES fonlarının performansında fark yaratmaya çalışacağız.
Hüseyin Gayde
İş Portföy Yatırımlardan Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı (CFA)
Axa Hayat Emeklilik Hisse Senedi Emeklilik Fonu
5 Yıllık Getiri (%) 96,20
2024 Getirisi (%) 70
Genel strateji
BES fonları, yatırımcılarının düzenli yatırım yaptığı ve yatırım vadelerinin de uzun olduğu fonlardır. BES fonları yönetimindeki ana stratejimizi, yatırımcılarımızın uzun vadeli getiri hedeflerini, risk profillerini ve piyasa koşullarını dikkate alarak dinamik ve disiplinli bir varlık yönetimi sunmak olarak özetleyebiliriz. Bu kapsamda ülke ve sektör büyümesinden azami ölçüde faydalanabilen, konumu itibarıyla rekabette öncü şirketlerin yatırım araçları öncelikle tercih ediliyor.
2024 stratejisi
2024 yılında Türk Lirası’nın reel anlamda değer kazanacağını yılın başında öngörerek bu görüşümüzü destekleyen portföyler oluşturduk. TL faizine dayalı ürünleri portföylerde taşıyarak yüksek TL faizinden azami ölçüde yararlanmaya çalıştık. Hisse senetlerinde de yüksek faizden en az etkilenecek ve güçlü TL’nin fayda sağlayacağı sektörlere yatırım yaparak yatırımcılarımızın getirilerine ek katkı yapmaya çalıştık.
Fark
Hisse Senedi Fonları içerisinde geçen yıl ana ayrışmayı sağlayan sektörel getirilerdeki farklılaşmaydı. TL’deki reel değerlenmeden fayda sağlayacak sektörleri doğru öngörerek, rakiplerin önünde yer almayı ve yatırımcılarımıza daha yüksek getiri sunmayı başardık. Eurobond tarafında ise eurobond faizlerindeki gerileme ve dar bantta fiyatlanan CDS’ten, rakiplere göre daha uzun pozisyonda durarak yararlandık. Aynı zamanda fonumuz karşılaştırma ölçütüne göre daha yüksek miktarda TL varlık taşıyarak yüksek TL faiz getirisinden de azami ölçüde faydalandı. Bu iki ana etmenin fonumuzu rakip fonlara ve karşılaştırma ölçütüne göre olumlu yönde ayrıştırdığını ve fark yarattığını söyleyebiliriz.
2025 beklentileri
2025 yılında da yurt içi faizlerin yüksek seviyelerini koruyacağını öngörüyoruz. Yılın ikinci yarısında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) faizlerinin enflasyondaki düşüşle birlikte azalacağını ve yılı yüzde 35 seviyelerinde bitireceğini tahmin ediyoruz. Yurt dışında da ABD kaynaklı tarife belirsizlikleri sebebiyle yüksek oynaklık yaşanacağını düşünüyoruz. 2025’te de yatırımcılarımızın getirilerine, hisse senedi tarafında aktif yönetim ile ek katkı vermeye çalışırken, yüksek faiz ortamından da maksimum düzeyde fayda sağlamaya çalışacağız. Yine bu yıl genelinde; faiz indirimleri ile birlikte piyasaların risk alma iştahında artış yaşanacağını öngörüyoruz. Tüm bu beklentilerimiz ışığında; bu aşamaya kadar daha muhafazakâr bir varlık yönetimi stratejisi uygulamayı planlıyoruz.
Ziya Çakmak
QNB Portföy, Portföy Yönetimi ve Araştırma Genel Müdür Yardımcısı
QNB Sağlık Hayat Sigorta ve Emeklilik Standart Emeklilik Yatırım Fonu
5 yıllık ortalama getiri (%) 41,46
2024 getirisi (%) 55,73
QNB Sağlık Hayat ve Emeklilik Katılım Katkı Emeklilik Yatırım Fonu
5 yıllık ortalama getiri (%) 36,8
2024 Getirisi (%) 51,72
Genel strateji
Emeklilik yatırım fonları yönetiminde, yatırım vademizi mümkün olduğu kadar uzun tutmaya çalışıyoruz. Örneğin QNB Sağlık Hayat Sigorta ve Emeklilik OKS Muhafazakar Değişken Emeklilik Yatırım Fonu için de yatırım stratejimizi bu bağlamda oluşturuyoruz. Fonun eşik değeri BİST-KYD 1 Aylık Mevduat Endeksi (TL) + yüzde 1 olarak belirlenmiştir.
2024 stratejisi
2024 yılı, genel olarak yine merkez bankaları ve siyasi politikaların mali piyasaların yönünü belirlediği bir yıl oldu diyebiliriz. Özellikle FED’den beklenen faiz indirimleri yurt dışı piyasalar için belirleyici oluyor. İçeride ise yükselen enflasyona karşı özellikle mart ayı ile birlikte zirveye çıkan faiz oranlarının tekrar indirilmeye başlanacağı tarih fiyatlamaları etkiliyor.
Fark
2024 Türkiye için bir dengelenme yılı oldu diyebiliriz. Fonumuzu yönetirken benimsediğimiz genelden özele yaklaşım yöntemi ile küresel senaryoları mümkün olduğunca iyi analiz ederek, bu sayede Türk varlıklarına olan etkilerini doğru kavrayabileceğimizi düşünüyoruz. Fonun hangi oranda yurt içi, hangi oranda yurt dışı varlıkları taşıyacağı, sonrasında varlık seçiminde ne oranda tahvil, hisse senedi vb. yatırımı yapılacağına bu analizlere göre karar veriyoruz.
2025 beklentileri
2025’in çok daha zor geçeceğini şimdiden söyleyebiliriz. Hem yurt içinde hem yurt dışında belirsizliğin daha çok artacağını, volatilitenin yılın genelinde bizimle kalacağını düşünüyoruz. Özellikle yurt dışı tarafta ABD - Çin arasında rekabetin tarifeler üzerinden belirlenecek olması ve buna bağlı artan belirsizlik tüm piyasalar üzerinde etkisini gösteriyor.
Yurt içinde kur geçişkenliğine ilişkin beklentiler nisan ve mayıs aylarında enflasyon beklentilerini yukarı yönlü etkiledi. İlk politika faiz indiriminin yaşandığı aralık ayına kıyasla politika faiz beklentileri yılın kalanında daha sınırlı bir faiz indirim patikasına işaret ediyor.
Kısa vadede siyasi haber akışı sebebi ile yüksek faiz ortamının bir süre daha piyasalarda baskı yaratacağını söylemek mümkün. Yine de tüm bu risklere rağmen belli varlık gruplarında fırsatlar çıkacağını düşünüyor ve yıl genelinin 2024’e kıyasla daha iyi geçeceğini tahmin ediyoruz.
Emrah Ayrancı
Akportföy Genel Müdür Yardımcısı (CIO)
AgeSa Hayat ve Emeklilik Kamu Dış Borçlanma Araçları (ABD Doları 5-15 Yıl Vadeli) Emeklilik Yatırım Fonu
5 yıllık ortalama getiri (%) 51,28
2024 getirisi (%) 30,74
Genel strateji
Ak Portföy olarak Bireysel Emeklilik fonlarının yönetiminde genel stratejimiz, uzun vadeli getiri hedeflerine ulaşmaya çalışırken fonun türüne ve yatırım tercihlerine uygun olarak dengeyi sağlamak.
2024 stratejisi
Fonlarımızın başarısının ardında, dikkatle takip edilen risk yönetimi anlayışı ve piyasa dinamiklerine anlık uyum sağlama becerisi var. 2024 yılı boyunca, özellikle makroekonomik trendleri doğru analiz etmemiz ve yatırım kararlarını bu analizlere uygun şekilde optimize etmemiz fonlarımızın öne çıkmasında önemli rol oynadı.
Fark
Özel Sektör Borçlanma Araçları fonlarımızda, sabit getirili ÖST ihraçları yerine uzun vadeli TLREF’e (TL gecelik referans faizi) endeksli özel sektör tahvillerine ağırlık vererek proaktif şekilde yönettik. Dezenflasyon süreci ön plana alınarak TL’de reel değerlenmenin yaşandığı 2024 yılı boyunca OKS Standart fonlarımızda bu temaya paralel bir yönetim uyguladık. Bu doğrultuda, TLREF’e endeksli tahvillerin ağırlıklarını arttırarak hem enflasyona karşı fonların getirisini koruduk hem aynı fon gruplarındaki diğer BES fonlarından olumlu yönde ayrıştık. Dış Borçlanma Araçları fonlarımızda, yıl boyunca ülke risk primindeki (CDS) düşüşten yararlanmak amacı ile uzun vadeli kıymetlere yatırım yaparak, fonlarımızdaki tahvillerin ortalama vadesini diğer BES fonlarının üzerinde tuttuk. Kurlardaki oynaklığın azaldığı dönemlerde TL’nin getirisinden yararlanmak için türev ürünlerde pozisyon aldık.
2024 özeline baktığımızda; TCMB sıkı para politikası uygularken yabancı yatırımcıların TL varlıklara ilgisinin arttığından ve döviz rezervlerinin yükselmesine paralel ülke risk priminde kayda değer düşüş gerçekleştiğinden bahsedebiliriz.
2025 beklentileri
Bu yıl ABD’nin dış ticaret politikalarını ve başta Çin ve AB ülkelerine etkilerini yakından takip ediyoruz. Fed dahil büyük merkez bankalarının da faiz indirim hızlarını artırması fiyatlanıyor. Hem jeopolitik belirsizlikler hem de olası stagflasyon koşullarını göz önüne alarak, 2025 yılında ons altına olan talebin sürmesi beklenebilir. Yurt dışı hisse senetlerini tercih eden yatırımcılara ise coğrafi ve sektörel olarak yayılmalarını tavsiye ederiz.
TCMB’nin sıkılaşan para politikaları doğrultusunda, yılın ikinci çeyreğinde de para piyasası ve ÖST fonlarına ilgi canlı kalabilir. TCMB’nin önümüzdeki dönemde faiz indirim döngüsüne yönelmesi halinde yatırımcıların portföylerindeki yurt içi hisse ağırlığını artırması beklenebilir.