İngiltere merkezli ilaç üreticisi AstraZeneca, ABD'li rakibi Bristol Myers Squibb ile güçlerini birleştirmek amacıyla görüşmeler yürütüyor. Konuya yakın kaynaklar, iki dev şirketin son aylarda olası bir birleşme için temaslarda bulunduğunu aktardı.
Yaklaşık 400 milyar dolar değerinde küresel bir dev oluşturabilecek bu hamle, gerçekleşmesi halinde tarihin en büyük satın almalarından biri olacak. Yaklaşık 196 milyar sterlin piyasa değerine sahip AstraZeneca ile 133 milyar dolar değerindeki Bristol Myers Squibb arasındaki görüşmelerin yakın gelecekte anlaşmayla sonuçlanabileceği belirtiliyor. Ancak kaynaklar, sürecin ertelenebileceğini veya tamamen rafa kaldırılabileceğini de vurguluyor.
AstraZeneca Üst Yöneticisi Sir Pascal Soriot liderliğindeki bu adım, İngiliz şirketin ABD pazarına yönelme stratejisini pekiştiriyor. Şirket, haziran ayında New York borsasındaki kote seviyesini yükselterek Londra borsasına önemli bir darbe vurmuştu. Sürece ilişkin AstraZeneca yorum yapmaktan kaçınırken, Bristol Myers Squibb ise açıklama taleplerine yanıt vermedi.
ABD'li düzenleyicilerin merceği altında
Olası anlaşma, ABD Başkanı Donald Trump yönetimindeki anti-tröst yetkililerinin incelemelerine takılma riski taşıyor. Trump'ın yerel yatırımlara ve ABD içindeki üretime ağırlık veren politikaları, birleşmenin önündeki en büyük engellerden biri olarak gösteriliyor.
Ayrıca iki şirketin özellikle kanser tedavileri alanındaki doğrudan rekabeti de düzenleyici kurumların dikkatini çekiyor. Konuyu değerlendiren DBM Law Group rekabet hukuku avukatı Andre Barlow, "Trump yönetimindeki FTC'nin bu birleşmeyi titizlikle incelemesini beklerim. Belirli ilaçlarda ve ileri aşama ürün geliştirmelerinde önemli örtüşmeler varsa, bu durum ciddi varlık satışlarını gerektirecektir" dedi.
İlaç sektöründeki birleşmeleri denetleme konusunda iki partinin de ortak bir duruş sergilediğine işaret eden Barlow, yetkililerin sadece doğrudan çakışmalara bakmayacağını söyledi. Barlow, FTC'nin ürün paketlemeleri ve gelecekteki yenilikçilik eksikliği gibi daha geniş kapsamlı riskleri de sorgulayacağını dile getirdi.
Bristol Myers Squibb, geçmişte de benzer bir düzenlemeyle karşılaşmıştı. Şirket, 2019 yılında Celgene'i yaklaşık 80 milyar dolara satın aldığında, FTC onay vermek için sedef hastalığı ilacı Otezla'nın 13,4 milyar dolara satılmasını şart koşmuştu.
Kanser ilaçlarındaki rekabet ve patent süreleri
AstraZeneca, Pascal Soriot'nun 14 yıllık görev süresi boyunca hisse değerini dört kattan fazla artırarak rakiplerini geride bıraktı. Şirketin büyümesinde kanser ve nadir hastalık ilaçlarına yönelik güçlü talep başı çekiyor. Kanser tedavileri, 2025 yılındaki yaklaşık 25 milyar dolarlık satışla şirket gelirlerinin neredeyse yarısını sağladı. Kalp-damar, böbrek ve metabolizma tedavileri ise 12 milyar dolarlık katkı sundu.
Bristol Myers Squibb cephesinde ise kanser ilaçları 2026'nın ilk altı ayındaki toplam satışların yüzde 40'ından fazlasını oluşturuyor. Ancak ABD'li şirket, eskiyen ilaçlarının patent sürelerinin dolması nedeniyle zorlu bir süreçten geçiyor. Şirketin en çok satan ürünlerinden olan kanser ilacı Opdivo ve kan sulandırıcı Eliquis'in 2028 yılına kadar patent korumasını kaybetmesi bekleniyor.
Bristol Myers Squibb, Eliquis ve yeni ilaçlarının güçlü performansıyla ikinci çeyrekte beklentileri aşarak yıl sonu gelir tahminlerini yükseltmişti. Şirketin portföyünde deneysel kan sulandırıcı milvexian, anemi tedavisi Reblozyl ve kalp ilacı Camzyos gibi vaat eden yeni ürünler yer alıyor.
Söz konusu birleşme arayışı, AstraZeneca'nın yaklaşık 12 yıl önce ABD'li rakibi Pfizer'ın devralma girişimini engellemesinden bu yana attığı en iddialı adım olarak değerlendiriliyor. Düzenleyici kurumların baskıları ve ilaç fiyatlarını düşürme çabaları nedeniyle dev birleşmelere son yıllarda oldukça nadir rastlanıyor.