Pandemi, finansman zorlukları ve izin süreçlerindeki problemler yüzünden yapımları ertelenen Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) projeleri hızla ilerleyip devreye girmeye başladı. Türkiye’nin rüzgar enerjisi kurulu gücü bu yılın ilk altı ayında 12 bin 909 MW’a yükseldi. Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) verilerine göre kapasite artışları için uygunluk alan projelerin de eklenmesiyle ilk altı ayda 426,58 MW yeni RES devreye alındı. Yıl sonunda bu rakamın 1.000 MW seviyesine ulaşacağı tahmin ediliyor.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun (EPDK) uygun görüş verdiği ve tahsisleri tamamlanmak üzere olan 19 bin MW’a yakın depolamalı RES ile birlikte sektörün 2026’dan itibaren önemli bir sıçrama yapması bekleniyor. 2023 Temmuz ayında inşası devam eden RES gücü 2 bin 441,88 MW seviyesindeydi. Bu yılın temmuz ayında ise 2 bin 793 MW’a ulaştı. TÜREB Başkanı İbrahim Erden, bu artışın önümüzdeki yıllarda devam edeceğini söylüyor.
Türbinin liderleri
Türkiye’de rüzgarda aktif kurulu güç büyüklüğüne göre en büyük yatırımcılar
Polat Enerji
735,00 MW
Güriş
702,25 MW
Borusan EnBW Enerji
655,35 MW
Demirer Enerji
590,35 MW
Fiba Yenilenebilir Enerji
553,00 MW
İnşaat var
İnşa halindeki RES’lerin yüzde olarak yatırımcılara göre dağılımı (2024)
Enerjisa Üretim
Üretim portföyünde dokuz rüzgar santrali bulunan Enerjisa Üretim, YEKA-2 projeleri kapsamında yapacağı 1,3 milyar dolarlık yatırımla adından söz ettiriyor. 2026 yılına kadar kademeli gerçekleştirmek üzere Enercon ile türbin alım sözleşmesi imzalamıştı. Şirket bu yatırımlarla birlikte rüzgar santrallerinde bin 500 MW kurulu güce ulaşmayı hedefliyor.
Eksim Enerji
Türkiye’nin farklı bölgelerinde sekiz rüzgar enerjisi santrali yatırımı bulunan Eksim Enerji, kurulu güç olarak ise yurt içi ve yurt dışında toplam 2 bin 100 MW’a yakın temiz enerji portföyüne ulaşıyor. Son olarak Sakarya’nın Geyve ilçesindeki rüzgar enerjisi santraline dokuz adet N163 türbini daha ekledi. 80 milyon euro’luk kapasite artış projesi tamamladığında, santral aracılığıyla elektrik ihtiyacını karşıladığı hane sayısı yaklaşık 125 bine ulaşacak.
“Hedefe yerli sanayiyle ulaşılmalı”
Halihazırda Türkiye’de rüzgar kurulu gücü yaklaşık 13 GW. Rüzgar enerji santrallerine yapılacak hibrit güneş yatırımları, kapasite artışları, YEKA projeleri, depolamalı rüzgar enerji santralleri lisansları ve lisanssız rüzgar enerji santrali yatırımları için tahsis edilmiş kapasiteler... Hepsi birlikte gelecek yıllarda kurulu gücün 40 GW’ı aşması bekleniyor. Buna deniz üstü rüzgar santralleri de eklenirse 45 GW’ın üzerine çıkılabilir. TÜREB Başkanı İbrahim Erden, henüz hiç gündeme gelmese de ‘repowering’ yani yerinde santral yenilemenin de eklenmesiyle bu rakamın 5 GW daha artmasının mümkün olduğunu söylüyor.
Erden’e göre herkesin “bundan sonra neler yapılmalı?” sorusuna cevap araması gerek: “3 milyar dolar ihracat yapan bir sektör için mutlaka YEKA ve YEKDEM mekanizmalarının devamlılığı ve depolamalı santrallerde yerli sanayiye iş verebilecek koşullara erişilmesi gerekiyor. 2035 yılı için 30 GW’a ulaşılabileceği öngörüsü uzak bir hedef değil. Önemli olan bu hedefe yerli sanayi ile birlikte ulaşmak” diyor.
Türbinin liderleri
İşletmedeki RES’lerin 2024 itibarıyla türbin markalarına göre dağılımı
Sıçrama
Türkiye rüzgar enerjisi yatırımlarının yıllara göre gelişimi (MW)
2019
8.080,20 MW (671,50 MW yıllık kurulum)
2020
9.305,02 MW (1.224,82 MW yıllık kurulum)
2021
11.101,82 MW (1.796 MW yıllık kurulum)
2022
11.944,72 MW (842,90 MW yıllık kurulum)
2023
12.482,43 MW (537,71 MW yıllık kurulum)
2024
12.909,01 MW (426,58 MW, Temmuz 2024 itibarıyla kurulum)