Türk müteahhitlerinin yurt dışındaki faaliyetleri son yıllarda küresel ekonomik koşullara bağlı olarak farklı performanslar gösterdi. Sektör, 2020 yılında 386 projeyle yaklaşık 18 milyar dolarlık iş hacmine ulaşırken, 2021’de hem proje sayısı hem de toplam sözleşme bedelinde önemli bir sıçrama yaşadı.
2021 yılında üstlenilen 463 projenin toplam değeri 32 milyar dolara çıkarak sektör tarihindeki en yüksek seviyelerden biri olarak kaydedildi. Ancak pandemi sonrası dönemde yaşanan ekonomik etkiler nedeniyle 2022’de proje tutarı 20,1 milyar dolara geriledi. Buna karşın proje sayısı 513’e yükselerek rekor seviyeye ulaştı.
2024’te 30 milyar dolara yaklaşıldı
Sektörün yurt dışındaki proje hacmi 2023 yılında yeniden ivme kazanarak 28,8 milyar dolara yükseldi. Aynı yıl 449 proje üstlenildi.
Küresel ekonomik belirsizlikler ile Rusya-Ukrayna savaşının yarattığı olumsuz koşullara rağmen 2024 yılında üstlenilen projelerin toplam değeri 29,9 milyar dolara kadar çıktı. Bu dönemde Türk firmaları 386 projeye imza attı.
Geçen yıl ise proje sayısı 309’a gerilerken, toplam sözleşme büyüklüğü 22,5 milyar dolar olarak gerçekleşti.
54 yılda 562 milyar doları aşan proje hacmi
Türk müteahhitlik sektörü, uluslararası pazardaki faaliyetlerini uzun yıllardır sürdürüyor. 1972’den günümüze kadar geçen süreçte Türk şirketleri, 138 ülkede toplam 12 bin 901 proje gerçekleştirdi.
Bu projelerin toplam büyüklüğü ise 562,6 milyar dolara ulaştı. Böylece sektör, küresel ölçekte en geniş coğrafi yayılıma sahip müteahhitlik sektörlerinden biri olmayı sürdürdü.
Ortalama proje büyüklüğü yükselişini koruyor
Yurt dışında üstlenilen projelerin ortalama büyüklüğündeki değişim de dikkat çekiyor. Sektör, proje başına en yüksek ortalama değerlerden birine 2015 yılında 83,7 milyon dolarla ulaşmıştı.
Ortalama proje bedeli 2021’de 69,1 milyon dolar olarak hesaplanırken, 2022’de 39,2 milyon dolara kadar geriledi. Sonrasında yeniden yükselişe geçen rakam, 2023’te 64,4 milyon dolar, 2024’te ise 77,5 milyon dolar seviyesine çıktı.
Geçen yıl ortalama proje değeri 72,9 milyon dolar olurken, 2026’nın ilk beş ayında üstlenilen projelerde ortalama büyüklük 59,2 milyon dolar olarak kaydedildi.
En büyük pay BDT ülkelerinde
Türk müteahhitlerinin bugüne kadar gerçekleştirdiği projelerin bölgesel dağılımında Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ülkeleri öne çıktı. Toplam proje hacminin yüzde 42,7’si bu bölgede gerçekleştirildi.
BDT ülkelerini yüzde 25,4’lük payla Orta Doğu takip ederken, Afrika yüzde 18,1 ile üçüncü sırada yer aldı. Avrupa’nın payı yüzde 10,4 olurken, Asya yüzde 2,6 ile listenin son sırasında bulundu.
Ulaştırma projeleri ilk sırada
Sektör bazında değerlendirildiğinde, Türk müteahhitlerinin en fazla faaliyet gösterdiği alan kara yolu, tünel ve köprü projeleri oldu.
Bu kategoriyi konut ve rezidans yatırımları izlerken, enerji santralleri, demir yolu projeleri ve ticaret merkezleri Türk firmalarının yurt dışında en çok üstlendiği diğer proje türleri arasında yer aldı.