ABD'deki Donald Trump yönetimi, Arlington Mezarlığı yakınlarında 76 metre yüksekliğinde bir zafer takının temelini gelecek iki hafta içinde atacağını açıkladı. Bu ABD'de Trump döneminde gerçekleştirilen bir dizi maliyetli Kongre Binası ve başkent yenileme projesinin sonuncusu.
Öne çıkanlar
• ABD İçişleri Bakanı Doug Burgum günü medyada yaptığı paylaşımda kazı çalışmalarının iki hafta içinde başlayacağını söyledi.
• Paris’teki Zafer Takı’na (Arc de Triomphe) benzeyecek ancak ondan daha yüksek olacak tak, Lincoln Anıtı ile Arlington Ulusal Mezarlığı arasında, Columbia Adası’ndaki Memorial Circle’da yer alacak.
• Trump tarafından atanan kişilerden oluşan Güzel Sanatlar Komisyonu, mayıs ayında Trump’ın tak planlarını onayladı. Ancak Trump yönetimi, yapının yüksekliğini azaltmak amacıyla tepesinden altın renkli kanatlı bir melek ile iki kartalın çıkarılması yönündeki önerisini reddetti.
• Bununla birlikte, Washington’daki federal mülkiyete ait araziler üzerinde yetkili olan Ulusal Başkent Planlama Komisyonu projeyi henüz incelemedi. Proje ayrıca şu anda bir hakimin incelemekte olduğu bir davayla karşı karşıya.
Zafer takı: 100 milyon dolar
Burgum’un “Büyük Zafer Takı ve Askeri Gözlem Güvertesi” olarak adlandırdığı 76 metre yüksekliğindeki yapı, Axios’a göre 100 milyon dolara kadar mal olabilir. Trump yönetimi anıt için henüz resmi bir maliyet tahmini sunmadı. Beşeri bilimler programlarına finansman sağlayan federal bir kurum olan Ulusal Beşeri Bilimler Vakfı, proje için 15 milyon dolar ayırdı. Trump yönetimi ayrıca çevresel testler için Oregon merkezli bir şirkete 500 bin dolarlık sözleşme verdi.
Beyaz Saray balo salonu: En az 927 milyon dolar
Washington Post’un incelediği ve geçen ay haberleştirdiği ihale belgelerine göre yeni Doğu Kanadı balo salonu, yer altı güvenlik kompleksi, Beyaz Saray çim alanına yapılacak yeni helikopter pisti, ziyaretçi güvenlik tarama merkezi, yakındaki Lafayette Meydanı’nın yenilenmesi ve diğer bağlantılı projelerin toplam maliyeti en az 927 milyon dolar.
The Post daha önce yalnızca Doğu Kanadı projesinin maliyetinin 600 milyon dolar olduğunu ve bunun yarısından fazlasının vergi mükellefleri tarafından karşılanacağını bildirmişti. Bu durum, Trump’ın projenin özel bağışlarla finanse edileceğini defalarca söylemesine rağmen gerçekleşiyor. Trump yönetimi finansmanı, ABD Gizli Servisi de dahil olmak üzere diğer kurumlardan, normalde “Yürütme Konutu” ile ilgili harcamalar için ayrılan bir hesaba para aktararak oluşturdu. Bu hesap, diğer bazı devlet hesaplarıyla aynı kamuya açık kayıt gerekliliklerine tabi değil. Beyaz Saray başlangıçta balo salonunun 200 milyon dolara mal olacağını açıklamıştı. Daha sonra Trump aralık ayında fiyatı iki katına çıkardı ve yönetimin “kapsamlı çalışmalar” sonrasında salonun büyüklüğünü iki katına çıkarmaya karar verdiğini söyledi.
Lincoln anıtı yansıtma havuzu: 19 milyon dolardan fazla
Soyulan kaplama ve sürekli devam eden yosun oluşumu da dahil olmak üzere tekrarlanan sorunlarla boğuşan projenin maliyeti, Trump’ın başlangıçta açıkladığı 1,5 milyon dolarlık tahminin 10 katından fazla. Ayrıca proje, Trump’ın daha önce bir hafta süreceğini söylemesine rağmen tamamlanması aylar aldı.
Maliyetler arasında boyama işi için Atlantic Industrial Coatings’e verilen 14,65 milyon dolarlık ihalesiz sözleşme, yosunları öldürmek amacıyla bir nano-kabarcık sistemi kurulması için Green Water Solutions’a ödenen 1,74 milyon dolar ve su temini ile sulama hizmetleri için American Ag Energy’e verilen 2,65 milyon dolarlık sözleşme bulunuyor. American Ag sözleşmesi, hükümet kayıtlarına dayanan birden fazla haber kuruluşunun perşembe günü yayımladığı haberlerle ilk kez ortaya çıktı. Projenin bedeli, Ulusal Park Servisi aracılığıyla vergi mükelleflerinin parasıyla karşılanıyor.
Kennedy Center: 285 milyon dolar
Büyük ölçüde Trump tarafından seçilen kişilerden oluşan Kennedy Center yönetim kurulu, geçen ay kapsamlı bir yenileme projesi için Kennedy Center’ın iki yıl süreyle kapatılmasına oy verdi. Kongre geçen yıl proje için 256,7 milyon dolar tahsis etmişti. Yenileme planları arasında üç ana tiyatronun kapsamlı biçimde yenilenmesinin yanı sıra tesisin otoparkı ile ısıtma-soğutma, elektrik ve sıhhi tesisat sistemlerinin iyileştirilmesi bulunuyor. Mahkeme belgelerine göre kapanma süresince Kennedy Center Honors ve Mark Twain Prize gibi bazı etkinlikler başka mekanlara taşınacak; National Symphony Orchestra da diğer salonlarda konser verecek. Yönetim kurulu ayrıca Trump’ın onuruna merkezi yeniden adlandırmak ve adını binanın cephesine eklemek için oy kullandı. Ancak bir hakim daha sonra bu ismin kaldırılmasına karar verdi. Trump’ın adı söküldükten beri binanın üzeri branda ve iskelelerle kaplı.
Eisenhower İdari Ofis Binası: 7,5 milyon dolar
Trump’ın, 19. yüzyıldan kalma binanın gri granit cephesinin Beyaz Saray’la uyumlu olması için beyaza boyanması yönündeki önerisinin yaklaşık 7,5 milyon dolara mal olacağı tahmin ediliyor. Birden fazla habere göre bu tahmin Trump yönetimine ait. Projenin finansmanı yürütme organının mevcut bakım ve onarım bütçesinden karşılanacak. Plan, Trump tarafından atanan kişilerin yönettiği Ulusal Başkent Planlama Komisyonu tarafından inceleniyor.
Amerikan Kahramanları Ulusal Bahçesi: 40 milyon dolar
Kongre, Trump’ın geçen yıl kabul edilen ve en önemli politika girişimlerinden biri olan yasa paketinin parçası olarak önerdiği heykel bahçesi için vergi mükelleflerinin parasından 40 milyon doları zaten onayladı. Ancak New York Times’ın yakın zamanda bildirdiğine göre projenin son tasarımları, kapsamının giderek büyüdüğünü ve bunun Trump’ın en pahalı projelerinden biri olabileceğini gösteriyor.
Planlarda George Washington, Elvis Presley, Ronald Reagan ve Kobe Bryant’ın da aralarında bulunduğu ünlü kişilerin gerçek boyutlu 250 heykelinin yanı sıra bir amfitiyatro, bahçeler, yansıtma havuzları, kafeler, dinlenme alanları ve Potomac Nehri boyunca birden fazla meydan bulunuyor.
Trump, ilk başkanlık döneminde projenin onaylanması için bir başkanlık kararnamesi imzalamıştı. Bu dönem, Konfederasyon liderlerini onurlandıran heykellerin yıkıldığı ve George Floyd protestoları sırasında diğer heykellerin zarar gördüğü dönemdi. Trump projeyi 4 Temmuz’a kadar tamamlamayı umuyordu ancak çalışmalar henüz başlamadı.
Gül Bahçesi: 1,9 milyon dolar
Trump yönetimi, Trump’ın geçen yıl göreve başlamasından kısa süre sonra Beyaz Saray Gül Bahçesi’ndeki çimleri kaldırıp alanı taşla kapladı. Ağustos ayında tamamlanan proje 1,9 milyon dolara mal oldu ve özel bağışlarla finanse edildi. Trump projeyi, çimlerin çoğu zaman ıslak olduğunu ve topuklu ayakkabı giyen kadınlar için sorun yarattığını söyleyerek savundu.
Bazı projeler mahkemeye taşındı
Kâr amacı gütmeyen Cultural Landscape Foundation, yansıtma havuzu yenilemelerini durdurmak için başvuruda bulunarak projenin federal onay süreci kurallarına uymadığını savundu. Ancak bir hakimin mayıs ayında çalışmaların devam edebileceğine karar vermesinin ardından talebini geri çekti. ABD Adalet Bakanlığı ayrıca, Trump’ın havuzun kaplamasının yerinden kalkmasına neden olmakla suçladığı vandalları sorumlu tutmaya çalıştığı sırada, eski Olimpiyat sporcusu David Hearn’ü yansıtma havuzuna zarar vermekle suçladı. Ancak dava, yeterli delil bulunmaması nedeniyle düşürüldü.
Bir grup Vietnam Savaşı gazisi, takın Arlington Mezarlığı manzarasını engelleyeceğini ve bunun bir “gösteriş projesi” olduğunu savunarak takın inşa edilmesini engellemek için dava açtı. National Trust for Historic Preservation, balo salonunun inşasını durdurmak için dava açarak projenin gerekli onay sürecinden geçmediğini ileri sürdü. Yüksek Mahkeme geçen ay grubun bu davayı açmak için gerekli hukuki ehliyete sahip olmadığına karar verdi ve balo salonu projesinin devam etmesine izin verdi.
Eisenhower İdari Ofis Binası'nın yeniden boyanması da D.C. Preservation League ve Cultural Heritage Partners tarafından hukuki bir itirazla karşı karşıya. Bu kuruluşlar, çalışmalar başlamadan önce bir inceleme sürecinin yürütülmesini talep ederek Washington'daki bir bölge mahkemesine başvurdu. Bir hakim boya testlerinin devam etmesine izin verdi. D.C. Preservation League tarafından açılan bir başka dava Kennedy Center yenilemelerine itiraz ediyor. Merkezin yönetim kurulu üyesi olan Ohio Demokrat Temsilcisi Joyce Beatty tarafından açılan ayrı bir dava ise merkezin Trump’ın onuruna yeniden adlandırılmasının Kongre’nin onayı olmadan yasa dışı olduğunu savunuyor. Bir hakim Trump’ın adının kaldırılmasına ve yönetim kurulunun yenileme planlarını yeniden değerlendirmesine karar verdi. Bunun üzerine yönetim kurulu her iki işlem lehine yeni bir dizi oylama gerçekleştirdi ve mahkeme sürecinin daha da uzamasına neden oldu.