Goldman Sachs, ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerine dair umutların azalmasıyla petrol fiyatlarına ilişkin çarpıcı bir uyarı yaptı. Banka, Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatların askıda kalmasının ham petrol fiyatlarını bu ayki ateşkesin başından beri en yüksek seviyeye taşıdığını bildirdi. Savaşın uzaması durumunda fiyatların yaklaşık 120 dolardan işlem görebileceği uyarısı yapıldı.
Bankanın emtia analistleri pazartesi günü tahminlerini güncelledi. Orta Doğu'dan yapılan petrol ihracatının haziran ayı sonuna kadar normale dönmesi temel senaryo olarak kabul edildi. Bu senaryoya göre yılın son üç ayında Brent petrolün ortalama fiyat tahmini 80 dolardan 90 dolara çıkarıldı.
Ancak analistler, ihracatın temmuz sonuna kadar normal seviyelere dönmemesi ihtimalini de değerlendirdi. Körfez üretim kapasitesinde günlük 2,5 milyon varillik kalıcı bir düşüş yaşanması durumunda, petrolün dördüncü çeyrekte ortalama 120 dolara yaklaşabileceği ifade edildi. ABD ham petrolü WTI için dördüncü çeyrek temel senaryo tahmini ise 75 dolardan 83 dolara yükseltildi.
Brent petrol pazartesi günü 108,50 dolara kadar çıkarak ateşkes öncesinden bu yana en yüksek seviyesini gördü. Barış görüşmelerine dair umutların zayıflamasının ardından gün içinde yüzde 1,3 artışla 106,66 dolardan işlem gördü. WTI ise yüzde 1 değer kazanarak 95,33 dolara ulaştı.
Barış görüşmeleri iptal edildi
ABD'nin barış görüşmeleri için İslamabad'a bir heyet göndermesi planlanıyordu. Ancak Başkan Donald Trump, seyahat etmekle çok fazla zaman kaybedildiğini söyleyerek cumartesi günü geziyi iptal etti. İran dışişleri bakanı da saatler öncesinde Pakistan'dan ayrıldı.
Savaşın ikinci ayında Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiği neredeyse durma noktasına geldi. İran ve ABD, tankerlerin ve diğer gemilerin su yolundaki serbest dolaşımını kısıtlıyor. Pazartesi sabahı boğazdan sadece bir sıvılaştırılmış gaz tankeri, Umman'a giden iki kargo gemisi ve Hindistan'a giden bir gemi geçti.
Petrol fiyatları, görüşmelerin tıkanması ve Washington'un deniz ablukasını uygulamaya başlamasıyla 17 Nisan'dan bu yana yüzde 20'den fazla arttı. Mart ayında Brent petrol birkaç kez 120 dolara yaklaşmış ancak her seferinde hızla geri çekilmişti.
Goldman analistleri, fiyatların mart sonundaki zirvenin altında kalmasının muhtemelen piyasanın Hürmüz'ün yeniden açılacağına dair beklentilerinden kaynaklandığını belirtti. Analistler, bu beklentilerin risk primini azalttığını ve stokların erimesine yol açtığını kaydetti.
Üretim kapasitesinde kalıcı hasar beklentisi
Daha uzun vadeli Brent vadeli işlemleri, piyasanın hala fiyatların düşeceğini beklediğini gösteriyor. Aralık sözleşmeleri yaklaşık 84,80 dolardan işlem görüyor. Goldman, öncelikle Irak'taki kayıplar nedeniyle Körfez üretim kapasitesinde günlük yaklaşık 500 bin varillik uzun vadeli bir hasar oluşacağına dikkat çekti.
Öte yandan küresel borsalar, petrol fiyatlarındaki son artışa rağmen yükselişini sürdürdü. S&P 500 ve Nasdaq Composite, güçlü şirket kazançları sayesinde cuma günü rekor seviyelerden kapandı.
Goldman analistleri, yüksek enerji fiyatlarının ekonomik yansımalarının manşet fiyatın gösterdiğinden daha büyük olacağı konusunda uyardı. Bu durumun ürün kıtlığı risklerinden ve şokun benzeri görülmemiş ölçeğinden kaynaklanacağı vurgulandı. Banka ayrıca, Brent ile ABD petrolü arasındaki fiyat farkını daha da açabilecek ABD petrol ihracat kısıtlamaları riskine dikkat çekti.
Wall Street bankası Morgan Stanley de Hürmüz Boğazı'ndaki akışların mayıs ayının sonlarında yeniden başlamasını bekliyor. Banka, ikinci çeyrekte Brent fiyatının 110 dolar olacağını ve 2027 yılına kadar yavaş yavaş 80 dolara düşeceğini tahmin ediyor.
Morgan Stanley analistleri pazartesi günkü bir notta mevcut durumu belirli bir şekilde istikrarsız olarak nitelendirdi. Analistler, bu tahmine yönelik risklerin yukarı yönlü olduğunu bildirdi. Ayrıca The Financial Times geçen hafta Asyalı rafinerilerin üretimi kestiğini aktarmıştı. Orta Doğu ham petrolünün kaybının alternatif tedarik maliyetini artırmasıyla jet yakıtı ve diğer rafine ürünlerin arzı daralıyor.