Premier Lig, dünyanın en iyi futbol ligi olarak tanınıyor ancak son derece rekabetçi olan bu turnuva her zaman paraya dönüşmüyor. Yıllık olarak dünyanın en yüksek gelire sahip futbol kulüplerini inceleyen Deloitte Money Lig anketine göre İngiliz takımları 29 yıl sonra ilk kez listenin ilk dördünün dışına çıktı. Bunun yerine ilk dört sıra, kendi liglerinde sürekli olarak üstünlük kuran, neredeyse her zaman yerel kupaları kazanan ve en kazançlı Avrupa ve küresel turnuvalara katılma hakkı elde eden kulüplerden oluşuyor.
İspanya’dan Real Madrid ve FC Barcelona ile Almanya’dan Bayern Münih ve Fransa’dan Paris Saint-Germain şu anda ilk dördü oluşturuyor. Deloitte’un 1997’de bu tabloyu yayımlamaya başlamasından bu yana, dünyanın en büyük futbol kulüplerinin yıllık gelirlerini (kâr ve zararları değil) ölçen listede ilk dörtte her zaman bir İngiliz takımı yer aldı. Premier Lig’i kazanmasına rağmen Liverpool FC tabloda ancak beşinci sıraya yerleşebildi. Liverpool’un ilk kez en yüksek sıradaki İngiliz kulübü olması, UEFA Şampiyonlar Ligi’ne dönüşü ve ticari gelirlerdeki yüzde 7’lik artış sayesinde mümkün oldu. Bu artış, kulübün iç saha stadı Anfield’da maç günü dışındaki ek etkinliklere ev sahipliği yapmasına bağlandı.
Manchester United’ın sekizinci sıraya düşmesi, zayıf performans nedeniyle yayın gelirlerinin 258 milyon euro'dan (302 milyon dolar) 206 milyon euro'ya gerilemesine yol açtı. Bu kayıp, büyük ölçüde Şampiyonlar Ligi’ne katılamamaları ve ligde 15. sırada bitirmelerinden kaynaklandı. Avrupa kupalarına katılımın olmaması ve her iki yerel kupadan da erken elenmeleri nedeniyle kulüp, bu sezon İngiltere içindeki organizasyonlar dışında futboldan hiç gelir elde edemeyecek.
Yenilikçi gelir kaynakları arayışı
Şehir komşusu Manchester City ise önceki sezona kıyasla ligde daha düşük bir derece elde etmesi ve Şampiyonlar Ligi’nden daha erken elenmesi nedeniyle dört basamak düşerek altıncı sıraya geriledi. Premier Lig yayın haklarının özellikle uluslararası pazarlarda yarattığı yüksek gelir, İngiliz kulüplerinin yine de küresel gelir sıralamasında ilk onun alt yarısını doldurmasını sağladı. Deloitte Business Group ortağı Sam Boor’a göre Avrupa’nın en büyük kulüplerinin finansal modellerinde ticari gelir giderek daha hayati bir rol oynuyor. Kulüpler, markalarından yararlanarak geleneksel maç günü gelirlerinin ötesinde yenilikçi gelir kaynakları aramaya devam ediyor.
Yeni tamamlanan son teknoloji ürünü stadıyla listenin zirvesinde yer alan Real Madrid, maç günü gelirlerinde yüzde 6’lık bir düşüş yaşamasına rağmen, geliştirilmiş ürün satışları ve yeni ticari ortakların katkısıyla ticari gelirlerini yüzde 23 artırdı. İspanyol rakibi Barcelona, Spotify Camp Nou’nun devam eden yenileme çalışmaları nedeniyle maçlarını stat dışında oynamasına rağmen 975 milyon euro gelirle ikinci sırayı aldı. Daha sonra stada geri döndüler ancak tamamlanma süreci devam ettiği için kapasite sınırlı. Barcelona’nın önceki sezona kıyasla gelirlerini yüzde 27 artırmasında, Kişisel Koltuk Lisanslarının (Personal Seat Licenses) uygulanmaya başlanmasıyla elde edilen tek seferlik 70 milyon euroluk gelir önemli rol oynadı.
Son yıllarda gelirlerini artırdılar
Dördüncü sırayı 861 milyon euro gelirle Bayern Münih aldı. Alman kulübü, kısmen Kulüpler Dünya Kupası’na katılım sayesinde artan yayın gelirleriyle 2020/21 sezonundan bu yana ilk kez Deloitte listesinde ilk üçe yükseldi. Bu arada, Şampiyonlar Ligi şampiyonu PSG, tüm Fransız takımları gibi, ülke içi yayın anlaşmasındaki gerileme nedeniyle gelirlerinde olumsuz etki yaşadı.
Hukuk firması LCP’de Spor Analitiği ve Danışmanlık Bölümü Direktörü Ashley Mould’a göre, Premier Lig’in artan rekabet seviyesi “dalgalanmaya” yol açıyor ve bu durum hem kısa hem de uzun vadede gelirleri olumsuz etkileyebiliyor. Mould, İspanya, Almanya, İtalya ve Fransa’daki büyük kulüplerin son yıllarda gelirlerini stratejik olarak artırdığını belirtiyor. Buna örnek olarak La Liga’nın ABD ve Orta Doğu’ya açılması, Real Madrid’in Bernabéu stadyumu geliştirme projesi ve PSG, Serie A ile Bundesliga’nın uluslararası marka oluşturma çabaları gösteriliyor.