Yabancı yatırımcılar Türkiye’ye ne zaman gelir? Son zamanların en çok sorulan sorusunun Türkiye’de ilk akla gelen muhatabı Mahmut Ünlü’ye göre 2025 ikinci yarıda yabancı yatırımcı kapıları çalmaya başlayacak. O vakit geldiğinde birleşme ve satın alma piyasasının yanı sıra finansal hizmetlerde de en büyük oyunculardan biri olarak bundan en olumlu etkileneceklerin başında kendisi geliyor. Ünlü’nün 1996’da (o zamanki ortağı Alisdair Dundas ile birlikte) kurduğu Dundas Ünlü, şirket birleşme ve satın almaları alanında faaliyet gösteren tek şirketti. “29 yıldır bu işi yapıyoruz ve toplamda 20 milyar dolara yakın işlem yaptık. Yurt dışına yapılan halka arz, ikincil arz ve blok satışlarda 3,5 milyar dolar üzerinde plasman gerçekteştirdik. Her iki alanda da piyasa lideriyiz” diyor Mahmut Ünlü.
Ünlü, dört yıllık bankacılık tecrübesinden sonra kendi şirketini kurarken, sermaye olarak yatırım bankacılığındaki tecrübe ve bilgisinin yeteceği M&A (şirket birleşme ve satın almaları) piyasasını seçmişti. Sermaye biriktirdikçe finansal piyasalarda hizmet yelpazesini geliştirmeye devam etti. Artık adını herkes bilse de aradan 30 yıla yakın bir zaman geçtikten sonra nereden başladığını bilip hatırlayanların sayısı azaldığı için bir hatırlatma yapmak iyi olabilir… 2002’de önce Işıklar Menkul Değerler’i satın aldılar. 2003’te portföy yönetimi, 2004’te sorunlu krediler, 2005’te yurt dışı hisse senedi işlemleri, 2006’da özel sermaye fonu kuruldu… Sonra Standart Bank ile ortaklık. 2012’ye kadar devam eden bu ortaklıktan sonra Mahmut Ünlü hisselerini geri aldı ve şirketin adı da Ünlü&Co oldu.
2021’de halka açılan Ünlü&Co’nun (25 Ocak itibarıyla piyasa değeri, 2,64 milyar TL yani yaklaşık 75 milyon dolar) en büyük hissedarı ve yönetim kurulu başkanı Mahmut Ünlü. Bugün finansal hizmetlerin neredeyse her alanında hizmet veriyorlar. “Bizi bir kalıba sokmak zor. Kendimize ‘yatırım hizmetleri ve varlık yönetim grubu’ diyoruz. Tüm bu hizmetleri veriyoruz ve hepsini veren başka kimse de yok. Bizim şapkamızı astığımız yer orası” diyor Ünlü.
Şirket satın alma ve birleşmeleri, halka arzlar, tahvil ve bono ihracı, portföy yönetimi, Türkiye dışı yatırımlar için UNLU Securities UK ve New York… Risk sermayesi veya özel sermaye fonu yatırımları... Ünlü hepsinde var.
Bireysel yatırımcı tabanını büyütecek
Mahmut Ünlü’nün gündeminde 2016’dan bu yana bireysel müşteri tabanını büyütmek var. “Ondan önce de bireysel yatırımcılara ilgi duyuyorduk ama bunu yapabilmek için çok büyük bir şube ağı veya milyonlarca dolar reklam harcaması ile bir marka oluşturmanız lazım. Biz de o planı hep öteledik” diye anlatıyor Ünlü. Ta ki dijital pazarlamanın yaygınlaşıp şubelerin yerini de cep telefonları alana kadar. Böylece o zamana kadar sadece yerli ve yabancı kurumsal müşterilerle çalışan şirket, 2017’de nitelikli yatırımcılara özel yatırım danışmanlığı hizmetleri veren DAHA’yı kurdu. Ünlü&Co, SPK’nın nitelikli yatırımcı tanımına uygun bireysel yatırımcıları da aşan daha geniş bir müşteri tabanına ulaşmasını sağlayansa 2022’de kurduğu fintek girişimi Piapiri oldu.
Şu anda 100 bin’den fazla kişinin telefonlarına yüklediği Piapiri ile kullanıcılar bir minimum yatırım miktarı olmadan birkaç bin lira ile hisse senedi alım satımı, warrant, fon alım satımı, parçalı eurobond işlemleri ve para transferleri yapabiliyor. Ünlü, 2025 yılında önemli gündemlerinden birinin Piapiri’yi büyütmek olduğunu söylüyor: “Piapiri’nin bir süper app olma hedefi var. Bireysel yatırım ihtiyaçlarının tümünü karşılayacak bir platform yarattık. Daha birçok eklememiz olacak. Çok yakın zamanda yurt dışı piyasa işlemlerini ekleyeceğiz. Kriptoyu da eklemek için mevzuatı bekliyoruz. İlerleyen zamanlarda sigorta, hayat sigortası gibi başka ihtiyaçları da koymak istiyoruz.”
“Yaklaşımımız İsviçre’deki özel bankalar gibi”
Mahmut Ünlü, DAHA ve Piapiri ile yatırımcılara hizmet verirken yaklaşımlarının İsviçre’deki özel bankalar gibi olduğunu söylüyor. Müşterilerini ne bankalar gibi mevduata ne de aracı kurumlar gibi işlem yaptırmaya yönlendirmediklerini anlatıyor: “Aracı kurumlar trading odaklı hizmet sunuyorlar. Bir özel bankacılık bölümüne gittiğiniz zaman ağırlıklı olarak mevduata yönlendirir, çünkü bankalarının fonlamasının önemli bir kısmı mevduattan geliyor. Bizim amacımız, müşterimizin yatırımcımızın varlığını korumak ve risk profiline göre büyütmek. Onun için bizden ha hisse senedi işlemi yapmış, ha yapılandırılmış ürün almış, ha euro bondu almış, bizim için bir şey fark etmiyor. Müşterimizle çıkar çatışması içinde olacağımız hiçbir alan yok. Bütün hedefimiz yönettiğimiz varlığının, yatırım tutarının büyümesine destek olmak.”
Ünlü, orta ve uzun vadede bu alanda Türkiye dışına da açılabileceklerini düşünüyor. Özellikle, Doğu Avrupa ülkelerinde benzer platformların sadece uluslararası hizmet sunan aplikasyonlar üzerinden hizmet verdiğini fark etmişler: “Mesela Yunanistan’ın hem iç piyasada hem uluslararası piyasaya hizmet sağlayan bir platformu yok. IB, Interactive Brokers, AirToro gibi daha büyük piyasaları satan app’ler var ama aynı app’ten hem Yunan borsasında ve hem uluslararası borsalarda iş yapamıyorsunuz.” Piapiri’yi istedikleri noktaya getirebilirlerse iki – üç yıl içinde başka ülkelerde de hayata geçirebilirler.
Bu yıl Türkiye dışındaki hedeflerinden biri de, UNLU Securities UK’i büyütmek. Şirket, 2024’te faaliyet alanını daha da genişleterek İngiltere’deki kurumsal müşterilerine sunduğu sermaye piyasaları ve kurumsal finansman danışmanlık hizmetlerine bireysel yatırım danışmanlığını da ekledi. Mahmut Ünlü, Londra’daki Türk sayısının giderek arttığını söylüyor: “Kimileri 200 bin, kimileri 1 milyon diyor. 200 bin daha gerçeğe yakındır diye düşünüyorum. Orada bankalarla yatırım kuruluşlarıyla iş yapmak çok zor. Hesap açmak bile büyük bir gayret gerektiriyor. Oradaki ofisimizde bireysel yatırımcı tarafında da iş yapabilmek için lisansı genişlettik.”
Mahmut Ünlü’ye sor
2025’e ilişkin tahminler
- 2025’te halka arzların artacağı, yabancı yatırımcıların payının yükseleceği, kurumsal yerli tarafın da yüksek kalacağı dengeli bir dönem olacağını düşünüyoruz.
- Kur istikrarı ve öngörülebilirlik yabancı yatırımcılar için çok önemli. Önümüzdeki yıl, özellikle 2025’in ikinci yarısında yabancı yatırımcıların sermaye piyasalarına daha aktif gireceğini düşünüyorum.
- 2025’ten sonra daha iyi günler göreceğiz diye düşünüyorum. Uygulanan orta vadeli programın başarısı 2025’in ikinci yarısından itibaren başlayacak, 2026’da etkileri olumlu hissedilecek.
- Türk müteahhitler için Suriye’nin ve Ukrayna’nın yeniden inşası büyük bir fırsat. Türk firmaları dünyada Çin’den sonra en büyük müteahhitler.
Faiz politikası ve ekonomik aktivite
- Kontrollü faiz indirimi döngüsüne girmiş bulunuyoruz. Faizler düştükçe ekonomik aktivitenin toparlanmasını bekliyoruz. Hisse senetlerinde bu sefer “Long only” dediğimiz, Türkiye’den çıkmış olan uzun vadeli yatırım yapan fon tipleri de geleceklerdir. Biz de bunlarla tabii sürekli görüşmeler yapmaya devam ediyoruz.
- Önümüzdeki yıl tahvil yılı olacak. Özel sektör tahvilleri ve Eurobond ihraçlarının artacağını düşünüyorum. Bankalardaki kredi büyümesi kontrollü seyretmek zorunda olduğundan tahviller alternatif olacak.
Halka arzlar
- Bireysel yatırımcıların sermaye piyasalarına ilgisi arttı. Türkiye’de yatırım fonlarında yönetilen tutarlar ciddi olarak yükseldi. Halka arzlarda bireysel yatırımcıların kalıcı katılımı arttı.
- Eskiden sadece büyük halka arzlar oluyordu. Şimdi küçük ve orta boyutlu arzlar da başladı. Biz de “YABİ” dediğimiz, yarının büyük işletmelerini tespit edip bu kurumların halka arzlarını yapıyoruz.
- Türk şirketlerinin yurt dışı borsalarda halka açılmasını tavsiye etmiyorum. İstanbul Borsası, yeterince gelişmiş, yabancı yatırımcıların doğrudan yatırım yapabildiği ve likiditesinden memnun olduğu bir borsa. Yurt dışında halka açılmış olan Nasdaq ya da Londra’daki örneklere baktığınızda genelde hüsranla sonuçlandığını görüyoruz. Bunun sebebi, oralarda yeterince araştırma kapsamı (coverage) alamamaları. Kimse yazıp çizmiyor, dolayısıyla likidite oluşmuyor. Likidite olmayınca işlem de olmuyor. Sonra geri dönüp, ‘Türkiye’de dual listing (çifte kotasyon) yapalım’ gibi çözüm arayışlarına giriyorlar.
M&A (Şirket satın alma ve birleşmeleri)
- 2025’te M&A piyasası daha hareketli olacak. Türkiye’ye ilginin arttığını gösteren büyük işlemler gördük. 300 milyon dolar üstü işlemler dikkat çekti. Kaspi’nin Hepsiburada’yı alması, Mutlu Akü’nün ABD merkezli Quexco’ya satışı, Çalık Maden’in 290 milyon dolara ACG Acquisition Company’e satışı… Bunlar Türkiye’ye bir ilgi olduğunu gösteriyor.
- M&A piyasası 2018’den bu yana geçmişe oranla daha düşük seviyede seyretti. 2012’den 2018’e kadar Türkiye’nin kuvvetli olduğu, perakende ve son kullanıcıya ulaşılan alanlara ilgi vardı. Hepsi durdu. Onun yerini Türk Lirası’nın zayıflığından faydalanacaklarını düşündükleri sanayi ve lojistik gibi sektörlere daha küçük yatırımlar aldı. Türkiye’nin asıl güçlü olduğu ve yatırım alması gereken taraf olan demografi ve coğrafi konum avantajlarını yansıtan şirketlere yeniden para geleceğini düşünüyorum. 2025’in özellikle ikinci yarısından oldukça umutluyum.