Tesla’nın elektrikli araç sektöründe hızla yükseldiği dönem geride kaldı. Daha sert rekabet ve zayıflayan talep bu hikayeyi kırdı. Çinli rakipler artık küresel tempoyu belirlerken, Tesla’nın bu yıl toplam satışlarda yeniden BYD’nin daha da gerisine düşmesi bekleniyor. Ancak CEO Elon Musk robotaksi söylemleri ve Optimus gösterileriyle hisseyi ayakta tutmaya çalışırken, şirketin enerji kolu Wall Street’in sevdiği ve abartının taklit edemeyeceği tek şeyi yapıyor: gelir yazmak. Tesla’nın genişleyen kimlik krizinin içinde, şebeke ölçekli bataryalar ve potansiyel olarak güneş enerjisi, şirketin şu anda sahip olduğu en güçlü yatırım hikayesi gibi görünüyor.
Enerji alanı büyüyor
Tesla yatırımcısı ve Musk’ın sık eleştirmenlerinden biri olan, California Santa Monica merkezli Gerber Kawasaki’nin CEO’su Ross Gerber, “Bu onların en iyi işi. Enerjiye çok büyük talep var ve en basit tedarik çözümü en düşük maliyete sahip olan güneş ve batarya sistemleri. Tesla için şu anda devasa ölçekli dağıtım fırsatları var” diyor. Haksız sayılmaz. Tesla on yıldır batarya hücrelerini paketleyip konut tipi güneş enerjisi kurulumları için Powerwall sistemleri ve kamu hizmeti ölçeğinde enerji depolama için çok daha büyük megapack sistemleri olarak satıyor. 2025’te Tesla’nın batarya işi 12,8 milyar dolar ile rekor gelir elde etti. Bu tutar yüzde 27 artış anlamına geliyor. Aynı dönemde otomobil gelirleri ise yüzde 10 düşerek 69,5 milyar dolara geriledi. Tesla hala gelir açısından ezici biçimde bir otomobil şirketi ancak enerji büyüyor, otomobiller küçülüyor ve makro ekonomik arka plan bu farkın daha da açılabileceğini gösteriyor.
Şimdi ise veri merkezleri kamu hizmeti şirketlerinin kapasitesini zorlayıp konut elektrik fiyatlarını yükseltirken, Tesla daha önce beklentileri karşılayamayan girişimleri olan güneş paneli üretimine geri dönmeyi de planlıyor. Musk ocak ayında yapılan finansal sonuçlar toplantısında şöyle dedi: “Güneş fırsatı hafife alınıyor. Şebekeye önemli kapasite eklemenin en iyi yolu Dünya’da güneş ve bataryalar, uzayda ise güneş enerjisidir. Bu yüzden ham maddeden bitmiş güneş panellerine kadar tüm tedarik zincirini entegre ederek yılda 100 gigawatt güneş hücresi üretimine ulaşmak için çalışacağız.”
Düşen satışlarını toparlayabilir mi?
Milyarder Musk Tesla’yı bir yapay zeka ve robotik şirketine dönüştürmeye çalışırken, otomobil işi zayıflıyor ve esas olarak Model Y ve Model 3 elektrikli araçlarına olan talebe dayanıyor. Cybertruck geniş bir müşteri kitlesinde karşılık bulmakta zorlandı ve Musk ocak ayında şirketin Model X SUV ve Model S sedan üretimini sonlandıracağını söyledi. Bu iki araç Tesla’nın erken dönem marka kimliğini ve kârlılık anlatısını şekillendirmişti. Tesla bu yıl şirketin Semi kamyonunun üretim versiyonunu ve sıra dışı Cybercab’i piyasaya sürmeyi planlıyor ancak her ikisi de zorluklarla karşı karşıya ve muhtemelen otomobil işindeki küresel düşüşü tersine çevirecek kadar satış yapamayacak.
Bataryalar ve güneş enerjisi ise farklı. Bunlar Musk’ın 2006’daki “madencilik ve yakmaya dayalı hidrokarbon ekonomisinden çıkışı hızlandıracak” bir şirket kurma manifestosunun doğrudan mirasçıları. Şirketin otonomi ve insansı robotlar gibi yeni bahislerinden daha dayanıklı bir tez. Enerji işi günümüzün gerçek kısıtlarına dayanıyor: şebeke güvenilirliği, artan yapay zeka talebi ve enerji maliyetleri. Uzay tabanlı hedefler bir kenara bırakıldığında, Tesla’nın Dünya’daki batarya ve güneş planları jeopolitik gerilimler enerji piyasasını sarsarken daha da cazip görünüyor. İran savaşı küresel arz beklentilerini sarstı ve 9 Mart’ta petrol fiyatlarını varil başına 100 doların üzerine çıkardı.
ABD elektrik şebekesine batarya depolama ve güneş enerjisi sistemleri rekor hızda ekleniyor. Solar Energy Industries Association’a göre 2025 sonu itibarıyla en az 57 gigawatt-saat kapasite kuruldu; bu yıllık yüzde 29 artış demek. Kuruluş, toplam batarya depolama kapasitesinin yıl sonuna kadar 70 GWh’ye ulaşmasını bekliyor. Bu da 50 milyondan fazla eve elektrik sağlayabilecek bir kapasite anlamına geliyor. SEIA’ya göre ABD 2025’te 43 gigawatt güneş enerjisi ekledi. Bu üst üste beşinci yıl şebekeye eklenen yeni kapasitenin en büyük kaynağı oldu.
Temiz teknoloji danışmanlık firması Multiplier’ın kurucularından ve ABD eski başkanı Joe Biden yönetiminde ABD Enerji Bakanlığı Kredi Programları Ofisi direktörü olan Jigar Shah’a göre batarya depolamaya olan talep yalnızca yenilenebilir enerji için değil, tüm şebeke genelinde artıyor. Depolama teknolojilerindeki gelişmeler nükleer, gaz, kömür, güneş, rüzgar ve hidro gibi tüm kaynaklardan üretilen enerjinin çok daha verimli kullanılmasını sağlıyor ve talep zirvelerinde şebekede oluşan baskıyı azaltıyor.
ABD pazarında avantajlı durumda
Tesla’nın elektrikli araçlarında kullanılan hücre üretiminden yararlanarak batarya depolamaya erken girmesi ona ABD pazarında avantaj sağladı. Önce konut tipi güneş depolama sistemleriyle, sonra da kamu hizmeti şirketleriyle büyüdü. Bu iş son on yılda istikrarlı biçimde genişledi ve Bank of America analisti Alexander Perry’e göre “90 milyar dolar değerinde olabilir.”
Baird analisti Ben Kallo ise Tesla’nın enerji birimi gelirinin bu yıl yaklaşık yüzde 17 büyümesini bekliyor. Bunun ana nedeni Megapack satışları. Kallo, “Bu Tesla’nın daha olgun iş kolları arasında en güçlü olanı ve birçok faktörden besleniyor ancak enerji ihtiyacı ve iletim şebekesinin yükseltilmesi en önemli üst düzey faktörlerden ikisi” diye konuştu. Şu anda Tesla, California’daki Lathrop ve Şanghay’daki fabrikalarında toplam 80 gigawatt-saat Megapack üretme kapasitesine sahip. Londra merkezli Benchmark Mineral Intelligence araştırma direktörü Iola Hughes’a göre şirket 2028’e kadar Houston’da 50 GWh ek kapasiteye sahip üçüncü bir tesis açmayı planlıyor ve mevcut tesislerde de genişleme ihtimali var. Bu nedenle bu iş biriminin “büyümesi için hala bol alanı var.”
ABD’de batarya tedarik zincirini güçlendirmek için Tesla ocak ayında Texas Corpus Christi yakınlarında Amerika’nın en büyük lityum rafinerisini işletmeye almaya başladı. Ancak şirket megapack’lerde kullanılan lityum demir fosfat (LFP) hücrelerinin bazı bileşenleri için hala Çinli ortaklara bağımlı. Şimdiye kadar Çin bataryalarına ve malzemelerine uygulanan yüksek ABD tarifeleri Tesla’nın paketlerine olan talebi önemli ölçüde azaltmadı.
Şirket ayrıca bu yılın başlarında yeni TSP-415 ve TSP-420 güneş panellerini satmaya başladı. Bu panellerin New York Buffalo’daki tesisinde üretildiği düşünülüyor. Bu durum biraz sürpriz çünkü New York eyaletine ait olup Tesla’ya yıllık 1 dolar karşılığında kiralanan bu fabrika, SolarCity döneminden bu yana kapasitesinin altında kullanılıyordu. Tesla 2016’daki tartışmalı bir anlaşmayla SolarCity’yi satın almış ve eleştirmenlere göre iflasa sürüklenen Musk destekli bir şirketi kurtarmıştı.
Yine de Buffalo tesisi Musk’ın hedeflediği 100 GW üretim kapasitesinin çok uzağında. Tesla Energy kıdemli direktörü Colby Hastings, şirketin hedefinin bu yıl Buffalo’da 300 MW panel montaj kapasitesine ulaşmak olduğunu söyledi. Tesla Buffalo’yu daha fazla panel üretmek için genişletebilir ancak Shah’a göre şirket muhtemelen başka bir yerde yeni bir fabrika kurmayı da değerlendiriyor. Shah, “Henüz bir yer seçtiklerini sanmıyorum. Enerji Bakanlığı’ndayken değerlendirdiğim yedi sekiz lokasyon var; birileri projeyi yüzde 90 tamamlayıp sonra bırakmıştı. Tesla bunlardan birini devralabilir” dedi.
Baird analisti Kallo’ya göre Tesla güneş enerjisinde ABD üretimini geri getirmeye kararlı, ancak yeni fabrikanın inşasına muhtemelen gelecek yıldan önce başlamayacak. Ayrıca Buffalo’nun yanında sıfırdan yeni bir fabrika da kurabilir. Kallo, Musk’ın bahsettiği 100 GW hedefinin muhtemelen aşamalar halinde yapılacağını düşünüyor bu yüzden bunun tamamlanması birkaç yıl sürebilir. Gerber ise Musk’ın güneş hedeflerinin açıklamalarında ima edilen zaman çizelgesinde gerçekleşeceğinden emin değil ve bunun ucuz olmayacağı da açık. Yine de enerjiye stratejik odaklanmanın son derece mantıklı olduğunu düşünüyor.