Küresel piyasalar, haftaya altın fiyatlarında yaşanan tarihi bir ralli ile başladı. Ons altın, Grönland ve Venezuela'dan Orta Doğu'ya kadar uzanan jeopolitik gerilim hatları ve ABD Başkanı Donald Trump’ın uluslararası ilişkilerde yarattığı belirsizlik ortamında 5.000 dolar psikolojik sınırını aştı.
Saat 09:27 itibarıyla uluslararası piyasalarda ons altın yüzde 1,90 artışla 5.076,17 dolar seviyesinden işlem görerek tüm zamanların en yüksek seviyesini test etti. Bu yükseliş, iç piyasaya da rekor olarak yansıdı. Serbest piyasada gram altın saat 09:12 itibarıyla yüzde 1,90 artışla 7.077,48 lira seviyesine ulaştı.
Çeyrek ve Cumhuriyet altınında hızlı yükseliş
İç piyasadaki talep patlaması ve küresel ralli, ziynet grubu altın fiyatlarını da yukarı çekti. Cumhuriyet altını yüzde 3,46 gibi hızlı bir yükselişle 47.077 liradan satılırken, çeyrek altın aynı oranda artışla 11.814 lirayı gördü. Yatırımcıların güvenli liman arayışı, Kapalıçarşı ve kuyumcu ekranlarında yeşil ibrelerin hakim olmasına neden oldu.
Piyasalarda "Trump" ve "Güven Krizi" fiyatlaması
Altının son iki yılda değerini ikiye katlaması ve 1979'dan bu yana en iyi yıllık performansını sergilemesi, piyasalardaki korkunun bir barometresi olarak görülüyor. Capital.com Kıdemli Piyasa Analisti Kyle Rodda, bu yükselişin arkasındaki temel katalizörü, "ABD yönetimine ve varlıklarına yönelik bir güven krizi" olarak tanımladı.
Rodda, "Trump yönetiminin kararları, işlerin yürütülme biçiminde kalıcı bir kırılmaya yol açtı. Şimdi herkes tek alternatif olarak altına koşuyor" değerlendirmesinde bulundu.
Trump yönetiminin son dönemdeki hamleleri piyasaları tedirgin etmiş durumda:
- Grönland ve Gümrük Vergileri: Trump’ın Grönland'ı ilhak etme söylemleri ve bu konuda bir baskı unsuru olarak Avrupa müttefiklerine gümrük vergisi tehdidinde bulunması gerilimi artırdı.
- Kanada ve Fransa Tehdidi: Çin ile ticaret anlaşması yapması halinde Kanada'ya yüzde 100 gümrük vergisi uygulama tehdidi ve Fransa Cumhurbaşkanı Macron'u kendi "Barış Kurulu" (Board of Peace) girişimine katılmaya zorlamak için Fransız şaraplarına yüzde 200 vergi getirme planı masada.
- Fed ve Bağımsızlık: ABD Merkez Bankası'nın (Fed) bağımsızlığına yönelik eleştiriler ve Venezuela'ya askeri müdahale söylemleri, yatırımcıları dolardan ve tahvillerden uzaklaştırıyor.
"İtibarsızlaşma ticareti" ve borç endişesi
Piyasalarda "debasement trade" (paranın değer kaybına karşı pozisyon alma) olarak adlandırılan strateji, rallinin bir diğer önemli ayağını oluşturuyor. Gelişmiş ekonomilerde şişen kamu borçları ve Japonya tahvil piyasasında geçen hafta yaşanan devasa satış dalgası, yatırımcıların devlet kağıtlarına olan güvenini sarstı.
First Eagle Investment Management Portföy Yöneticisi Max Belmont, altının mevcut durumunu "güvenin tersi" olarak nitelendirerek, "Altın; beklenmedik enflasyon ataklarına, piyasadaki öngörülemeyen düşüşlere ve jeopolitik risk patlamalarına karşı bir koruma kalkanıdır" dedi.
Dünya Altın Konseyi (World Gold Council) Baş Stratejisti John Reade ise borç endişelerinin özellikle "aile ofisleri" (family offices) nezdinde öne çıktığını belirtti. Reade, "İnsanlar son üç yılda uzun vadeli borç gidişatı konusunda çok daha endişeli hale geldi. Aile ofisleri kısa vadeli kârdan ziyade, nesiller boyu servet korumayı düşünüyor" ifadelerini kullandı.
Analistlerden yeni hedefler: 5.500 dolar yolda mı?
Finans devleri, altın fiyatlarındaki beklentilerini yukarı yönlü revize etmeye devam ediyor:
- Goldman Sachs: Altına yönelik talebin geleneksel kanalların ötesine geçtiğini belirterek Aralık 2026 tahminini 4.900 dolardan 5.400 dolara yükseltti. Banka, merkez bankalarının ayda ortalama 60 ton altın alımı yaptığını (2022 öncesi ortalama 17 tondu) vurguladı.
- Union Bancaire Privée (UBP): Merkez bankası ve perakende talebinin sürmesiyle altının güçlü seyrini koruyacağını belirterek yıl sonu hedefini 5.200 dolar olarak açıkladı.
- Metals Focus: Fiyatların bu yılın ilerleyen dönemlerinde 5.500 dolar civarında zirve yapmasını bekliyor.
Gümüş 100 dolar barajını yıktı
Altınla birlikte diğer değerli metaller de tarihi günlerinden birini yaşıyor. Gümüş, endüstriyel talep ve yatırımcı ilgisiyle tarihinde ilk kez 100 dolar barajını aşarak rekor tazeledi. Spot gümüş fiyatları yüzde 3 artışla ons başına 106,1 dolara (bazı işlemlerde 109 doların üzeri görüldü) ulaştı. Şanghay'dan İstanbul'a kadar perakende yatırımcının gümüşe yoğun ilgi gösterdiği belirtiliyor.
Öte yandan spot platin 2.891 dolar ile rekor kırarken, paladyum da 2.075 dolar ile üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Piyasalar şimdi, ABD Başkanı Donald Trump'ın Fed başkanlığı için belirleyeceği isme ve bu hafta yapılacak Federal Rezerv toplantısına odaklanmış durumda. Daha "güvercin" bir Fed başkanı beklentisi, getirisi olmayan değerli metaller için pozitif bir sinyal olarak değerlendiriliyor.