Albayrak Finans’ın hedefi trilyonluk pazarda yeni bir denge kurmak

Nisan ayından bu yana Konya’daki Tümosan fabrikasından çıkan traktörlerin bir kısmı çiftçiye her zamankinden farklı bir yoldan ulaşıyor. Traktörü Tümosan üretiyor, finansmanını aynı çatının altındaki kardeş şirket Albayrak Finans sağlıyor. Tümosan üstüne bir de Albayrak Finans müşterilerine iskonto uyguluyor. Sonuç: Kampanyanın ilk üç ayında 435 traktör bu modelle satıldı. Bu tablo Albayrak Grubu’nun finans alanındaki ilk yatırımının pratikteki görünüşü. Grup, yaklaşık iki yıllık izin sürecinin ardından 10 Temmuz 2025’te Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’ndan (BDDK) faaliyet izni alan Albayrak Tasarruf Finansman’la (Albayrak Finans) sektöre adım attı. Aynı zamanda grubun finans alanındaki ilk şirketi bu. Adım attıkları pazar büyük. Tasarruf finansmanı sektörünün işlem hacmi geçen yıl 1,2 trilyon TL’yi aştı. Ama sahada dokuz oyuncu var ve liderin pazar payı yüzde 40’lar seviyesinde. Trilyonluk pazara sıfırdan giren bir grup yüzde 20 payı nasıl alacak? Bu soruya cevap aramadan önce sektörün nereden gelip nereye gittiğine kısaca bakmak gerekiyor. Kimi zaman kadınların altın gününe benzetilen, “elbirliği sistemi” veya “imece usulü” diye anılan tasarruf finansmanı, önce tasarruf edip sonra ev, araba, işyeri kredisi kullanma hakkı tanıyor. Sektör son yıllarda adeta küllerinden yeniden doğdu. Yüksek seyreden faiz oranları, bankaların kredilerine getirilen kısıtlamalar, sistemin faizsiz ödeme modeliyle çalışması hacmi trilyon TL’nin üzerine taşıdı. Son iki yılda yıl bazında ortalama büyüme iki katı aştı. Kara cuma Oysaki sektör beş yıl önce ağır bir darbe almıştı. 2 Temmuz 2021 tasarruf finansmanı sektörünün “Kara Cuma”sı oldu. BDDK denetimini geçemeyen 21 şirket bir gecede tasfiye edildi. En az 100 milyon TL ödenmiş sermaye şartını yerine getiremeyen sekiz şirket kendi isteğiyle sektörden ayrıldı. Kalan şirketler içinse ilk yıllar kolay olmadı. BDDK’nın onayını alan şirketler bir süre sektörün bozulan imajının faturasını ödedi. Saadet zinciri veya ponzi (sürekli yeni üye kazandırarak dönen ve mevcut üyelere yüksek kazanç vaat eden bir dolandırıcılık modeli) suçlamalarına maruz kaldı. 2023 yılında sektörde faaliyet gösteren sadece altı şirket kalmıştı. Büyüme de bu tarihten sonra hız kazandı. 2025’te işlem hacmi trilyon eşiğini aşıp yılı 1,2 trilyon TL ile kapattı. Sözleşme sayısı (tekil olmayan müşteri sayısı) 1 milyon 158 bine çıktı. Şirketlerin toplam kârı bir önceki yıla göre yüzde 237 artışla 59 milyar TL’ye ulaştı. Finansal Kurumlar Birliği’nin (FKB) son açıkladığı 2026 Mart sonu verileri bu yıl da güçlü büyümeye işaret ediyor. İlk üç ayda sözleşme sayısı 1 milyon 337 bini aştı. 2025 ilk çeyrekte bu sayı 630 bindi. İşlem hacmi 354 milyar TL’ye çıktı. Yıllık bazda artış sözleşme sayısında yüzde 112, hacimde yüzde 100 oldu. Hacimler büyürken kârlar da arttı. Sektörün ilk çeyrek net kârı bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 117 artışla 16 milyar 432 milyon TL oldu. Bankalar dört katı büyüdü Tasarruf finansman şirketleri yasa gereği sadece ev, araç ve çatılı işyeri alımlarına finansman sağlasa da rakamların da açıkça ortaya koyduğu gibi finans dünyasının açık ara en kârlı sektörü haline geldi. FKB’nin bankacılık sektörüyle karşılaştırmalı ilk çeyrek verilerine göre söz konusu dönemde tasarruf finansmanı sektörünün net kâr artışı yüzde 116,8, bankacılık sektörünün yüzde 33,1 oldu. Aktif büyüklükte sektör yüzde 197,5, bankalar yüzde 37,6 büyüdü. Özkaynaklarda tasarruf finansmanı şirketleri ortalama yüzde 172,8 büyüme yakaladı, bankalar yüzde 39,8’de kaldı. Bu kârın kaynağı faizsiz modelin kendi mekaniğinde saklı. Şirketler katılımcılardan yüzde 7 ila 8,5 aralığında organizasyon ücreti alıyor ve havuzda biriken tasarrufları değerlendiriyor. Yüksek enflasyon ortamında müşterinin bekleyen birikimi herhangi bir getiri kazanmazken havuzun getirisi şirkete kalıyor. Derya Gürerk’in -yazının ilerleyen bölümünde işaret ettiği- fiyat artışı riski de aynı denklemin müşteri tarafında. Tasarruf finansmanının banka kredilerine göre en büyük avantajları daha düşük maliyetli olması ve kredilendirilecek tutarda sınır bulunmaması. Sektörde yüzde 45 peşin ödemeli, yüzde 7 organizasyon ücreti ve 36 ay vade ile yapılan bir işlemin maliyet yüzde 35’lere geliyor. Tasarruf finansmanı sektöründe şirket özelinde toplu veriler tek kaynaktan kamuoyuyla paylaşılmıyor. Şirketlerin kendi açık kaynaklarına göre sektörün en büyük oyuncusu Eminevim. Eminevim’in pazar payı yüzde 40’lar seviyesinde. 2025 yılını 36,6 milyar TL gelirle kapatan Eminevim 26,99 milyar TL net kâr açıkladı. 2024’teki 10,14 milyar TL net dönem kârına göre kârı yüzde 260 arttı. Tasarruf finansmanı şirketlerindeki bu hızlı büyüme dört yıldır yeni kuruluş izni vermeyen BDDK’yı harekete geçirdi. Kurul 10 Temmuz 2025’te İyi Finans, Albayrak Finans ve Emlak Katılım Tasarruf Finansman şirketlerine faaliyet izni verdi. Sektördeki toplam şirket sayısı dokuza çıktı. “BDDK’nın düzenlemelerine tabi olmasaydı Albayrak Grubu bu sektöre girmezdi” diyen Albayrak Finans Genel Müdürü Mustafa Çetin, grubun bu alanda hızlı büyüme planları yaptığını, finans alanında yeni yatırımlara sıcak baktığını söylüyor: “Albayrak Grubu’nun şu anda netleşmiş yeni bir finansal şirket kurma planı yok. Ama Albayrak Finans’ı grubun finans alanındaki ilk şirketi gibi düşünebilirsiniz. Bu alanda çeşitlenme, yeni şirket kuruluşları olabilir.” Albayrak Grubu’nun 20’den fazla sektörde 80’e yakın şirket ve yayın markası aynı zamanda 10 binin üzerinde çalışanı var. Traktör ve motor üretimi yapan Tümosan, Trabzon Limanı, Varaka Kağıt, Albayrak İnşaat öne çıkan yatırımları. En büyük şirketi ise Borsa İstanbul’da piyasa değeri 9,6 milyar TL’nin civarında seyreden Tümosan. İSO 500 listesinde Tümosan 388’inci, İSO İkinci 500 listesinde Varaka Kağıt 181’inci sırada yer alıyor. Grubun yatırım yaptığı bir diğer sektör medya; Yeni Şafak, TVNET, GZT ve Ketebe Yayınları’nın sahibi. Albayrak Grubu’nun büyüklüğü Albayrak Finans için özellikle ilk aylarda önemli bir satış kanalı olmuş. 10 Temmuz’da ilk işlemlerini yapmaya başlayan şirket, ilk şubesini açana kadar neredeyse tüm sözleşmelerini Albayrak Grubu çalışanları veya partnerlik yaptığı şirketlerin çalışanlarıyla imzalamış. İlk şube 2025’in son günlerinde İstanbul Fatih’te açılmış. Albayrak Finans son altı ayda 30 şube açtı, temmuz sonuna bu sayıyı 33’e çıkarma planı yapıyor. Her açılan şubeyle işlem hacmi de artıyor. Çetin, ilk şubeyle aylık sözleşme büyüklüğünü 200 milyon TL’ye, haziranda ise 3,5 milyar TL’ye çıkardıklarını söylüyor. Dört bine ulaşan müşteri sayısıyla pazar payı yüzde 1,5’lere yaklaşmış durumda. Çetin “Bizim sektördeki diğer oyunculardan farkımız arkamızda Albayrak gibi güçlü ve büyük bir grup olması. Bu grubun sinerjisi büyümemizi de destekleyecek” diyor. Sinerji şimdiye kadar iki kampanyayla da test edilmiş. İlki bu yazının başında sözünü ettiğimiz Tümosan traktör kampanyası. İkincisinde grup iştiraklerinden araç kiralama şirketi Asist’le araç almak isteyenlere yeni bir çözüm sunulmuş. “Yasa gereği sözleşme imzaladıktan altı ay sonra ev veya arabanızı teslim alabiliyorsunuz. Asist’le yaptığımız kampanya sayesinde müşterilerimiz önce Asist’ten aracını kiralıyor. Araç bedelinin yüzde 45’ini ödediği takdirde altıncı ayın sonunda kiraladığı aracı satın alabiliyor. Bu sayede yasa gereği zorunlu olan altı ay bekleme süresini yaşamamış oluyorlar” diyor Çetin. Bankaların en kârlı alanı Albayrak Grubu’nun finansta ilk yatırımını tasarruf finansmanı alanına yapması anlaşılabilir. Grup bu sektörün bankacılığa göre çok daha kârlı olduğu ve hızlı büyüyeceği görüşünde. Çetin, katılım bankası kurmak yerine tasarruf finansmanı şirketini tercih etmelerinin nedenini şöyle özetliyor: “Operasyonel yükü daha az, bu krediler bankacılığın en kârlı alanı, riski ve ödenmiş sermaye şartı daha düşük.” BDDK’nın sıkı denetimi tıpkı bankalarda olduğu gibi işliyor. Tasarruf finansman şirketleri BDDK’ya günlük, haftalık, aylık düzenli raporlar veriyor. Likidite, sermaye yeterlilik gibi rasyoları tutturmak zorundalar. Yine de az ürün nedeniyle bankalar kadar fazla raporlama yapmıyorlar. Özellikle son iki yılda sektör sıkı denetlenmesine karşın kredilere herhangi bir kısıt getirilmemesi büyümenin anahtarı olmuş. 2026’da ise BDDK’nın iki ayrı düzenlemesiyle tasarruf finansmanı sistemi daha sert ve kesin kurallara kavuştu. Düzenlemelerin hedeflediği risk, modelin doğasında saklı. Temel olarak müşteriler birbirini finanse ediyor. Bu da modeli yeni katılımcı akışına duyarlı hale getiriyor: Büyüme yavaşlarsa havuzun likiditesi baskılanabiliyor. BDDK ilk adımı Ocak 2026’da tasarruf finansmanı şirketlerinin kredi büyümesine sınırlama getirerek attı. 100 milyar TL fon büyüklüğü olan şirketlerin aylık büyümesi yüzde 5’le sınırlandırıldı. Şirketlerin büyüme kapasitesi havuzda biriken reel tasarruflara ve şirketin sermaye gücüne endekslendi. Agresif büyüme yasal olarak engellendi. BDDK 1 Temmuz’da hayata geçirdiği ikinci düzenlemeyle şirketlerin nakit dengesini korumaya dönük, katılımcı açısından ise koşulları sıkılaştıran adımlar attı. Üç başlıkta yapılan düzenlemeye göre katılımcıların sistemden ev veya araç finansmanı sağlayabilmesi için en az bekleme süresi 150 günden 180 güne çıkarıldı. Asgari ödenmesi gereken birikim miktarı sözleşme tutarının yüzde 40’ından yüzde 45’ine çıktı. En düşük taksit tutarının, en yüksek taksit tutarının üçte birinden az olamayacağı hükmü geldi. Tasarruf finansmanı sektöründe geçen yılın ilk çeyreğinde 630 bin olan sözleşme sayısı bu yılın aynı döneminde 1 milyon 337 bini aştı. Aynı dönemde sektördeki şirketlerin toplam net kârı yüzde 117’lik artışla 16,4 milyar TL’ye çıktı. Gürerk Danışmanlık Yönetim Kurulu Başkanı Derya Gürerk, BDDK’nın yasal düzenlemelerinin sektörü güçlendirdiği görüşünde. Gürerk, çekilişli otomobil ve konut alımları konusunda ise uyarıda bulunuyor: “Çekilişli finansman modelleri daha farklı dinamiklere sahip. Sözleşme detayları ayrı bir önem arz ediyor. Örneğin konut finansmanında enflasyona endeksli/endeksiz olması, tamamlanmış olup olmaması gibi farklı değerlendirme kriterlerine dikkat edilmeli.” Sistemin katılımcılar özelindeki en büyük riski bekleme süresi. Kişi en az altı ay tasarruf yapıp satın alacağı ürünün yüzde 45’ini ödemek zorunda. Bu da en erken altıncı aydan sonra araç veya evini alabilmesine imkan sağlıyor. Gürerk, peşinatın ödeme süresi uzadıkça satın alınacak üründeki fiyat artışı riskinin arttığına dikkat çekiyor. Bu durumda fiyat artışından kaynaklı aradaki farkı müşteri ödemek zorunda kalıyor. Krediye göre avantajlı Sistemin en büyük avantajı ise daha düşük maliyetli olması. Örneğin tasarruf finansman şirketi kanalıyla yüzde 45 peşin ödemeli, yüzde 7 organizasyon ücreti, 36 ay vadeli bir işlem yapıldığında ortalama maliyet yüzde 35’lere geliyor. Banka kredilerinde yıllık toplam maliyetler yüzde 70’lere kadar yükseliyor. Aynı zamanda bugün bankadan araç kredisi aldığınızda geliriniz uygun olsa bile limitle karşılaşıyorsunuz. Tasarruf finansmanı araç kredisi limitinin üzerinde kredilendirmeye de olanak sağlıyor. Çetin’e göreyse tasarruf finansmanı modelinin bankacılık sektörüyle karşılaştırılmaması gerekiyor. “Bu elma armut karşılaştırması gibi olur. Bankacılık sektörüne rakip değiliz. Bizde önce tasarruf, ardından satın alma var” diyor Çetin. Çetin’e göre BDDK’nın son limit düzenlemesi sektörün büyük oyuncularının daha yavaş koşmasına neden olacak, büyümeleri yavaşlayacak. Aylık yüzde 5 büyüme sınırıyla sektörün yıllık büyüme hacmi yüzde 70–75’lere gerileyecek. Ancak 100 milyar TL fon büyüklüğü olanlara getirilen sınır Albayrak Finans gibi yeni kurulan veya daha düşük hacimle çalışan şirketler için şimdilik önemli bir fırsat kapısı. Çetin bunu reddetmiyor. Planı da net. 2025’in son günleri ilk şubesini açan Albayrak Finans için Ocak 2026 milat olacak. Birinci yılın sonu olan 2027 başında şube sayısı 40’ın üzerine, sözleşme sayısı (müşteri) 15 bine, pazar payı yüzde 5’e çıkarılacak. Orta vade hedefi ise daha iddialı: Büyüklüğü trilyonu aşan pazardan yüzde 20 civarında pay almak. Bu, bugün pazarın yüzde 40’ını elinde tutan Eminevim’in yarısı büyüklüğünde bir hacim iddiası anlamına geliyor. Çetin’in sözleriyle: “İşte o zaman pazarda ben de oyuncuyum diyecek hale geleceğiz.” Sistem nasıl işliyor? • Tasarruf finansmanı şirketleri sadece ev, araç ve çatılı işyeri için kredi verebiliyor. • Satın alacağınız ev veya aracın değerinin yüzde 45’ini minimum altı ay tasarruf finansmanı şirketine ödemeniz gerekiyor. Altı ay dolmadan ev veya araba satın alamıyorsunuz. • Kalan yüzde 55’i araç alımında 60 ayda, konut ve işyeri alımında 10 yılda geri ödeyebiliyorsunuz. Bunun için faiz veya ek ücret ödenmiyor. • Tasarruf finansmanı şirketleri katılımcılardan bir defaya mahsus organizasyon ücreti talep ediyor. Bu ücret, sizin ödediğiniz yüzde 45’lik pay dahil satın alınacak ürünün fiyatı üzerinden alınıyor. Yasaya göre organizasyon ücreti çekilişlilerde yüzde 8,5, standart sözleşmelerde minimum yüzde 7. • Birikimler banka mevduatının aksine TMSF mevduat sigortası kapsamında değil. Güvence, BDDK gözetimi ve şirketin mali yapısıyla sınırlı. • Sistemde cayma hakkı da var. Sözleşme imza tarihinden itibaren 15 gün içinde cayarsanız o ana kadar yatırdığınız tüm para iade ediliyor. 15 günlük süre geçerse organizasyon ücreti hariç tüm yatırdığınız parayı iade alabiliyorsunuz.