Financial Times'ın Kpler ve Argus Media verilerine dayandırdığı hesaplamalara göre, ABD yönetimi bu yıl Venezuela'nın petrol ihracatından 13 milyar doların üzerinde gelir elde etti. Washington, ocak ayında gerçekleştirilen askeri operasyon sonrasında Nicolas Maduro'nun yakalanması ve Delcy Rodriguez'in geçici lider olarak göreve gelmesinin ardından ülkenin petrol ihracatı üzerindeki kontrolü devralmıştı.
Gelirlerin kullanımına ilişkin belirsizlik sürüyor
Venezuela ekonomisi için kritik öneme sahip petrol gelirleri, ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık dörtte birini oluşturuyor. Buna karşın ABD yönetimi, elde edilen milyarlarca doların nerede tutulduğu ve hangi alanlarda değerlendirildiğine ilişkin net bir tablo ortaya koymadı.
ABD Enerji Bakanlığı, söz konusu kaynakların hem ABD hem de Venezuela halkının yararına kullanılacağını savunurken, Başkan Donald Trump ise petrol gelirlerinin askeri operasyonun maliyetini fazlasıyla karşıladığını dile getirdi.
Kongre'den hesap verme çağrısı
ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi Michael Kozak, yaklaşık 3 milyar doların Venezuela'ya aktarıldığını ve fonlara ilişkin denetim sürecinin devam ettiğini açıkladı.
Ancak Kongre'deki Demokrat üyeler, yönetimin petrol gelirlerinin yönetimine ilişkin yeterli bilgi paylaşmadığını belirterek şeffaflık eksikliğini eleştirdi. Cumhuriyetçi Temsilci María Elvira Salazar da fonların kullanımına ilişkin ayrıntılı raporların kamuoyuyla paylaşılması gerektiğini söyledi.
Öte yandan Venezuela yönetiminin petrol gelirlerini takip etmek amacıyla oluşturduğu internet sitesinde yalnızca mart ayında gerçekleştirilen 300 milyon dolarlık tek bir transfer kaydı bulunuyor.
Depremler kaynak ihtiyacını artırdı
Ekonomistler, üretimdeki artışa ve yaptırımlarda sağlanan kısmi gevşemeye rağmen Venezuela ekonomisindeki toparlanmanın beklentilerin gerisinde kaldığını değerlendiriyor.
Venezuelalı ekonomist Francisco Rodríguez, büyümenin zayıf seyretmesini ABD'nin petrol gelirlerinin tamamını Caracas yönetimine aktarmamasına bağladı.
24 Haziran'da meydana gelen ve Birleşmiş Milletler verilerine göre yaklaşık 37 milyar dolarlık hasara neden olan iki büyük depremin ardından ülkenin finansman ihtiyacı daha da arttı. Rodriguez yönetimi, IMF nezdindeki kaynaklara ve İngiltere Merkez Bankası'nda tutulan Venezuela altınlarına erişebilmek için uluslararası girişimlerini sürdürüyor.
Yardımlar ve soruşturma hazırlığı
ABD yönetimi, deprem sonrası insani yardım kapsamında 386 milyon dolar kaynak ayırdığını ve bölgeye destek amacıyla askeri personel sevk ettiğini duyurdu. Caracas'taki ABD Maslahatgüzarı John Barrett ise petrol gelirlerinin bir bölümünün yeniden inşa çalışmalarında kullanılmaya başlandığını açıkladı.
Buna karşın Kongre'deki muhalefet üyeleri, kasım seçimlerinin ardından Venezuela petrol gelirlerinin yönetimi ve dağıtımına ilişkin resmi soruşturmalar başlatılması için hazırlık yapıyor. Bu süreçte, milyarlarca dolarlık fonun nasıl kullanıldığına ilişkin daha ayrıntılı bilgilerin kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.